Dự án Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi) đề xuất 6 nhóm chính sách cốt lõi
Dự án Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi) đang được xây dựng với dự kiến bao gồm 6 nhóm chính sách cơ bản, nhằm nâng cao hiệu quả công tác phổ biến và giáo dục pháp luật trong bối cảnh hiện nay. Các nhóm chính sách này tập trung vào việc phân định rõ trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong quản lý nhà nước và thực hiện phổ biến, giáo dục pháp luật.
Hoàn thiện cơ chế Hội đồng Phối hợp và tranh luận về cấp xã
Một trong những điểm nổi bật là hoàn thiện cơ chế tổ chức và hoạt động của Hội đồng Phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật. Giải pháp thành lập Hội đồng ở các cấp, từ Trung ương đến cấp tỉnh và cấp xã, đang nhận được nhiều ý kiến trái chiều. Phó Vụ trưởng Vụ Pháp luật, Văn phòng Chính phủ Phạm Thúy Hạnh cho rằng cần xin ý kiến các địa phương về sự cần thiết thành lập Hội đồng cấp xã, vì đây là cấp thực thi, không phải cấp bàn luận.
Tuy nhiên, bà Vũ Thị Thanh Tú, Trưởng Phòng Phổ biến, giáo dục pháp luật, Sở Tư pháp Hà Nội, lại đề nghị nên có Hội đồng ở cấp xã để bảo đảm công tác chỉ đạo được xuyên suốt, với yếu tố đảng trong đó. Nhiều địa phương vùng sâu, vùng xa như Đắk Lắk, Điện Biên cũng ủng hộ việc này, cho rằng nó phù hợp với yêu cầu hiện nay khi hơn 90% nhiệm vụ của cấp huyện được chuyển xuống cấp xã.
Mở rộng đối tượng đặc thù và yếu thế
Dự thảo luật lần này đã hoàn thiện quy định về các đối tượng đặc thù, bổ sung thêm những người có hạn chế về điều kiện tiếp cận pháp luật. Đặc biệt, quy định về phổ biến, giáo dục pháp luật mang tính bắt buộc được áp dụng cho một số đối tượng có hành vi vi phạm pháp luật hành chính, tập trung vào nhóm vi phạm nhiều lần hoặc tái phạm.
Các đối tượng đặc thù bao gồm người khuyết tật, người dân vùng dân tộc thiểu số, miền núi, vùng sâu, vùng xa, biên giới, ven biển, hải đảo, và những người lang thang cơ nhỡ, người đang thi hành án phạt tù nhưng được tại ngoại, hoãn thi hành án, đình chỉ thi hành án. Ngoài ra, người đang bị áp dụng biện pháp giáo dục tại xã, phường, thị trấn cũng được giáo dục pháp luật bắt buộc để nâng cao nhận thức và phòng ngừa vi phạm.
Đổi mới phương thức và ứng dụng công nghệ
Dự án luật cũng nhấn mạnh việc gắn kết truyền thông chính sách với phổ biến, giáo dục pháp luật, đồng thời đổi mới phương thức thông qua ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số. Điều này nhằm đáp ứng yêu cầu đổi mới trong bối cảnh hiện nay, giúp công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trở nên hiệu quả và hấp dẫn hơn.
Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Minh Đoan từ Trường đại học Luật Hà Nội cho rằng cần phân loại kỹ các nhóm đối tượng để phổ biến giáo dục pháp luật thực sự đặc thù. Ông đề xuất chia thành hai loại: đặc thù về điều kiện như ưu tiên kinh phí, thời gian cho nhóm người có công, người yếu thế; và đặc thù về nội dung cho người có nguy cơ vi phạm pháp luật cao.
Nhìn chung, dự án luật này hướng đến mục tiêu "không ai bị bỏ lại phía sau", tạo cơ sở pháp lý toàn diện để thực hiện hiệu quả công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, đặc biệt là cho các đối tượng đặc thù và yếu thế trong xã hội.
