Ủy ban Thường vụ Quốc hội thảo luận sôi nổi nhiều vấn đề trọng điểm
Ngày 14/4, trong khuôn khổ phiên họp thứ nhất, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã tiến hành thảo luận và cho ý kiến đối với hàng loạt nội dung có tính chất then chốt, bao gồm các báo cáo giám sát việc giải quyết kiến nghị của cử tri, dự thảo Nghị quyết về cơ chế đột phá phát triển văn hóa Việt Nam, và đặc biệt là vấn đề thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương.
Nâng cao chất lượng giải quyết kiến nghị cử tri: Rõ ràng, minh bạch và trách nhiệm
Buổi sáng, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Doãn Anh, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã tập trung thảo luận về Báo cáo kết quả giám sát việc giải quyết, trả lời kiến nghị của cử tri gửi đến Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV, cùng với dự thảo Báo cáo tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri và nhân dân từ Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.
Qua thảo luận, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã ghi nhận những nỗ lực đáng kể của Chính phủ, các bộ, ngành trong việc xử lý kiến nghị từ cử tri, góp phần hoàn thiện hệ thống chính sách pháp luật và tháo gỡ nhiều khó khăn trong thực tiễn. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại một số hạn chế đáng chú ý:
- Chất lượng giải quyết kiến nghị chưa đồng đều giữa các đơn vị.
- Nhiều trường hợp trả lời còn mang tính giải trình, chưa đi vào xử lý dứt điểm và hiệu quả.
- Việc xử lý các kiến nghị tồn đọng, đặc biệt là những nội dung đã được nhắc đi nhắc lại nhiều lần, vẫn còn chậm trễ.
Phát biểu kết luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Doãn Anh nhấn mạnh yêu cầu Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, cùng các bộ, ngành Trung ương cần tập trung chỉ đạo xử lý dứt điểm các kiến nghị còn tồn đọng. Đồng thời, cần khẩn trương hoàn thiện và ban hành các văn bản hướng dẫn, sửa đổi những cơ chế, chính sách còn bất cập.
Quan trọng hơn, chất lượng trả lời kiến nghị phải được nâng cao theo hướng rõ nội dung, rõ trách nhiệm, rõ lộ trình, đồng thời tăng cường trách nhiệm của người đứng đầu. Kết quả giải quyết kiến nghị cần được gắn liền với đánh giá thực hiện nhiệm vụ hàng năm. Ủy ban Dân nguyện và Giám sát được giao nhiệm vụ chủ trì rà soát, đôn đốc việc thực hiện các kiến nghị sau giám sát, đảm bảo theo dõi, giám sát đến cùng, không để tình trạng kiến nghị lặp lại nhiều lần mà xử lý vẫn chậm trễ.
Thúc đẩy phát triển văn hóa với cơ chế đột phá
Cũng trong phiên họp sáng, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đột phá nhằm phát triển văn hóa Việt Nam. Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh, trong phát biểu kết luận, đã nêu rõ:
- Về cơ chế, chính sách đặc thù cho các công trình, dự án trọng điểm về văn hóa, thể thao, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất áp dụng các cơ chế đặc thù đối với các dự án lớn, quan trọng thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2025-2035. Các cơ chế này bao gồm ưu đãi về đất đai, phân cấp, phân quyền trong cấp phép, cơ chế lựa chọn nhà đầu tư và điều chỉnh quy hoạch nhằm tháo gỡ vướng mắc, nâng cao hiệu quả thực hiện. Chính phủ sẽ được giao quy định chi tiết.
- Về chính sách đãi ngộ, phát triển tài năng, nhân lực đặc thù trong lĩnh vực văn hóa, thể thao, cần rà soát kỹ lưỡng các đối tượng để tránh bỏ sót người được thụ hưởng chính sách.
- Cần có cơ chế mạnh và thoáng hơn đối với các đơn vị sự nghiệp chủ động trong lĩnh vực văn hóa.
Ngoài ra, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng thống nhất định hướng phát triển có trọng tâm, trọng điểm một số ngành công nghiệp văn hóa, đồng thời đề nghị nghiên cứu bổ sung các chính sách ưu đãi đặc thù, vượt trội đối với các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa và công nghiệp giải trí.
Thông qua thành lập 10 phường tại Đồng Nai, tiến tới thành lập thành phố trực thuộc Trung ương
Buổi chiều, dưới sự chủ trì của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã biểu quyết thông qua Nghị quyết về việc thành lập 10 phường thuộc tỉnh Đồng Nai, bao gồm: Long Thành, Nhơn Trạch, Trảng Bom, Xuân Lộc, Dầu Giây, Tân Phú, Trị An, Đồng Phú, Tân Khai, Lộc Ninh. Việc thành lập được thực hiện trên cơ sở nguyên trạng diện tích tự nhiên và quy mô dân số của 10 xã tương ứng.
Đáng chú ý, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng biểu quyết nhất trí trình Quốc hội xem xét việc thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương. Theo tờ trình của Chính phủ, thành phố Đồng Nai sẽ được thành lập trên cơ sở nguyên trạng với diện tích tự nhiên 12.737,18 km², quy mô dân số 4.491.408 người và 95 đơn vị hành chính cấp xã (sau khi thành lập 10 phường). Sau khi thành lập, thành phố Đồng Nai sẽ có 33 phường và 62 xã, với tỷ lệ đô thị hóa đạt 54,10%.
Việc thành lập thành phố Đồng Nai và các phường không chỉ là bước chuyển căn bản về mô hình phát triển và quản trị địa phương, mà còn nhằm mục tiêu đưa Đồng Nai trở thành một đô thị lớn, có chức năng chia sẻ, liên kết, tương hỗ cùng phát triển với Thành phố Hồ Chí Minh. Đây được xem là cơ sở định hướng không gian phát triển mới cho cả vùng Đông Nam Bộ, theo Kết luận của Bộ Chính trị.
Sau khi thành phố Đồng Nai được thành lập, cả nước sẽ có 34 đơn vị hành chính cấp tỉnh, bao gồm bảy thành phố và 27 tỉnh.
Bên cạnh đó, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng biểu quyết thông qua về nguyên tắc dự thảo Nghị quyết về việc thành lập Tòa án nhân dân, Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Đồng Nai, chuyển nguyên trạng Tòa án nhân dân và Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh thành cấp thành phố. Đồng thời, cho phép Chính phủ chỉ đạo Bộ Xây dựng ban hành quyết định phân loại đô thị, công nhận Đồng Nai là đô thị loại I, đáp ứng đủ 7/7 tiêu chuẩn trước khi trình Quốc hội xem xét, quyết định.
Các nội dung khác trong phiên họp
Trong phiên họp, Ủy ban Thường vụ Quốc hội còn cho ý kiến về báo cáo tổng hợp kết quả giám sát văn bản quy phạm pháp luật thuộc lĩnh vực phụ trách của Hội đồng Dân tộc, các ủy ban của Quốc hội năm 2025; về giải trình, tiếp thu, chỉnh lý đối với dự thảo Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (sửa đổi).
Buổi chiều, dưới sự chủ trì của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý đối với dự thảo Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thi đua, khen thưởng. Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục rà soát để bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất giữa quy định của luật này với các luật có liên quan, như Luật Tổ chức Chính phủ, Luật Tổ chức chính quyền địa phương, Luật Bí mật nhà nước, Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
