Thu hồi tài sản tham nhũng: Thành tựu và thách thức chưa từng có trong tiền lệ
Năm 2025, các cơ quan Thi hành án dân sự (THADS) đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp và đạt được kết quả tích cực trong lĩnh vực thu hồi tài sản trong các vụ án tham nhũng, kinh tế. Tổng số tiền thu hồi đạt hơn 27.400 tỷ đồng, tăng hơn 5.230 tỷ đồng so với năm 2024. Tuy nhiên, bên cạnh những thành công, ngành này cũng phải đối mặt với những khó khăn được mô tả là “chưa từng có trong tiền lệ”.
Giải pháp đồng bộ và ứng dụng công nghệ
Bà Trần Thị Phương Hoa, Phó Cục trưởng Cục Quản lý THADS, Bộ Tư pháp, cho biết để đạt được kết quả trên, các cơ quan THADS đã bám sát sự lãnh đạo, chỉ đạo thống nhất của Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và Ban Chỉ đạo cấp tỉnh. Phối hợp liên ngành ngay từ giai đoạn đầu của vụ án là yếu tố rất quan trọng. Sự phối hợp giữa cơ quan THADS với Tòa án, Viện Kiểm sát, công an và chính quyền địa phương được thực hiện từ sớm, ngay từ giai đoạn điều tra, truy tố, xét xử.
Ngoài ra, việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và khai thác dữ liệu trong quản lý và thu hồi tài sản đã trở thành công cụ quan trọng. Kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa cơ quan THADS với Tòa án, Ngân hàng, Cơ quan Thuế, cơ quan quản lý đất đai, chứng khoán giúp truy tìm tài sản nhanh chóng, chính xác, kịp thời ngăn chặn hành vi tẩu tán, che giấu, chuyển hóa tài sản.
Khó khăn trong vụ án FLC và các đại án lớn
Đối với vụ án tại Tập đoàn FLC, quá trình triển khai gặp những “khó khăn chưa từng có tiền lệ”, do số lượng người bị hại đặc biệt lớn (trên 28.000 bị hại). Theo quy định hiện hành của Luật THADS, với số lượng bị hại lên tới hàng chục nghìn người, không thể hoàn tất việc thông báo trong thời hạn luật định. Điều này có nguy cơ kéo dài thời gian tổ chức thi hành và gây tốn kém.
Để khắc phục, Cục Quản lý THADS đã chỉ đạo THADS TP Hà Nội chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan thực hiện việc thông báo, thụ lý và ra quyết định thi hành án theo những cách thức thuận lợi, kịp thời nhưng vẫn đúng quy định pháp luật. Kết quả đến nay đã chi trả tiền bồi thường cho hơn 12.000 người, với tổng số tiền gần 1.460 tỷ đồng.
Tồn tại và giải pháp khắc phục
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chỉ rõ ngành Thi hành án dân sự còn một số thiếu sót, tồn tại như tình trạng khiếu nại, tố cáo vẫn phát sinh nhiều; tỷ lệ thi hành các bản án hành chính còn thấp; công tác phối hợp với chính quyền địa phương chưa đồng đều. Bà Hoa cho biết, số vụ việc thi hành án liên tục tăng, tính chất ngày càng phức tạp; nhiều vụ việc chưa từng có tiền lệ với số lượng đương sự, tài sản phải xử lý đặc biệt lớn (vụ FLC, vụ Vạn Thịnh Phát, …).
Trong thời gian tới, Bộ Tư pháp sẽ tiếp tục tham mưu Chính phủ, Thủ tướng chỉ đạo UBND, Chủ tịch UBND các cấp tập trung thi hành dứt điểm các bản án, quyết định hành chính; đồng thời đề xuất cấp có thẩm quyền đưa kết quả thi hành án hành chính vào tiêu chí đánh giá, xếp loại mức độ hoàn thành nhiệm vụ của sở, ngành và UBND cấp xã.
Mục tiêu năm 2026 và tập trung giải quyết đại án
Năm 2026, Bộ Tư pháp đã ban hành Quyết định số 3530/QĐ-BTP về Chương trình công tác trọng tâm của lĩnh vực THADS, trong đó giao cho hệ thống THADS phấn đấu đạt tỷ lệ 84,3% về việc và 56,2% về tiền trên tổng số có điều kiện thi hành. Các chỉ tiêu này tăng so với năm 2025, phù hợp với yêu cầu “năm sau cao hơn năm trước” mà Quốc hội đề ra.
Cùng với việc hoàn thành các chỉ tiêu, trong năm 2026, cơ quan THADS sẽ tiếp tục tập trung các nguồn lực để giải quyết dứt điểm một loạt vụ án lớn về kinh tế, tham nhũng, như:
- Vụ Vạn Thịnh Phát (cả hai giai đoạn) hiện còn phải thi hành trên 36.676 tỷ đồng.
- Vụ Huỳnh Thị Huyền Như còn phải thi hành 14.673 tỷ đồng.
- Vụ Phạm Công Danh (giai đoạn 1, liên quan Khu sân vận động Chi Lăng) còn phải thi hành 5.049 tỷ đồng.
- Vụ Trần Phương Bình (cả 3 giai đoạn) phải thi hành với số tiền trên 16.705 tỷ đồng.
- Vụ Hứa Thị Phấn (giai đoạn 1) còn phải thi hành 14.644 tỷ đồng.
- Vụ Trần Văn Minh, Phan Văn Anh Vũ tại Đà Nẵng còn phải thi hành 4.120 tỷ đồng.
Những nỗ lực này nhằm đảm bảo công lý và thu hồi tài sản tham nhũng một cách hiệu quả, góp phần vào cuộc chiến chống tham nhũng của đất nước.
