Drone Hera Việt Nam chinh phục quân đội Mỹ: Bài học từ hành trình 10 năm của Realtime Robotics
Giữa bầu trời Alaska lạnh giá -30°C, drone Hera của công ty Realtime Robotics (RtR) Việt Nam đã cất cánh thành công, thực hiện các nhiệm vụ trinh sát và tiếp tế cho quân đội Mỹ. Thành công này không chỉ mở ra cánh cửa thị trường quốc phòng Mỹ mà còn mang về Giải vàng cho sản phẩm công nghệ số chiến lược xuất sắc tại giải thưởng "Sản phẩm công nghệ số Make in Vietnam" 2025 do Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức. TS Lương Việt Quốc, nhà sáng lập RtR, khẳng định: "Người Việt không có lý do gì để không có khả năng trở thành những nhà vô địch thế giới".
Hành trình từ học việc đến đuổi kịp thế giới
Cơ duyên đưa Hera đến với quân đội Mỹ bắt đầu từ tháng 9-2024, khi RtR tham gia triển lãm drone tại Las Vegas. Các sĩ quan Mỹ đã phát hiện Hera và mời công ty tham gia cuộc tập trận ở Alaska vào tháng 11 cùng năm. Áp lực lớn khi Hera được phát triển tại TP.HCM, nơi nhiệt độ chưa bao giờ xuống dưới 16°C, trong khi Alaska lạnh -15 đến -20°C. TS Quốc chia sẻ: "Chúng tôi chỉ có hai tháng, không thể tổ chức bay thử ở nước nào có khí hậu lạnh. Do đó tôi phải chấp nhận rủi ro".
Tại Alaska, Hera đã vận hành hoàn hảo ở nhiệt độ -30°C, thực hiện các nhiệm vụ trinh sát ban đêm và tiếp tế. Các sĩ quan Mỹ đánh giá cao khi hầu hết drone khác gặp trục trặc dưới -20°C. Hera có ưu thế vượt trội: thể tích chỉ bằng 43% so với drone cao cấp nhất của DJI (Trung Quốc) nhưng tải trọng gấp 2,5 lần và mang được 4 thiết bị cùng lúc.
Thể chế là lợi thế cạnh tranh then chốt
Theo TS Quốc, để có thêm nhiều câu chuyện thành công như Hera, Việt Nam cần biến thể chế thành lợi thế cạnh tranh, như nghị quyết 66 của Bộ Chính trị đã đề ra. Ông nhấn mạnh: "Môi trường hoạt động cho doanh nghiệp tư nhân trong nước phải thuận lợi bằng hoặc hơn các nước khác". RtR đã trải qua hành trình 10 năm với ba giai đoạn: học việc, đuổi theo và đuổi kịp, cuối cùng là phát minh đột phá. Ông so sánh với Trung Quốc, nơi mất khoảng 10 năm để từ "Made in China" vươn lên cạnh tranh toàn cầu, như BYD vượt Tesla về công nghệ pin.
TS Quốc cho rằng Việt Nam cần đầu tư vào nghiên cứu phát triển (R&D) và đào tạo nhân lực theo hướng nhà phát minh, không chỉ thợ lành nghề. Ông nói: "Muốn vươn lên đẳng cấp thế giới thì về mặt nhân sự, khi đào tạo anh phải hướng đội ngũ kỹ sư của mình đến tầm cỡ thế giới". Các ngành như drone, camera và robot có tiềm năng lớn do thế giới tìm nguồn cung thay thế Trung Quốc.
Đội ngũ kỹ sư trẻ và tầm nhìn tương lai
Đội ngũ RtR gồm các kỹ sư trẻ thế hệ 9x và 2000, nhiều người gắn bó từ thời đại học. Anh Nguyễn Văn Đại, phi công điều khiển Hera tại Alaska, chia sẻ: "Tôi ý thức rõ rằng mỗi chuyến bay không chỉ là nhiệm vụ cá nhân mà còn đại diện cho năng lực kỹ thuật của đội ngũ Việt Nam". Anh Trần Văn Đức, trưởng phòng điện tử, nhấn mạnh sự thận trọng khi kiểm chứng độ tin cậy của Hera trong điều kiện khắc nghiệt.
Về định hướng tương lai, TS Quốc muốn hướng về thị trường trong nước để đóng góp cho khả năng bảo vệ đất nước, vì Hera là drone lưỡng dụng có thể phục vụ quân đội Việt Nam. Ông tự tin: "Một khi đã chinh phục được thế giới thì đó chính là bằng chứng mình đủ khả năng đáp ứng yêu cầu trong nước". RtR tiếp tục nhắm đến mục tiêu vượt thế giới và tung sản phẩm mới ra thị trường Mỹ đầu tiên.
Thành công của RtR cho thấy tiềm năng công nghệ Việt Nam khi có sự đầu tư bài bản và tư duy đổi mới. TS Quốc kết luận: "Đài Loan, Hàn Quốc, Trung Quốc vươn tầm thế giới bằng phát minh thì không lý do gì người Việt không làm được".
