Chung kết cuộc thi AI Young Guru dành cho học sinh THPT và Trung cấp nghề toàn quốc đã diễn ra tại trường quay Đài Truyền hình Việt Nam (VTV), khép lại hành trình gần bốn tháng với ngôi vị quán quân thuộc về đội Neural Ninjas cùng dự án Heritage Guessr – nền tảng kết hợp AI và trò chơi để khám phá văn hóa Việt.
Hành trình từ phổ cập đến thực chiến
Cuộc thi AI Young Guru trải qua nhiều vòng, từ phổ cập kiến thức, xây dựng ý tưởng, thi đấu đến thực chiến. Với sự tham gia của học sinh từ 1.800 trường tại 34 tỉnh, thành phố, chương trình đã thu hút quy mô lớn ngay mùa đầu tiên. Sau các vòng tuyển chọn, 81 thí sinh xuất sắc bước vào chặng cuối, trước khi chọn ra 8 đội thi vào vòng đối kháng tại VTV.
Tại vòng này, các đội phải thuyết trình sản phẩm, demo trực tiếp, trả lời câu hỏi từ ban giám khảo và phản biện lẫn nhau. Đây là phần thi tổng hợp, đòi hỏi thí sinh không chỉ có ý tưởng mà còn phải thể hiện khả năng triển khai, lập luận và xử lý tình huống trong môi trường cạnh tranh.
Dự án quán quân: Heritage Guessr
Vượt qua hơn 26.000 thí sinh và 15.000 đội thi, ngôi vị cao nhất thuộc về đội Neural Ninjas (Trường THCS và THPT Dewey, Hà Nội) với dự án Heritage Guessr. Đây là nền tảng kết hợp AI, thực tế ảo và yếu tố trò chơi (gamification) để giúp người dùng khám phá di sản văn hóa Việt Nam theo cách tương tác hơn.
Dự án được xây dựng theo hướng “học mà chơi”. Người dùng sẽ trải nghiệm không gian di sản được mô phỏng, tương tác với hệ thống AI, sau đó trả lời các câu hỏi liên quan đến địa danh. AI sẽ chấm điểm, cá nhân hóa trải nghiệm học tập và cung cấp thêm nội dung để người dùng tiếp tục luyện tập trong các môn như lịch sử, địa lý hay văn hóa.
Các giải thưởng khác
Bên cạnh giải Nhất, giải Nhì thuộc về đội CNH - Team (FPT PolySchool Bà Rịa - Vũng Tàu) với dự án hệ thống quản lý giáo dục. Hai giải Ba được trao cho đội HAM (Trường THPT Chuyên Ngoại ngữ Hà Nội và THPT Chuyên Võ Nguyên Giáp, Quảng Trị) với dự án hỗ trợ học ngôn ngữ ký hiệu, và đội NEXT GENTS (THPT Chuyên Lê Quý Đôn, Gia Lai) với ứng dụng AI luyện giao tiếp cho học sinh. Các giải khuyến khích được trao cho những dự án xoay quanh quản lý công việc bằng AI, học lịch sử qua tương tác, nâng cao nhận thức sức khỏe và phát hiện tin giả.
Ngoài ra, 81 thí sinh tham gia vòng thực chiến cũng được trao kỷ niệm chương, trong khi các đội dừng ở vòng hackathon được vinh danh ở hạng mục giải triển vọng.
Mục tiêu giáo dục AI thực tế
Không chỉ là một cuộc thi, AI Young Guru được xây dựng với mục tiêu giúp học sinh tiếp cận AI theo hướng thực tế hơn. Theo TS. Lê Trường Tùng, Chủ tịch Hội đồng trường Trường Đại học FPT, điều quan trọng không nằm ở việc học bao nhiêu công cụ, mà là cách tư duy và cách ứng dụng AI vào các vấn đề xung quanh. Ông cho biết: “Dù được triển khai trong khoảng gần 120 ngày, cuộc thi đã thu hút sự tham gia đông đảo của các đội thi đến từ 1.800 trường tại 34 tỉnh, thành phố trên cả nước. Với năm đầu tiên tổ chức, đây là con số rất đáng khích lệ.” Nhấn mạnh thêm, ông cho rằng: “Điều quan trọng không phải là các em học được bao nhiêu công cụ cụ thể, mà là hiểu cách tiếp cận, cách tư duy và cách vận dụng AI vào những vấn đề xung quanh mình.”
Từ góc nhìn của ban tổ chức, cuộc thi không chỉ dừng lại ở việc tìm ra sản phẩm tốt, mà còn hướng tới việc hình thành tư duy công nghệ cho học sinh ngay từ sớm. Khi AI ngày càng phổ biến, việc hiểu và sử dụng công nghệ này được xem là một kỹ năng thiết yếu, tương tự như ngoại ngữ hay tin học trước đây. Việc một sân chơi quy mô lớn dành cho học sinh phổ thông tập trung vào AI cũng cho thấy xu hướng mới trong giáo dục, khi công nghệ không còn là nội dung bổ trợ mà dần trở thành một phần của chương trình học và kỹ năng nền tảng trong tương lai.
