Một nam sinh trung học phổ thông tại Hà Nội đã bị sốc nặng khi phát hiện "bạn gái online" thực chất là vỏ bọc của kẻ tống tiền. Sau nhiều tháng xây dựng mối quan hệ tình cảm qua mạng, nam sinh này đã gửi những hình ảnh và video nhạy cảm cho đối phương, rồi bị đe dọa phát tán nếu không chuyển 7 triệu đồng.
Chìm đắm trong mối tình được dàn dựng
Khoảng vài tháng trước, nam sinh nhận được lời mời kết bạn từ một tài khoản nữ trên mạng xã hội. Ảnh đại diện là một cô gái trẻ, trang cá nhân có nhiều ảnh đời thường và trạng thái về học tập, cuộc sống. Không có dấu hiệu tài khoản ảo, nam sinh nhanh chóng chấp nhận.
Ban đầu, cả hai chỉ trò chuyện xã giao về học hành, sở thích. Nhưng dần dần, các cuộc trò chuyện kéo dài hàng giờ mỗi tối. Sau nhiều tuần, nam sinh tin rằng mình đang có một mối quan hệ tình cảm thực sự.
Một ngày nọ, "cô gái" gửi đường link chuyển sang nền tảng trò chuyện khác, lý do ứng dụng cũ hay lỗi. Tại đây, mối quan hệ tiếp tục phát triển với sự quan tâm, chia sẻ cá nhân. Dù chưa gặp mặt, nam sinh vẫn hoàn toàn tin tưởng và hình thành mối quan hệ yêu đương.
Sau nhiều tháng, đối phương đề nghị trao đổi hình ảnh riêng tư để "chứng minh tình cảm". Ban đầu từ chối, nhưng trước sự thuyết phục liên tục, nam sinh cuối cùng đã gửi ảnh và clip nhạy cảm.
"Mẹ ơi cứu con với"
Mọi chuyện thay đổi khi điện thoại đổ chuông, đầu dây bên kia là giọng đàn ông: "Tao có toàn bộ ảnh và clip không che của mày rồi". Kẻ này gửi ảnh chụp màn hình các cuộc trò chuyện và nội dung riêng tư, yêu cầu chuyển 7 triệu đồng, nếu không sẽ phát tán lên mạng xã hội và gửi cho bạn bè, người thân.
Ban đầu, nam sinh phớt lờ, nhưng vài ngày sau, một phần nội dung riêng tư xuất hiện trên tài khoản mạng xã hội có lượng theo dõi lớn, kèm lời đe dọa. Hoảng loạn, em không dám mở điện thoại, âm thầm chịu đựng và giấu gia đình vì xấu hổ.
Chỉ khi đối tượng liên tục thúc ép, đe dọa phát tán thêm, nam sinh mới bật khóc cầu cứu mẹ: "Mẹ ơi cứu con với". Người mẹ nghe máy, đối tượng vẫn chửi bới, đe dọa. Gia đình nhờ người am hiểu công nghệ tăng cường bảo mật tài khoản, đặt chế độ riêng tư. Dù vậy, đối tượng vẫn đe dọa sẽ phát tán clip ở hội nhóm. May mắn, gia đình quyết định không chuyển tiền.
Thực tế, từng có trường hợp chuyển tiền nhưng đối tượng lại tiếp tục đòi số tiền cao hơn. Điều này cho thấy mục tiêu của chúng không phải một khoản tiền duy nhất, mà sẽ tiếp tục gây áp lực khi thấy nạn nhân sợ hãi.
Chuyên gia chỉ ra dấu hiệu nhận biết
Ông Vũ Ngọc Sơn, Trưởng ban Công nghệ và Hợp tác quốc tế, Hiệp hội An ninh mạng quốc gia, cho biết các vụ lừa đảo tình cảm kết hợp tống tiền ngày càng nhiều. Bước đầu là tiếp cận nạn nhân qua tài khoản giả mạo, thường dùng ảnh cô gái trẻ đẹp. Sau đó, chủ động nhắn tin, quan tâm để thiết lập mối quan hệ tình cảm.
Khi đã tạo được niềm tin, chúng dẫn dắt cuộc trò chuyện sang nội dung riêng tư. Trong một số trường hợp, đối tượng dùng hình ảnh giả mạo để dụ dỗ nạn nhân gửi ảnh, clip nhạy cảm hoặc tham gia cuộc gọi video riêng tư. "Ở các cuộc gọi video, chúng thường dùng tính năng quay màn hình hoặc phần mềm chuyên dụng để ghi lại hình ảnh nhạy cảm kèm khuôn mặt rõ nét của nạn nhân", ông Sơn nói.
Đồng thời, chúng thu thập danh sách bạn bè, người thân, tài khoản mạng xã hội hoặc trường học của nạn nhân. Ngay khi có được nhiều hình ảnh nhạy cảm, đối tượng thay đổi thái độ, bắt đầu đe dọa phát tán nếu không chuyển tiền.
Dấu hiệu nhận biết mối quan hệ trực tuyến bất thường bao gồm: tài khoản có hình ảnh chỉn chu nhưng thông tin cá nhân mập mờ, lượng tương tác thấp; người mới quen bày tỏ tình cảm quá nhanh, né tránh gặp mặt trực tiếp nhưng hào hứng khi được gửi ảnh nhạy cảm; sớm hỏi về trường lớp, địa chỉ, người thân hoặc danh sách bạn bè.
Nguyên tắc để tránh bẫy tình
Để tránh sập bẫy, chuyên gia đưa ra ba nguyên tắc: tuyệt đối không chụp, quay hoặc gửi bất kỳ hình ảnh, video nhạy cảm nào cho người khác trên mạng; cảnh giác khi kết bạn với người lạ, không chia sẻ quá chi tiết thông tin cá nhân; học sinh cần được trang bị kiến thức giáo dục giới tính gắn với an toàn mạng, hiểu rằng hình ảnh cơ thể là tài sản riêng tư.
Nếu không may trở thành nạn nhân, điều quan trọng nhất là giữ bình tĩnh và không chuyển tiền. Việc thỏa hiệp về tài chính không đảm bảo hình ảnh được xóa, ngược lại có thể khiến nạn nhân tiếp tục bị tống tiền. Thay vào đó, cần thu thập chứng cứ (tin nhắn đe dọa, số tài khoản ngân hàng, tài khoản mạng xã hội) và nhanh chóng chia sẻ với gia đình, thầy cô hoặc người đáng tin cậy, đồng thời trình báo cơ quan công an.
