Bí ẩn về tỷ lệ tiểu đường thấp ở vùng cao đã được giải mã
Một nghiên cứu đột phá vừa được công bố trên tạp chí Cell Metabolism đã làm sáng tỏ nguyên nhân đằng sau hiện tượng lâu nay: tại sao những người sống ở vùng cao có tỷ lệ mắc bệnh tiểu đường thấp hơn so với cư dân vùng đồng bằng. Khám phá này không chỉ giải mã bí ẩn mà còn mở ra các phương pháp điều trị mới đầy hứa hẹn, theo báo cáo từ Science Daily.
Phát hiện về 'bể hút đường' bí ẩn trong cơ thể
Nghiên cứu được thực hiện bởi các nhà khoa học tại Viện Gladstone, phối hợp với Đại học Colorado và Đại học Maryland (Mỹ), dưới sự dẫn dắt của tiến sĩ Isha Jain. Nhóm đã tiến hành thử nghiệm trên chuột tiếp xúc với không khí có nồng độ oxy thấp, mô phỏng điều kiện sống ở vùng cao. Kết quả cho thấy lượng đường trong máu của những con chuột này giảm đáng kể.
Khi cho chuột ăn đường trong môi trường thiếu oxy, lượng đường biến mất khỏi máu gần như ngay lập tức. Ban đầu, các nhà nghiên cứu kiểm tra các cơ quan chính như cơ, não và gan nhưng vẫn không tìm ra lý do. Cuối cùng, họ phát hiện ra rằng chính các tế bào hồng cầu đã đóng vai trò như một 'bể hút đường', hấp thụ và sử dụng lượng lớn đường từ hệ tuần hoàn.
Cơ chế hoạt động kỳ lạ của hồng cầu trong điều kiện thiếu oxy
Trong môi trường thiếu oxy, hồng cầu bắt đầu hấp thụ đường từ máu mạnh mẽ, giống như những miếng bọt biển. Nghiên cứu sâu hơn cho thấy chuột sản sinh ra nhiều hồng cầu hơn và mỗi tế bào riêng lẻ hấp thụ nhiều đường hơn so với điều kiện oxy bình thường.
Tiến sĩ Angelo D'Alessandro, đồng tác giả nghiên cứu, giải thích: 'Khi thiếu oxy, các tế bào hồng cầu thay đổi cách trao đổi chất. Ngoài việc vận chuyển oxy, chúng sử dụng đường để tạo ra một phân tử giúp giải phóng oxy đến các mô hiệu quả hơn. Đồng thời, điều này làm giảm lượng đường trong máu, dẫn đến giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường.'
Ông cũng nhấn mạnh rằng hồng cầu có thể chiếm phần lớn trong tổng lượng tiêu thụ đường của toàn cơ thể, đặc biệt là trong tình trạng thiếu oxy. Đáng chú ý, tác dụng này kéo dài trong nhiều tuần đến nhiều tháng sau khi chuột trở lại mức oxy bình thường.
Ứng dụng trong điều trị tiểu đường: Mở ra hướng đi mới
Nhóm nghiên cứu kết luận rằng phát hiện này mở ra một hướng đi hoàn toàn mới để kiểm soát đường huyết. Họ đã thử nghiệm cho chuột sử dụng thuốc HypoxyStat, loại thuốc mô phỏng tác động của việc tiếp xúc với nồng độ oxy thấp. Kết quả cho thấy chuột bị tiểu đường được dùng loại thuốc này đã đảo ngược hoàn toàn tình trạng đường huyết cao, thậm chí vượt trội hơn các phương pháp điều trị hiện có.
Cơ chế hoạt động của liệu pháp này là huy động hồng cầu làm 'bể hút đường', giúp loại bỏ lượng đường dư thừa trong máu. Điều này cho thấy cơ thể có một cơ chế kiểm soát đường huyết 'ẩn' bên trong các tế bào hồng cầu. Bằng cách sử dụng thuốc để tạo ra điều kiện tương tự không khí vùng cao thiếu oxy, có thể khiến hồng cầu tự động hút bớt đường, tạo ra một liệu pháp điều trị tiểu đường mạnh mẽ và khác biệt hoàn toàn so với trước đây.
Phát hiện này không chỉ giải thích tại sao người sống ở vùng cao ít mắc tiểu đường mà còn hứa hẹn mang lại hy vọng mới cho hàng triệu bệnh nhân trên toàn thế giới.
