Sao Behemoth 'hồi sinh' bí ẩn, thách thức lý thuyết thiên văn về cái chết của sao
WOH G64, hay còn được biết đến với cái tên sao Behemoth – lấy cảm hứng từ quái vật khổng lồ trong thần thoại Do Thái và Kinh Thánh – từ lâu đã được xem là một trong những ngôi sao lớn nhất trên bầu trời. Với đường kính khoảng 1.500 lần Mặt Trời và độ sáng gấp 282.000 lần, ngôi sao này được cho là đang ở giai đoạn cuối đời, sắp bùng nổ thành siêu tân tinh. Tuy nhiên, những quan sát mới đây đã tiết lộ một sự thật gây sốc: Behemoth dường như đang "hồi sinh" một cách khó hiểu, làm đảo lộn các lý thuyết thiên văn học hiện hành.
Hành trình từ cái chết được báo trước đến sự hồi sinh bất ngờ
Trong những năm gần đây, giới thiên văn đã theo dõi sát sao ngôi sao khổng lồ này vì nó đã mờ đi đáng kể, dấu hiệu cho thấy sự chuyển đổi từ sao siêu khổng lồ đỏ sang sao siêu khổng lồ vàng. Đây thường là giai đoạn "hấp hối" trong vòng đời của một ngôi sao, khi nó nóng lên và bắt đầu thải bỏ các lớp khí ngoài cùng, chuẩn bị cho vụ nổ siêu tân tinh cuối cùng. Behemoth thậm chí đã hình thành một "vỏ kén hình quả trứng" bằng khí và bụi, được ghi lại bởi hệ thống kính viễn vọng Very Large Telescope (VLT) tại Chile, càng củng cố niềm tin về cái chết sắp xảy ra.
Với tuổi đời 5 triệu năm, Behemoth đã đạt đến giới hạn tuổi thọ tối đa của các siêu sao khổng lồ đỏ, vốn đốt cháy nhiên liệu nhanh hơn nhiều so với Mặt Trời. Các nhà khoa học gần như chắc chắn rằng ngôi sao này sắp kết thúc cuộc đời. Nhưng ngay khi họ đang hồi hộp chờ đợi sự kiện thiên văn lớn, Behemoth bất ngờ thể hiện sự "cải lão hoàn đồng", khiến cộng đồng nghiên cứu phải xem xét lại.
Bằng chứng mới làm đảo lộn giả thuyết siêu tân tinh
Một nhóm nghiên cứu dẫn đầu bởi nhà vật lý thiên văn Jacco van Loon từ Đại học Keele (Anh) đã sử dụng Kính viễn vọng lớn Nam Phi (SALT) để quan sát lại ngôi sao này. Trong một bài báo công bố trên tạp chí khoa học Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, họ tuyên bố đã tìm thấy "bằng chứng không thể chối cãi" thách thức giả thuyết siêu tân tinh được chấp nhận rộng rãi.
Dữ liệu từ SALT tiết lộ sự hiện diện của oxit titan trong khí quyển của WOH G64 – một hợp chất thường chỉ được tìm thấy ở các sao siêu khổng lồ đỏ. Phát hiện này cho thấy Behemoth dường như đã quay trở lại trạng thái sao siêu khổng lồ đỏ, thay vì tiếp tục quá trình chuyển đổi sang sao vàng như dự đoán trước đó. Các tác giả nghiên cứu cho rằng, trên thực tế, ngôi sao này chưa bao giờ thực sự trở thành sao siêu khổng lồ vàng như các nhà khoa học từng lầm tưởng.
Bí ẩn về ngôi sao đồng hành và tương lai của Behemoth
Sự "hồi sinh như phượng hoàng" của Behemoth chỉ mang tính tượng trưng trong các ghi chép thiên văn, vì trên bầu trời, ngôi sao này vẫn giữ nguyên màu đỏ đặc trưng. Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu phát hiện rằng bầu khí quyển của nó đang bị kéo mạnh bởi một ngôi sao đồng hành chưa từng được biết đến trước đây. Điều này mở ra một kịch bản mới: ngôi sao đồng hành có thể đang "ăn thịt" Behemoth bằng cách tước bỏ dần các lớp khí của nó.
Trong tương lai, cả cặp sao này có thể phát nổ – một vì trở nên quá căng phồng do hấp thụ vật chất, và một vì mất mát quá nhiều. Phát hiện này không chỉ làm thay đổi hiểu biết về vòng đời của các ngôi sao khổng lồ mà còn nhấn mạnh sự phức tạp của các hệ sao đôi trong vũ trụ. Behemoth tiếp tục là một ẩn số thú vị, thách thức các nhà thiên văn trong hành trình khám phá bí mật của vũ trụ.
