Quốc hội đồng thuận, đề xuất cơ chế đặc thù cho thành phố Đồng Nai
Sáng ngày 22 tháng 4, tại phiên thảo luận về dự thảo nghị quyết thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương, các đại biểu Quốc hội đã nhất trí bày tỏ sự ủng hộ mạnh mẽ. Đây được xem là một bước ngoặt quan trọng, đánh dấu sự chuyển mình của một tỉnh công nghiệp phát triển thành một đô thị cấp quốc gia với tầm vóc mới.
Đồng Nai hội tụ đầy đủ yếu tố của một đô thị quốc gia
Theo đại biểu Nguyễn Thị Sửu (đoàn TP. Huế), Đồng Nai không chỉ là một tỉnh công nghiệp phát triển mà đã sở hữu đầy đủ các yếu tố của một đô thị cấp quốc gia. Bà nhấn mạnh rằng Đồng Nai nằm trong nhóm dẫn đầu về thu hút vốn đầu tư, với hệ thống hạ tầng chiến lược và hạ tầng giao thông đa phương thức mà rất ít địa phương có được.
"Đặc biệt, sân bay quốc tế Long Thành sẽ tạo thành một cực tăng trưởng mới mang tầm khu vực, thúc đẩy sự phát triển vượt bậc", đại biểu Sửu phân tích. Bà cũng chỉ ra vị trí địa kinh tế đắc địa của Đồng Nai, nằm ở dòng chảy phát triển của TP. HCM, Tây Nguyên và có khả năng vươn ra quốc tế.
Ba cơ chế trụ cột để Đồng Nai không tự kìm hãm chính mình
Đặt vấn đề then chốt, đại biểu Nguyễn Thị Sửu nêu rõ: "Vấn đề khi thành lập Đồng Nai là thành phố trực thuộc Trung ương thì chúng ta sẽ trao cho Đồng Nai cơ chế gì để không tự kìm hãm chính mình?". Để giải quyết câu hỏi này, bà đề xuất 3 cơ chế trụ cột:
- Cơ chế liên kết vùng mang tính bắt buộc và thực chất: Đồng Nai cần một thiết chế điều phối vùng Đông Nam Bộ có thực quyền, trong đó Đồng Nai đóng vai trò trung tâm logistics công nghiệp, còn TP. HCM là trung tâm tài chính công nghệ. Nếu không thực hiện được, nguồn lực sẽ bị phân mảnh.
- Trao quyền tự chủ về tài chính lớn hơn: Một đô thị quy mô như Đồng Nai nếu vẫn áp dụng cơ chế phân cấp thông thường sẽ không thể bứt phá. Cần có sự chủ động hơn trong đầu tư công và huy động nguồn lực xã hội.
- Kiểm soát chặt chẽ chất lượng phát triển: Đảm bảo sự phát triển bền vững, tránh tăng trưởng nóng, thiếu kiểm soát.
Đồng Nai phải trở thành cực tăng trưởng thực sự
Đại biểu Trịnh Xuân An (đoàn Đồng Nai) chia sẻ, Đồng Nai là vùng đất có bề dày hơn 300 năm hình thành và phát triển, được xem là cái nôi phát tích của toàn bộ vùng Đông Nam Bộ. Ông nhấn mạnh rằng việc Quốc hội xem xét thành lập TP. Đồng Nai không chỉ là một quyết định hành chính, mà còn là một dấu mốc mang tầm vóc lịch sử, khẳng định vị thế xứng đáng của Đồng Nai trong không gian phát triển quốc gia.
Thực tiễn phát triển cho thấy, Đồng Nai đã hội tụ đầy đủ các yếu tố của một cực tăng trưởng quan trọng. Với quy mô kinh tế thuộc nhóm dẫn đầu (đóng góp khoảng 5% GDP cả nước, thu ngân sách năm 2025 đạt 103.000 tỉ đồng), hệ thống công nghiệp phát triển mạnh và hạ tầng giao thông đồng bộ, Đồng Nai đang ở điểm khởi đầu của một hành trình mới.
"Đồng Nai sẽ phải gánh vác một trọng trách lớn hơn, không chỉ là một địa phương phát triển nhanh trong nhóm đầu, mà phải trở thành một cực tăng trưởng thực sự, có khả năng dẫn dắt và lan tỏa", ông An khẳng định.
Thách thức về năng lực tổ chức thực hiện
Đại biểu đoàn Đồng Nai cũng chỉ ra rằng thách thức lớn nhất không nằm ở chủ trương, mà nằm ở năng lực tổ chức thực hiện. "Làm thế nào để chuyển từ tăng trưởng theo chiều rộng sang chiều sâu, xây dựng một chính quyền đô thị hiện đại, hiệu quả, và nâng cao chất lượng sống của người dân - đó mới là những câu hỏi lớn mà Đồng Nai phải trả lời trong giai đoạn tới", ông An nêu rõ.
Vị thế quốc gia với đường biên giới dài gần 260 km
Đại biểu Phạm Văn Hòa (đoàn Đồng Tháp) nhấn mạnh, với đặc thù có đường biên giới đường bộ giáp với Campuchia dài gần 260 km, việc Đồng Nai trở thành thành phố trực thuộc Trung ương sẽ mang lại vị thế quốc gia rất lớn.
"Chúng ta sẽ có một thành phố trực thuộc Trung ương nằm ở khu vực biên giới. Đây là điểm rất thuận lợi cho việc phát triển kinh tế - xã hội gắn liền với nhiệm vụ quốc phòng, an ninh quốc gia", đại biểu Hòa phân tích. Ông đề nghị Quốc hội quan tâm, sớm ban hành các cơ chế đặc thù để địa phương có điều kiện bứt phá mạnh mẽ hơn nữa.
Như vậy, sự ủng hộ của các đại biểu Quốc hội cùng những đề xuất cụ thể về cơ chế phát triển đã mở ra một chương mới đầy triển vọng cho Đồng Nai. Việc thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương không chỉ là sự ghi nhận những thành tựu đã đạt được, mà còn là cơ hội để Đồng Nai vươn lên tầm cao mới, đóng góp tích cực vào sự phát triển chung của cả nước.
