Việt Nam đứng trước làn sóng mã hóa tài sản thực không thể đảo ngược
Theo Trung tướng Đặng Vũ Sơn, nguyên Trưởng Ban cơ yếu Chính phủ và cố vấn cấp cao Hiệp hội Blockchain và tài sản số Việt Nam (VBA), thị trường tài sản số Việt Nam hiện đang ở giai đoạn thí điểm với nhiều tiềm năng phát triển vượt bậc. Đặc biệt, lớp tài sản thực được mã hóa (Real-World Asset - RWA) đang thu hút sự quan tâm đặc biệt từ các nhà đầu tư và chuyên gia công nghệ.
Quy mô toàn cầu và cơ hội cho Việt Nam
Trung tướng Sơn cho biết, quy mô tài sản thực được mã hóa dự kiến sẽ đạt mốc 19.000 tỷ USD vào năm 2033, tương đương hơn 10% GDP toàn cầu. "Đây không đơn thuần là một xu hướng nhất thời mà là sự định hình lại hạ tầng tài chính thế hệ mới", ông nhấn mạnh. Bằng cách chuyển đổi quyền sở hữu tài sản thành token trên nền tảng Blockchain, mọi loại tài sản đều có thể được phân mảnh, giao dịch 24/7 xuyên biên giới với tính minh bạch cao.
Trên thực tế, nhiều loại tài sản như vàng, trái phiếu và bất động sản đã bắt đầu được token hóa và giao dịch trên quy mô toàn cầu. Điều này đang từng bước hình thành một lớp hạ tầng tài chính mới song song với hệ thống truyền thống.
Việt Nam - thị trường tiềm năng cho RWA
"Với mức độ chấp nhận tài sản mã hóa cao, nhu cầu đầu tư lớn và tốc độ số hóa nhanh, Việt Nam có thể bước vào chu kỳ RWA sớm và mạnh mẽ nhất", Trung tướng Sơn khẳng định. Theo các báo cáo quốc tế, Việt Nam liên tục nằm trong nhóm quốc gia có tỷ lệ người dân sở hữu và sử dụng tài sản số cao trên thế giới. Đây chính là nền tảng xã hội quan trọng để thử nghiệm các mô hình tài sản mã hóa gắn với tài sản thực.
Hành lang pháp lý mở đường cho đổi mới sáng tạo
Từ ngày 1/1/2026, Luật Công nghiệp Công nghệ số chính thức có hiệu lực, lần đầu tiên đưa khái niệm "tài sản số" và "tài sản mã hóa" vào hệ thống pháp luật Việt Nam. Cùng với đó, hàng loạt văn bản pháp lý quan trọng đã được ban hành:
- Nghị quyết 05/2025/NQ-CP cho phép thí điểm thị trường tài sản mã hóa
- Chiến lược Blockchain Quốc gia
- Quyết định 1131/QĐ-TTg và Quyết định 2815/QĐ-TTg về danh mục công nghệ chiến lược
Những văn bản này tạo ra môi trường pháp lý linh hoạt và cởi mở, cho phép Việt Nam thử nghiệm mô hình token hóa trong khuôn khổ được giám sát rõ ràng. "Đây là bước chuyển quan trọng từ cách tiếp cận thận trọng sang chủ động thử nghiệm có kiểm soát", Trung tướng Sơn phân tích.
Yêu cầu về hạ tầng kỹ thuật và hệ sinh thái
Tuy nhiên, pháp lý chỉ là điều kiện cần. Để thị trường vận hành hiệu quả, cần giải quyết đồng bộ hai yếu tố:
- Xây dựng nền tảng Blockchain đạt chuẩn quốc tế về bảo mật, có khả năng xử lý giao dịch lớn và đặc biệt là tính liên thông
- Phát triển hệ sinh thái toàn diện với sự tham gia của các định chế tài chính uy tín
"Tài sản mã hóa không thể tồn tại trong những 'ốc đảo' công nghệ riêng biệt", Trung tướng Sơn nhấn mạnh. Tính liên thông không chỉ là kết nối giữa các nền tảng blockchain khác nhau, mà còn là khả năng tích hợp với hệ thống tài chính truyền thống, hệ thống định danh số và các hạ tầng dữ liệu quốc gia.
Quản trị rủi ro - chìa khóa cho phát triển bền vững
Việc giải quyết các thách thức về xác thực danh tính (KYC), phòng chống rửa tiền (AML) và bảo vệ nhà đầu tư chính là "điều kiện đủ" để thị trường vận hành ổn định. Đồng thời, cần từng bước hình thành các tiêu chuẩn kỹ thuật và quy trình vận hành chung cho thị trường RWA.
Bên cạnh cơ hội, chuyên gia này cũng cảnh báo về các rủi ro tiềm ẩn:
- Rủi ro định giá tài sản gốc
- Rủi ro pháp lý xuyên biên giới
- Nguy cơ đầu cơ hoặc thao túng thị trường
- Thách thức về an toàn hệ thống
"Việc kiểm soát tốt các rủi ro này ngay từ giai đoạn đầu sẽ quyết định sự phát triển bền vững của thị trường trong dài hạn", Trung tướng Sơn nhận định.
Tương lai của thị trường tài sản số Việt Nam
Với sự hội tụ đầy đủ từ khung pháp lý, hạ tầng đến hệ sinh thái vận hành, đồng thời đặt trong bối cảnh kinh tế vĩ mô ổn định và nhu cầu vốn cho chuyển đổi số đang mở rộng, RWA hoàn toàn có cơ hội tăng trưởng với tốc độ vượt trội tại Việt Nam.
Quan trọng hơn, nếu được thiết kế đúng, tài sản mã hóa không chỉ mở ra một kênh đầu tư mới, mà còn có thể trở thành hạ tầng niềm tin số cho nền kinh tế trong kỷ nguyên số. "Tôi tin tưởng Việt Nam sẽ kiến tạo nên một thị trường tài sản số minh bạch-bền vững-hiệu quả. Và cơ hội lớn nhất của chúng ta không chỉ là đi nhanh, mà là đi đúng ngay từ đầu", Trung tướng Đặng Vũ Sơn bày tỏ.
