Chiều 23/4, Quốc hội đã chính thức thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng với tỷ lệ ủng hộ rất cao. Cụ thể, có 489 trên tổng số 491 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, chiếm 97,80% tổng số đại biểu Quốc hội.
Những điểm mới quan trọng của Luật Công chứng sửa đổi
Bộ trưởng Tư pháp Hoàng Thanh Tùng đã báo cáo một số nội dung trước khi Quốc hội bấm nút thông qua. Theo đó, về giao dịch phải công chứng, dự thảo Luật đã được chỉnh lý theo hướng không quy định danh mục cụ thể các giao dịch phải công chứng mà thay vào đó xác lập tiêu chí chung để xác định các giao dịch thuộc diện bắt buộc công chứng. Cách tiếp cận này vừa góp phần thu hẹp phạm vi các giao dịch phải công chứng, giảm 6 loại giao dịch so với quy định hiện hành trong các nghị định của Chính phủ, vừa khắc phục nguy cơ chồng chéo, xung đột với các luật chuyên ngành. Điều này tạo thuận lợi, giảm chi phí tuân thủ pháp luật cho tổ chức, cá nhân và nâng cao tính minh bạch, ổn định của hệ thống pháp luật.
Dự thảo Luật cũng quy định rõ trách nhiệm của Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành có liên quan rà soát, cập nhật và đăng tải danh mục các giao dịch phải công chứng trên Cổng thông tin điện tử. Danh mục này có giá trị tham chiếu, hỗ trợ tra cứu và áp dụng thống nhất trong phạm vi toàn quốc; đồng thời bảo đảm nguyên tắc các giao dịch cụ thể thuộc diện bắt buộc công chứng phải do luật chuyên ngành quy định, phù hợp với tiêu chí của Luật Công chứng.
Tổ chức hành nghề công chứng và thẩm quyền công chứng bất động sản
Về tổ chức hành nghề công chứng, dự thảo Luật kế thừa quy định về việc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh ban hành Đề án quản lý, phát triển tổ chức hành nghề công chứng, đồng thời làm rõ yêu cầu xây dựng Đề án phải phù hợp với quy định pháp luật và điều kiện thực tiễn của địa phương. Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng nhấn mạnh: "Việc duy trì cơ chế này nhằm bảo đảm phát triển mạng lưới tổ chức hành nghề công chứng theo hướng xã hội hóa có kiểm soát, gắn với nhu cầu của người dân và điều kiện kinh tế-xã hội của từng địa bàn; bảo đảm khả năng tiếp cận dịch vụ công chứng, nhất là tại vùng sâu, vùng xa; đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, hạn chế tình trạng phát triển tự phát, cạnh tranh không lành mạnh hoặc tập trung quá mức tại các khu vực có lợi thế."
Về thẩm quyền công chứng giao dịch có đối tượng là bất động sản, dự thảo Luật tiếp tục quy định thẩm quyền công chứng theo phạm vi tỉnh, thành phố nơi tổ chức hành nghề công chứng đặt trụ sở. Tuy nhiên, tiếp thu ý kiến của đại biểu Quốc hội, dự thảo Luật đã điều chỉnh theo hướng mở rộng thẩm quyền công chứng không theo địa hạt đối với các giao dịch không có đối tượng trực tiếp là bất động sản, như hợp đồng ủy quyền, hợp đồng đặt cọc, chuyển nhượng hợp đồng... Qua đó tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp. Đồng thời, Luật giao Chính phủ quy định lộ trình thực hiện việc công chứng giao dịch có đối tượng là bất động sản không phụ thuộc địa giới hành chính trên phạm vi toàn quốc, gắn với điều kiện vận hành đầy đủ, đồng bộ của cơ sở dữ liệu công chứng và các cơ sở dữ liệu liên quan, bảo đảm tính khả thi, chặt chẽ và an toàn pháp lý.
