Nghị Quyết 57 Thổi Luồng Gió Mới, Đưa Sản Phẩm 'Make in Vietnam' Vươn Ra Toàn Cầu
Được ví như một "luồng gió mới", Nghị quyết 57 đã mở ra cơ hội rộng lớn cho các doanh nghiệp công nghệ Việt Nam tham gia sâu hơn vào những lĩnh vực công nghệ mới mẻ. Mục tiêu là phát triển các sản phẩm và dịch vụ mang thương hiệu "Make in Vietnam" đủ sức cạnh tranh, vươn xa trên thị trường khu vực và toàn thế giới. Chỉ sau một năm triển khai, nghị quyết này đã nhanh chóng đi vào thực tiễn, tạo ra những chuyển biến rõ nét trong hoạt động của nhiều tập đoàn công nghệ lớn.
Viettel Và VNPT Dẫn Đầu Trong Chuyển Đổi Công Nghệ
Tại Tập đoàn Viettel, Nghị quyết 57 đã thực sự "đi vào đời sống", chuyển hóa thành những hành động cụ thể trong quản trị, sản xuất kinh doanh và nghiên cứu - phát triển. Nhờ đó, doanh thu của tập đoàn tiếp tục duy trì mức tăng trưởng ấn tượng ở hai con số. Trung tướng Tào Đức Thắng, Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc Tập đoàn Viettel, nhận định rằng nghị quyết đã tạo ra một không gian chính sách rõ ràng, giúp doanh nghiệp mạnh dạn đầu tư vào các lĩnh vực công nghệ lõi và công nghệ chiến lược.
Hướng tới mục tiêu trở thành tập đoàn công nghệ số toàn cầu, Viettel đã và đang triển khai 8/11 nhóm công nghệ chiến lược theo Quyết định 1131/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ. Trong lĩnh vực viễn thông, Viettel đã làm chủ toàn bộ hệ sinh thái sản phẩm ở tất cả các lớp mạng 5G, góp phần thực hiện mục tiêu phủ sóng 5G đạt 99% dân số vào năm 2030. Các thiết bị viễn thông 5G do Viettel nghiên cứu, sản xuất đã bước đầu được hợp tác, triển khai tại một số thị trường như Ấn Độ và UAE.
Cùng với viễn thông, công nghiệp bán dẫn được xác định là một trong những lĩnh vực công nghệ chiến lược cần đầu tư dài hạn. Viettel đã hoàn tất các thủ tục pháp lý và chính thức được Chính phủ giao nhiệm vụ triển khai nhà máy chế tạo chip bán dẫn công nghệ cao đầu tiên của Việt Nam, dự kiến sẽ đi vào hoạt động và sản xuất chip thương mại từ năm 2030.
Không chỉ Viettel, VNPT cũng là doanh nghiệp chủ lực trong triển khai Nghị quyết 57 và các chương trình của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số. Tập đoàn đang đẩy mạnh đầu tư vào các công nghệ chiến lược như AI, điện toán đám mây, an toàn thông tin, Digital Twin, Edge Computing, chip bán dẫn và 5G/6G.
Năm 2025 đánh dấu bước tiến mới của VNPT với việc chính thức triển khai chiến lược "Go Global", đưa các sản phẩm, giải pháp công nghệ số tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Đáng chú ý, VNPT đã đưa vào vận hành tuyến cáp đất quốc tế VSTN dài gần 4.000 km do doanh nghiệp Việt Nam làm chủ 100%, đồng thời thử nghiệm thành công các công nghệ 5G mới và triển khai internet trên máy bay.
Ba Trụ Cột Để Phát Triển Công Nghệ Chiến Lược
GS Trần Hồng Thái, Phó chủ tịch thường trực Viện Hàn lâm KH-CN Việt Nam (VAST), cho rằng năm 2025 đánh dấu bước ngoặt khi toàn ngành khoa học công nghệ đã triển khai mạnh mẽ Nghị quyết 57. Luật Khoa học công nghệ và Đổi mới sáng tạo vừa được Quốc hội thông qua cũng đã kịp thời tiếp thu Nghị quyết 57, với nhiều cơ chế đột phá, tạo khung thể chế quan trọng để giải phóng tiềm năng khoa học công nghệ.
