Từ ngày 1/7/2026, mọi người điều khiển flycam (thiết bị bay không người lái) tại Việt Nam bắt buộc phải hoàn thành khóa đào tạo tối thiểu 3 tháng, được cấp chứng chỉ và đăng ký hoạt động bay theo quy định mới của Bộ Quốc phòng. Quy định này được đưa ra sau hàng loạt sự cố nghiêm trọng liên quan đến flycam xâm nhập khu vực sân bay, gây gián đoạn hàng trăm chuyến bay và thiệt hại hàng tỷ đồng.
Ba sự cố tại Nội Bài trong hai ngày
Chỉ trong hai ngày 6 và 7/6/2026, Cảng hàng không quốc tế Nội Bài ghi nhận ba sự cố liên quan đến drone và diều. Một thiết bị bay không người lái xuất hiện trên đường bay của chuyến bay từ Hà Nội đi Cam Ranh, buộc cơ quan chức năng phải điều chỉnh hoạt động khai thác, khiến 16 chuyến bay bị ảnh hưởng. Trước đó, dịp đầu năm 2026, nhiều flycam xâm nhập trái phép khu vực Cảng hàng không quốc tế Đà Nẵng đã làm gián đoạn hoạt động, ảnh hưởng tới hàng nghìn hành khách và gây thiệt hại hàng tỷ đồng cho các hãng hàng không.
Chứng chỉ bắt buộc và thủ tục đăng ký bay
Theo Đại tá Nguyễn Văn Trường, Cục trưởng Cục Phương tiện không người lái (Bộ Quốc phòng), người điều khiển flycam phải tham gia khóa đào tạo tối thiểu 3 tháng, đáp ứng các điều kiện về sức khỏe, đạo đức và trình độ trước khi được cấp chứng chỉ. “Người điều khiển phải được đào tạo, được cấp chứng chỉ theo quy định. Khi có chứng chỉ mới đủ điều kiện thực hiện các thủ tục đăng ký hoạt động bay”, Đại tá Nguyễn Văn Trường cho biết. Hiện nay, Trường Sĩ quan Không quân là cơ sở được giao đào tạo và cấp chứng chỉ. Sau khi có chứng chỉ, tổ chức, cá nhân phải đăng ký hoạt động bay qua Cổng thông tin điện tử của Bộ Quốc phòng. Cơ quan chức năng sẽ xem xét khu vực bay, thời gian, hành trình và các điều kiện an toàn trước khi cấp phép. Quá trình bay phải có sự giám sát của công an, quân sự địa phương; nếu bay gần sân bay còn chịu sự giám sát của cơ quan quản lý điều hành bay.
Đăng ký phương tiện và mã định danh
Theo Thông tư 78/2026/TT-BCA của Bộ Công an, từ ngày 20/7/2026, toàn bộ drone, flycam (trừ phương tiện thuộc Bộ Quốc phòng) phải đăng ký qua hệ thống đăng ký phương tiện bay. Mỗi phương tiện sẽ được cấp mã định danh riêng, tương tự “biển số” xe, để xác định chủ sở hữu. Chủ sở hữu có thể đăng ký trực tiếp hoặc trực tuyến. Sau khi được cấp mã định danh, phương tiện phải gắn thiết bị quản lý hoạt động bay nhằm phục vụ nhận diện, giám sát và truy xuất thông tin khi cần.
Các hành vi bị xử lý
Đại tá Nguyễn Văn Trường nhấn mạnh, người điều khiển flycam phải tuân thủ đầy đủ quy định về đăng ký và cấp phép. Các hành vi vi phạm như điều khiển khi chưa có chứng chỉ, không đăng ký hoạt động bay, bay sai khu vực, sai hành trình, sai thời gian được cấp phép hoặc không chấp hành kiểm tra, giám sát đều có thể bị xử lý. Đặc biệt, các trường hợp hoạt động trong khu vực hạn chế bay, gần sân bay hoặc ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định hiện hành. Cục trưởng Cục Phương tiện không người lái khẳng định phương châm “Quản lý chặt để phát triển bền vững” là nguyên tắc xuyên suốt, vừa tạo điều kiện cho công nghệ phát triển vừa bảo đảm an toàn, an ninh trong bối cảnh lĩnh vực flycam mở rộng nhanh chóng.
