Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang triển khai cuộc tập trận quân sự quy mô lớn chỉ cách biên giới Phần Lan - Nga khoảng 30 km, trong bối cảnh căng thẳng gia tăng mạnh mẽ sau các vụ máy bay không người lái (UAV/drone) xâm nhập vào không phận các nước thành viên, theo trang Euronews đưa tin ngày 29/5.
Cuộc tập trận 'Ngôi Sao phương Bắc'
Cuộc tập trận chiến thuật mang tên 'Ngôi Sao phương Bắc' (Northern Star) diễn ra tại khu huấn luyện Vuosanka ở Kajaani, miền Trung Phần Lan. Khoảng 9.000 quân nhân từ 7 quốc gia thành viên NATO tham gia, bao gồm: Phần Lan, Mỹ, Ba Lan, Anh, Pháp, Italy và Hungary.
Các hoạt động sẽ kéo dài trong nhiều tháng, tập trung vào huấn luyện tác chiến trong điều kiện địa hình khắc nghiệt của vùng Bắc Cực cao (High North), với rừng rậm dày đặc và nhiệt độ có thể xuống tới -20°C.
Nội dung huấn luyện
Theo Euronews, các binh sĩ tham gia cuộc tập trận sẽ mô phỏng các kịch bản triển khai nhanh, bắn đạn thật bằng pháo binh, bộ binh và phối hợp trực thăng. Đặc biệt, cuộc tập trận có sự tham gia của trực thăng Chinook hạng nặng của Mỹ hỗ trợ di chuyển xe tăng và lực lượng qua địa hình khó khăn.
Sáng kiến Răn đe sườn Đông
Một trọng tâm quan trọng của cuộc tập trận Northern Star là 'Sáng kiến Răn đe sườn Đông' (EFDI) về xây dựng một 'vùng tự động' dọc biên giới NATO - Nga, nơi các hệ thống không người lái có thể hoạt động, tương tự như khái niệm về 'bức tường' chống drone hoặc 'bầy đàn' drone có kết nối mạng.
Thiếu tá Matt Blubaugh của Lục quân Mỹ cho biết: 'Điều quan trọng là phải có một mạng lưới tiêu diệt tự động gồm nhiều loại drone và các khả năng không người lái khác nhau', chẳng hạn như giám sát, cảm biến và radar. Ông nhấn mạnh mạng lưới cảm biến và dữ liệu của các đồng minh cần được tích hợp tốt hơn để có một sườn Đông được phòng thủ vững chắc hơn.
Thiếu tá Blubaugh nêu ví dụ: 'Nếu có xâm nhập ở Estonia, nhưng hệ thống ở Latvia hay Litva phát hiện được, thì chúng ta có thể sử dụng công nghệ của nhau để tiêu diệt mối đe dọa'. Dù vậy, ông khẳng định công nghệ drone không thể thay thế hoàn toàn lực lượng truyền thống: 'Dù có bao nhiêu tiến bộ về drone, AI… thì vẫn cần bộ binh trên mặt đất và xe tăng để thực sự giữ vững lãnh thổ'.
Bối cảnh căng thẳng gia tăng
Cuộc tập trận thường niên được lên kế hoạch từ trước nhưng diễn ra đúng lúc căng thẳng gia tăng. Chỉ trong vài tháng qua, Phần Lan đã ghi nhận ít nhất 6 vụ drone xâm nhập không phận. Vụ gần nhất vào ngày 15/5 đã khiến sân bay Helsinki-Vantaa phải đóng cửa tạm thời.
Tình hình càng thêm nghiêm trọng sau vụ một drone nghi của Nga rơi trúng tòa nhà dân cư ở Galați, Romania rạng sáng 29/5, khiến ít nhất 2 người bị thương. Romania đã triển khai tiêm kích F-16 để ứng phó và đang xem xét kích hoạt Điều 4 Hiệp ước NATO. Điều khoản này cho phép một quốc gia thành viên đưa vấn đề an ninh cụ thể ra thảo luận tại Hội đồng Bắc Đại Tây Dương, cơ quan ra quyết định chính trị trung ương của NATO, đại diện cho tất cả 32 đồng minh.