Thực hiện Nghị quyết 57, ngày 12.6.2025, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định 1131/QĐ-TTg, trong đó xác định 11 nhóm công nghệ chiến lược với 35 sản phẩm trọng điểm, từ AI, blockchain đến vật liệu mới, năng lượng tái tạo và công nghệ vũ trụ. Khi phân tích sâu các nhóm công nghệ này, các nhà khoa học của VAST thấy một điểm chung quan trọng: không thể có công nghệ chiến lược nếu thiếu nền tảng khoa học cơ bản vững chắc và quá trình tích lũy tri thức dài hạn.
Từ nhận thức này, VAST khẳng định phát triển công nghệ chiến lược thực chất là quá trình đầu tư dài hạn, bền bỉ cho khoa học nền tảng và công nghệ lõi. Đồng thời, VAST đề xuất 3 định hướng chiến lược:
- Đầu tư xây dựng các phòng thí nghiệm chuẩn quốc tế, tiến tới phòng thí nghiệm đỉnh cao về công nghệ nền tảng.
- Chuyển đổi từ các dự án hợp tác ngắn hạn, phân tán sang mô hình hợp tác dài hạn với nhóm nghiên cứu quốc tế.
- Gắn chặt hợp tác quốc tế với đào tạo thế hệ nhà khoa học kế cận.
"Phát triển công nghệ chiến lược không thể đi tắt bằng việc nhập khẩu công nghệ đơn thuần. Nó đòi hỏi con đường dài hơi nhưng bền vững, dựa trên 3 trụ cột: khoa học nền tảng vững chắc, hợp tác quốc tế thực chất và con người chất lượng cao", GS Trần Hồng Thái nhấn mạnh.
Đánh Thức "Kho Báu" Dữ Liệu Và Tăng Tốc Triển Khai
Theo thiếu tướng Vũ Văn Tấn, Cục trưởng Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06), Bộ Công an, trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia, dữ liệu đã trở thành nguồn lực, tài nguyên chiến lược trong kỷ nguyên số, là nền tảng cho đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, để dữ liệu thực sự trở thành nền móng vững chắc, cần đảm bảo 3 nguyên tắc cốt lõi:
- Dữ liệu phải đúng, đủ, sạch, sống - nghĩa là chính xác, đầy đủ thuộc tính, được làm sạch, loại bỏ trùng lặp và cập nhật theo thời gian thực.
- Dữ liệu không được là tài sản riêng của từng bộ ngành mà phải được chia sẻ an toàn trên nền tảng thống nhất.
- Dữ liệu phải được bảo vệ nghiêm ngặt về an ninh, an toàn nhưng đồng thời phải được khai thác tối đa để tạo giá trị.
Theo Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng, Nghị quyết 57 đã đặt khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vào vị trí trung tâm của mô hình tăng trưởng. Nó không còn được xem là lĩnh vực chuyên ngành mà đã trở thành động lực xuyên suốt của phát triển kinh tế - xã hội.
Chuyển động đã diễn ra tương đối đồng bộ, nhất là ở tầng chính sách và thể chế. Một số sản phẩm thuộc nhóm công nghệ chiến lược đã có kết quả khả quan, tạo niềm tin về năng lực tự chủ công nghệ lõi của Việt Nam: tên lửa hành trình, UAV, camera AI đã làm chủ cơ bản công nghệ lõi, tỷ lệ nội địa hóa cao. Về công nghệ y sinh, Việt Nam đã làm chủ một số giống lúa và vắc xin. Về AI, mô hình ngôn ngữ lớn tiếng Việt đã được phát triển và đưa vào ứng dụng.
"Có thể đánh giá một năm triển khai Nghị quyết 57 là đúng hướng, chuyển động mạnh mẽ nhưng chưa bứt tốc. Tổng Bí thư Tô Lâm đã chỉ đạo năm 2026 là năm 'Hành động - Đột phá - Lan tỏa kết quả'. Chúng ta sẽ lấy đây làm kim chỉ nam cho năm 2026", Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng nói.
Cũng theo Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng, Bộ Khoa học và Công nghệ xác định năm 2026 là năm tăng tốc triển khai Nghị quyết 57, chuyển mạnh từ xây dựng thể chế sang tạo kết quả thực chất, có thể đo đếm và lan tỏa, tác động đến tăng trưởng kinh tế, chất lượng cuộc sống người dân. Lực đẩy quan trọng nhất để bứt phá trong năm 2026 là hình thành thị trường đầu ra thông qua cơ chế nhà nước mua kết quả.
