Trong thời gian qua, một số quốc gia NATO ghi nhận vụ việc vũ khí không người lái của Ukraine đi vào vùng biển và vùng trời của họ. Bộ trưởng Quốc phòng Romania Radu Miruta đã kêu gọi Ukraine lập trình để các xuồng không người lái (USV) của nước này có thể tự hủy nếu đi chệch vào vùng lãnh hải của Romania.
Vụ việc xuồng cảm tử trôi dạt
Quan chức này đưa ra phát biểu sau khi một xuồng không người lái cảm tử kiểu Magura trôi dạt đã phát nổ tại cảng Constanta trên Biển Đen của Romania vào tuần trước, trong khi hai chiếc khác phát nổ trên biển cách thành phố khoảng 145km về phía đông. Hải quân Ukraine cho rằng các sự cố này xảy ra do tác chiến gây nhiễu tín hiệu của Nga.
Đề xuất tính năng tự hủy
Phát biểu trên kênh TVR hôm 11/6, ông Miruta nói: “Các xuồng không người lái trên biển có thể được lập trình để nếu mất quyền kiểm soát, chúng sẽ không thể đi vào lãnh hải Romania và sẽ tự hủy khi còn cách bờ biển 12 hải lý”. Ông nhấn mạnh: “Đây nên là tính năng mặc định được tích hợp vào hệ thống ngay từ thời điểm xuồng không người lái được hạ thủy”.
Ukraine đã sử dụng xuồng không người lái để tấn công các tàu mà họ cho là có liên hệ với Nga trên Biển Đen nhằm tác động tới nguồn thu của Moscow. Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp, các phương tiện không người lái chở đầy thuốc nổ đã trôi dạt tới bờ biển của Thổ Nhĩ Kỳ, Hy Lạp và Bulgaria. Trong khi đó, nhiều UAV của Ukraine cũng đã rơi xuống các nước vùng Baltic và Phần Lan trong những tháng gần đây.
Phản ứng từ các bên
Ngoài gửi lời xin lỗi tới các đồng minh, Ukraine cáo buộc Nga sử dụng tác chiến điện tử để làm chệch hướng các vũ khí này vào vùng biển và vùng trời của NATO. Mặt khác, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova cho biết đã có ít nhất 11 vụ việc được xác nhận liên quan đến UAV của Ukraine trên lãnh thổ NATO trong ba tháng trước đó. Bà cho rằng các nước phương Tây đang “tự gây tổn hại về chính trị” khi tiếp tục cung cấp vũ khí cho Kiev.
Thêm vào đó, Nga cũng đã cáo buộc một số nước NATO cho Ukraine sử dụng không phận để tập kích mục tiêu của Moscow, bao gồm ba nước Baltic. Moscow cảnh báo các nước này đối mặt với nguy cơ bị đáp trả dù họ đã bác bỏ tuyên bố từ phía Nga.
Kêu gọi thận trọng
Nhiều nước NATO đã kêu gọi Ukraine cần cẩn trọng hơn khi thực hiện các cuộc tập kích nhằm vào Nga. Bộ trưởng Quốc phòng Ba Lan Władysław Kosiniak-Kamysz đã kêu gọi Ukraine lựa chọn mục tiêu chính xác hơn. “Ukraine phải, và đây cũng là điều quân đội và NATO đang nói, lựa chọn mục tiêu chính xác hơn nhiều để điều này không đe dọa an ninh của các quốc gia NATO”, ông nói. “Dù hiểu các mục tiêu chiến thuật trong cuộc chiến mà Ukraine đang tiến hành, nước này vẫn phải bảo vệ lãnh thổ của các quốc gia NATO”, ông nói thêm.
Bộ trưởng Quốc phòng Estonia Hanno Pevkur nói rằng phía Ukraine cần “giữ UAV tránh xa lãnh thổ của chúng tôi và kiểm soát hoạt động của chúng tốt hơn”. Hy Lạp, quốc gia từng gửi công hàm phản đối vì USV Ukraine đi vào vùng biển, cũng kêu gọi các bên trong xung đột không mở rộng cuộc chiến sang Địa Trung Hải.
