Thủ tướng Phạm Minh Chính: Kinh tế số, dữ liệu và AI là trụ cột phát triển năm 2026
Thủ tướng Phạm Minh Chính đã nhất trí với chủ đề năm 2026: "Bứt phá kinh tế số - Lấy kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo làm trụ cột phát triển mới bền vững hơn, thông minh hơn". Ông cho rằng các kết quả đạt được trong năm qua rất tích cực, với nhiều tiến bộ trong hoàn thiện thể chế, cơ chế, chính sách về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06. Những nỗ lực này nhằm tháo gỡ "điểm nghẽn" và khơi thông nguồn lực cho phát triển.
Thành tựu và thách thức trong chuyển đổi số
Trong năm qua, Việt Nam đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận:
- Cắt giảm, đơn giản hóa 2.690/3.085 thủ tục hành chính (87,2%) và 1.973/2.371 điều kiện kinh doanh (83,2%), giúp tiết kiệm khoảng 34.600 tỉ đồng (28% chi phí tuân thủ).
- Hoàn thành đơn giản hóa 1.061/1.084 thủ tục hành chính liên quan giấy tờ công dân (98%).
- Từ 1/7/2025 đến 7/1/2026, 34 địa phương tiếp nhận 29,4 triệu hồ sơ, trong đó 24 triệu hồ sơ trực tuyến, tỷ lệ đúng hạn đạt 91%.
Tuy nhiên, Thủ tướng cũng nêu ra những vấn đề còn tồn tại:
- Nhiều nhiệm vụ còn chậm tiến độ, tồn đọng từ năm 2025 (còn 170 nhiệm vụ).
- Cơ sở dữ liệu còn phân tán, chưa kết nối; tiến độ xây dựng các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành còn chậm, ảnh hưởng trực tiếp đến khai thác dữ liệu và cải cách thủ tục hành chính.
Giải pháp trọng tâm: Hoàn thiện thể chế và phát triển hạ tầng số
Thủ tướng nhấn mạnh các nhiệm vụ giải pháp trọng tâm cần thực hiện ngay:
- Hoàn thiện thể chế, cơ chế chính sách đột phá, đặc biệt về kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo.
- Đẩy mạnh xây dựng và phát triển hạ tầng số và các cơ sở dữ liệu quan trọng, tạo nền tảng thúc đẩy kinh tế số phát triển mạnh mẽ, sâu rộng.
Cụ thể, Bộ Công an được giao nghiên cứu, xây dựng trình Chính phủ ban hành:
- Nghị định về cơ chế đột phá phát triển của Trung tâm Sáng tạo, khai thác dữ liệu thuộc Trung tâm Dữ liệu quốc gia, hoàn thành trong quý 1-2026.
- Cơ chế về tổ chức, hoạt động của Sàn dữ liệu, hoàn thành trong quý 2-2026.
- Cơ chế, chính sách phát triển kinh tế dữ liệu, hoàn thành trong quý 3-2026.
Đẩy mạnh xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia
Thủ tướng yêu cầu các bộ trưởng, trưởng ngành phải chịu trách nhiệm về việc đẩy mạnh tạo lập, kết nối, chia sẻ dữ liệu. Các cơ sở dữ liệu quan trọng cần hoàn thành theo lộ trình:
- Cơ sở dữ liệu quốc gia về cán bộ, công chức, viên chức do Bộ Nội vụ chủ trì, hoàn thành trong tháng 3-2026.
- Cơ sở dữ liệu về an sinh xã hội do Bộ Nội vụ chủ trì, hoàn thành trong tháng 6-2026.
- Cơ sở dữ liệu thanh tra kiểm soát tài sản, thu nhập của cán bộ, công chức do Thanh tra Chính phủ chủ trì, hoàn thành trong tháng 9-2026.
- Các cơ sở dữ liệu khác như xử lý vi phạm hành chính, nông nghiệp, y tế hoàn thành trong quý 3-2026.
Các tỉnh cũng phải hoàn thành các cơ sở dữ liệu để đánh giá dựa trên cơ sở dữ liệu. Bộ Công an cần nhanh chóng đưa Trung tâm dữ liệu quốc gia số 1 vận hành chính thức và phối hợp với doanh nghiệp dán nhãn dữ liệu, phục vụ xây dựng các nền tảng AI tự chủ của Việt Nam trong năm 2026.
Đảm bảo nguồn lực và cải cách hành chính
Thủ tướng chỉ đạo:
- Đẩy mạnh triển khai Đề án 06 gắn với cải cách thủ tục hành chính, khắc phục tình trạng yêu cầu người dân, doanh nghiệp cung cấp lại thông tin đã có trong cơ sở dữ liệu.
- Bảo đảm nguồn lực, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao để phát triển nền kinh tế số.
- Hoàn thành việc rà soát, bố trí ngân sách tập trung, duy trì tối thiểu 3% tổng chi ngân sách nhà nước hằng năm cho chuyển đổi số.
- Lựa chọn phát triển các sản phẩm công nghệ chiến lược ưu tiên.
Thủ tướng nhấn mạnh: "Dữ liệu số là tư liệu sản xuất chủ yếu, là đầu vào trọng yếu và huyết mạch của nền kinh tế số, cần phát triển dữ liệu, kinh tế dữ liệu". Với sự quyết tâm cao, năm 2026 hứa hẹn là bước ngoặt trong hành trình chuyển đổi số của Việt Nam.
