Hãng thông tấn Tasnim dẫn lời người phát ngôn quân đội Iran Mohammad Akraminia hôm qua cảnh báo các tàu từ những nước tuân theo lệnh cấm vận của Mỹ đối với Iran sẽ gặp khó khăn khi đi qua eo biển Hormuz. Ông nhấn mạnh: "Nếu kẻ thù lại tấn công Iran, họ sẽ bị bất ngờ trước những vũ khí mới, phương thức tác chiến mới và chiến trường mới".
Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh Iran khẳng định đang kiểm soát eo biển chiến lược và chuẩn bị thông qua dự luật cấm tàu thuyền của "các nước thù địch", theo Reuters. Trước đó, Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đe dọa tấn công các lợi ích của Mỹ tại Trung Đông nếu tàu dầu và tàu thương mại của Iran bị gây hấn. IRGC cảnh báo "tên lửa và máy bay không người lái đã khóa mục tiêu vào kẻ thù" và "đang chờ lệnh khai hỏa".
Căng thẳng leo thang
Tình hình chiến sự bất ngờ leo thang khi Washington tấn công các cơ sở quân sự tại Iran để đáp trả đợt tấn công nhắm vào nhóm tàu chiến Mỹ. Tehran cáo buộc Washington gây hấn trước khi tấn công tàu Iran, buộc nước này phải đáp trả. Một ngày trước đó, Mỹ tấn công 2 tàu dầu Iran tại vịnh Oman với cáo buộc những tàu này tìm cách thoát sự phong tỏa của hải quân Mỹ.
Sáng qua, Cơ quan Điều hành thương mại hàng hải Anh (UKMTO) cho biết một tàu chở hàng thông báo bị trúng đạn ngoài khơi Qatar nhưng chưa rõ bên nào tấn công, theo AP. Bất chấp căng thẳng, các quan chức Nhà Trắng khẳng định thỏa thuận ngừng bắn vẫn đang duy trì hiệu lực.
Phản hồi của Iran và nỗ lực ngoại giao
Tối qua, truyền thông nhà nước Iran đưa tin nước này đã gửi phản hồi về đề xuất của Mỹ thông qua trung gian Pakistan nhằm chấm dứt xung đột. Tuy nhiên, chi tiết cụ thể chưa được công bố và sự đồng thuận về các điều khoản chưa được làm rõ.
Với việc Tổng thống Trump chuẩn bị thăm Trung Quốc vào ngày 14.5, cả Washington lẫn Bắc Kinh đều có động lực tìm cách khép lại xung đột tại Trung Đông càng sớm càng tốt nhằm tránh thiệt hại kinh tế toàn cầu. Hôm 7.5, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cho biết các nỗ lực ngoại giao vẫn tiếp tục và Islamabad đang liên lạc ngày đêm với các bên nhằm kéo dài ngừng bắn, hướng tới thỏa thuận hòa bình.
Ngoại trưởng Rubio hôm 9.5 đã gặp Thủ tướng Qatar Mohammed bin Abdulrahman al-Thani tại Florida để thảo luận về ngăn chặn các mối đe dọa, thúc đẩy ổn định và an ninh trên khắp Trung Đông. Cùng ngày, một tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) của Qatar di chuyển từ vùng Vịnh về hướng eo biển Hormuz để đến Pakistan. Reuters cho rằng đó có thể là tàu LNG đầu tiên của Qatar đi qua eo biển kể từ khi xung đột nổ ra và việc Iran để tàu đi qua nhằm xây dựng lòng tin với Qatar và Pakistan.
Lo ngại thiếu hụt axit sulfuric
Cuộc xung đột ở Trung Đông và việc Trung Quốc siết xuất khẩu đã đẩy giá axit sulfuric tăng vọt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ thiếu hụt nguồn cung, theo tờ The Wall Street Journal. Axit sulfuric là một trong những hóa chất được tiêu thụ nhiều nhất thế giới, được sản xuất từ quá trình tinh luyện các kim loại như đồng, niken hoặc đốt lưu huỳnh.
Hóa chất này không thể thiếu trong các ngành công nghiệp nặng để sản xuất phân bón, tách đồng và các kim loại khác từ quặng, làm bột giấy, tẩy thép, thuộc da và lưu hóa cao su. Hoạt động xử lý nước đô thị, sản xuất pin và chất bán dẫn cũng phải dựa vào hóa chất này.
Do axit sulfuric có độ ăn mòn cao, nhà sản xuất không thể dự trữ nhiều nên lượng dự trữ thường đủ dùng trong vài tuần, hoặc cao lắm là 1 tháng. Một phần lớn nguồn cung lưu huỳnh đến từ vịnh Ba Tư, nơi hoạt động lưu thông hàng hải đang bị gián đoạn do căng thẳng quanh eo biển Hormuz. Cũng vì xung đột Trung Đông, nhà sản xuất lưu huỳnh lớn nhất thế giới là Trung Quốc trong tháng này bắt đầu giới hạn xuất khẩu, khiến giá tăng mạnh và nguồn cung càng thêm căng thẳng. Chile và Indonesia hiện là 2 thị trường chịu ảnh hưởng nặng nề nhất sau khi Trung Quốc kiểm soát xuất khẩu.
