Quốc hội khóa IV: Động lực lịch sử cho thắng lợi giải phóng và xây dựng đất nước
Trong giai đoạn lịch sử đầy cam go từ năm 1971 đến 1975, Quốc hội khóa IV đã đóng vai trò then chốt trong việc động viên toàn quân và dân thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược cách mạng. Ở miền Nam, Quốc hội tăng cường đấu tranh giải phóng dân tộc, trong khi ở miền Bắc, kiên trì bảo vệ và xây dựng chủ nghĩa xã hội, đánh thắng chiến tranh phá hoại của địch. Đồng thời, Quốc hội đã huy động sức người, sức của để chi viện cho tiền tuyến lớn, góp phần đánh bại đế quốc Mỹ xâm lược và bè lũ tay sai.
Những quyết sách quan trọng sau Hiệp định Paris
Sau khi Hiệp định Paris về Việt Nam được ký kết vào ngày 27/1/1973, Quốc hội khóa IV đã nhanh chóng thông qua các biện pháp đấu tranh nhằm bảo đảm thi hành nghiêm chỉnh hiệp định này. Tại Kỳ họp thứ ba từ ngày 18 đến 21/2/1973, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết tán thành việc ký kết Hiệp định Paris, đồng thời yêu cầu Chính phủ Hoa Kỳ và chính quyền Sài Gòn phải tôn trọng và thực hiện đầy đủ các điều khoản. Nội dung chủ yếu của hiệp định là Hoa Kỳ và các nước khác tôn trọng độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam.
Quốc hội cũng quyết định những vấn đề quan trọng của Nhà nước nhằm nhanh chóng khắc phục hậu quả chiến tranh, khôi phục và phát triển kinh tế, phát triển văn hóa, ổn định đời sống nhân dân, củng cố quốc phòng. Đây là bước chuẩn bị cần thiết để tiếp tục sự nghiệp xây dựng cơ sở vật chất và kỹ thuật của chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, cùng đồng bào miền Nam hoàn thành thắng lợi sự nghiệp giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
Hoạt động trong bối cảnh chiến tranh và thành tựu nổi bật
Hoạt động trong hoàn cảnh cả nước có chiến tranh, Quốc hội khóa IV đã tổ chức 5 kỳ họp từ tháng 7/1971 đến tháng 3/1975. Các kỳ họp này đã thông qua nhiều quyết sách quan trọng, bao gồm việc bầu các Ủy ban Thường trực như Ủy ban Dự án pháp luật, Ủy ban Kế hoạch và Ngân sách, Ủy ban Thống nhất, Ủy ban Dân tộc, và Ủy ban Văn hóa và Xã hội. Đặc biệt, tại Kỳ họp thứ tư vào tháng 2/1974, Ủy ban Đối ngoại của Quốc hội đã được thành lập để đẩy mạnh công tác ngoại giao nghị viện.
Quốc hội khóa IV còn thông qua các kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội giai đoạn 1971-1975, đạt được những thắng lợi quan trọng trong việc bảo đảm sức mạnh để đánh thắng cuộc chiến tranh phá hoại lần thứ hai của đế quốc Mỹ. Các nguồn chi viện lớn từ miền Bắc đã tăng nhanh thế và lực cho quân dân trên chiến trường, đẩy mạnh thế chiến lược tiến công, làm thất bại chiến lược "Việt Nam hóa chiến tranh" của đế quốc Mỹ.
Thành phần đa dạng và hoạt động giám sát hiệu quả
Quốc hội khóa IV có tổng số 420 đại biểu được bầu với tỷ lệ cử tri bỏ phiếu lên đến 98,88% vào ngày 11/4/1971. Thành phần đại biểu rất đa dạng, bao gồm công nhân, nông dân, cán bộ chính trị, quân đội, nhân sỹ, tôn giáo, cán bộ văn hóa, giáo dục, pháp luật, và cán bộ kinh tế, khoa học kỹ thuật. Trong đó, có 317 đảng viên và 103 đại biểu ngoài Đảng, cùng với sự tham gia của 73 đại biểu dân tộc, 125 phụ nữ, và nhiều anh hùng, chiến sỹ thi đua.
Dù trong điều kiện chiến tranh, Quốc hội vẫn duy trì hiệu quả chức năng giám sát tối cao đối với hoạt động của Nhà nước. Thông qua các kỳ họp, Quốc hội đã xem xét, đánh giá các báo cáo quan trọng của Chính phủ, thảo luận và quyết nghị những vấn đề cấp thiết liên quan đến quốc phòng, an ninh, kinh tế và đời sống nhân dân. Các hoạt động giám sát luôn bảo đảm nguyên tắc tập trung dân chủ, góp phần củng cố kỷ cương và nâng cao hiệu lực của bộ máy nhà nước.
Đẩy mạnh hoạt động đối ngoại và kết quả cuối cùng
Quốc hội khóa IV đã đẩy mạnh đấu tranh ngoại giao, tăng cường hoạt động quốc tế để tranh thủ sự đồng tình, ủng hộ của thế giới đối với cuộc đấu tranh chính nghĩa của nhân dân Việt Nam. Nhiều đoàn đại biểu từ các nước, các chính đảng, Quốc hội, và các tổ chức tiến bộ từ khắp nơi trên thế giới đã đến thăm, mang đến tình đoàn kết chiến đấu và tình hữu nghị thắm thiết. Hàng trăm nghị sỹ và nhân vật nổi tiếng đã ra tuyên bố hoặc ký vào các bản kiến nghị ủng hộ cuộc đấu tranh giành độc lập, thống nhất đất nước của nhân dân Việt Nam.
Kết quả hoạt động của Quốc hội khóa IV đã góp phần tạo thêm sức mạnh cho nhân dân ta tiến lên giành thắng lợi hoàn toàn trong sự nghiệp giải phóng miền Nam vào mùa xuân năm 1975, hoàn thành cách mạng dân tộc dân chủ và thống nhất Tổ quốc. Quốc hội khóa IV mãi mãi được ghi nhận là Quốc hội chiến thắng giặc Mỹ xâm lược, kiên trì xây dựng chủ nghĩa xã hội, và khôi phục kinh tế sau chiến tranh.
