Iran đã phóng tên lửa và máy bay không người lái (UAV) nhằm vào 85 mục tiêu của Mỹ, khiến Bahrain và Kuwait phải kích hoạt hệ thống phòng không và cảnh báo người dân tìm nơi trú ẩn. Đây là động thái đáp trả các cuộc không kích của Mỹ vào hơn 80 mục tiêu quân sự tại Iran, đẩy căng thẳng giữa hai nước lên mức cao nhất kể từ khi đạt được thỏa thuận tạm thời vào tháng trước.
Kuwait và Bahrain đối phó với các cuộc tấn công từ Iran
Sáng ngày 8/7 (giờ địa phương), quân đội Kuwait xác nhận lực lượng phòng không nước này đang đối phó với các cuộc tấn công bằng tên lửa và UAV thù địch. Trên mạng xã hội X, quân đội Kuwait kêu gọi người dân tuân thủ các hướng dẫn an toàn và an ninh, đồng thời cho biết người dân có thể nghe thấy tiếng nổ khi các hệ thống phòng không đánh chặn các đợt tấn công.
Cùng ngày, Bộ Nội vụ Bahrain cho biết còi báo động đã vang lên trên cả nước, kêu gọi người dân giữ bình tĩnh và nhanh chóng đến nơi trú ẩn an toàn gần nhất. Các cảnh báo được đưa ra vài giờ sau khi Iran tuyên bố sẽ có phản ứng nghiền nát nhằm đáp trả các cuộc không kích gần đây của Mỹ.
Iran tuyên bố đáp trả mạnh mẽ hành động gây hấn của Mỹ
Đài IRIB dẫn tuyên bố của Bộ Chỉ huy Trung tâm Khatam al-Anbiya - cơ quan chỉ huy tác chiến cấp cao của quân đội Iran - nhấn mạnh: Lực lượng Vũ trang Cộng hòa Hồi giáo Iran sẽ đáp trả mạnh mẽ hành động gây hấn của Mỹ. Cơ quan này khẳng định Iran trong bất kỳ hoàn cảnh nào cũng sẽ không cho phép bất kỳ sự can thiệp nào vào công việc hoặc hoạt động quản lý eo biển Hormuz. Theo đó, tuyến đường an toàn duy nhất đối với các tàu thuyền qua eo biển Hormuz là luồng hàng hải do Iran chỉ định.
Các phương tiện truyền thông nhà nước Iran xác nhận nhiều vụ nổ đã xảy ra tại miền nam nước này ở các thành phố cảng Bandar Abbas, Sirik và khu vực đảo Qeshm. Các nguồn tin ghi nhận vật thể bay đã đánh trúng một cầu tàu thương mại ở Sirik cùng một cầu tàu cá tại làng Ziarat.
Mỹ không kích 80 mục tiêu trên khắp Iran
Trong đêm 7/7, rạng sáng 8/7, Mỹ đã mở các đợt không kích mới nhằm vào 80 mục tiêu trên khắp Iran, đồng thời tái áp đặt các biện pháp trừng phạt nhằm trừng phạt Tehran sau các vụ tấn công nhằm vào các tàu thương mại ở eo biển Hormuz. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) viết trên X ngày 7/7: Lực lượng Mỹ đã tấn công các hệ thống phòng không, mạng lưới chỉ huy và kiểm soát, các trạm radar ven biển, năng lực tên lửa chống hạm của Iran, cùng hơn 60 xuồng cao tốc của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ở trong và gần eo biển Hormuz, nhằm làm suy giảm khả năng của Iran tiếp tục tấn công hoạt động thương mại quốc tế qua tuyến hàng hải này.
CENTCOM cũng khẳng định lực lượng Mỹ vẫn duy trì trạng thái sẵn sàng và chuẩn bị buộc Iran phải chịu trách nhiệm nếu các thỏa thuận không được tuân thủ hoặc chấp hành.
Thỏa thuận Mỹ-Iran đứng trước bờ vực đổ vỡ
Chuỗi tấn công này đánh dấu bước leo thang nghiêm trọng nhất kể từ khi Mỹ và Iran ký bản ghi nhớ vào ngày 17/6 nhằm mở cửa lại eo biển và giảm dần quy mô xung đột. Theo một quan chức cấp cao của Mỹ, dù hai bên đã nhiều lần giao tranh trước khi đạt được thỏa thuận, đợt không kích hôm thứ Ba được lên kế hoạch với quy mô lớn hơn hẳn nhằm phát đi thông điệp cứng rắn tới Tehran.
Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận. Chủ tịch Quốc hội kiêm Trưởng đoàn đàm phán Iran Mohammad Bagher Ghalibaf tuyên bố trên mạng xã hội rằng việc Mỹ tái áp đặt lệnh trừng phạt, tiến hành các đợt không kích mới, cùng hành vi phớt lờ các quy định điều hướng của Iran tại eo biển là những vi phạm rõ ràng đối với bản ghi nhớ. Ông nhấn mạnh: Thời kỳ bắt nạt và tống tiền đã chấm dứt. Những hành động đó sẽ không dẫn đến đâu. Chúng tôi quyết không lùi bước.
Ảnh hưởng đến thị trường dầu mỏ và hội nghị NATO
Thị trường dầu mỏ lập tức phản ứng mạnh với động thái trên. Giá dầu thô Brent tiệm cận mốc 76 USD/thùng ngay sau thông báo, tăng khoảng 5% so với giá đóng cửa phiên thứ Hai. Các cuộc tấn công nhắm vào Bahrain và Kuwait nổ ra ngay sau khi chính quyền ông Trump thu hồi quy chế miễn trừ cho phép Iran xuất khẩu dầu mỏ. Bộ Tài chính Mỹ tuyên bố giấy phép tạm thời cấp cho Iran hôm 21/6 đã chính thức hết hiệu lực, nhưng cho phép thời gian ân hạn đến ngày 17/7 đối với các giao dịch đã được phê duyệt trước đó.
Hiện tại, Tổng thống Mỹ Donald Trump đang có mặt tại Ankara để tham dự hội nghị thượng đỉnh NATO. Xung đột với Iran và những hệ lụy đối với kinh tế toàn cầu là trọng tâm của các chương trình nghị sự. Các nhà lãnh đạo NATO cảnh báo về tính cấp thiết của việc chấm dứt xung đột, một số quốc gia bày tỏ sẵn sàng hỗ trợ khôi phục tuyến hàng hải qua Vịnh Ba Tư, song kịch bản này khó khả thi nếu giao tranh vẫn tiếp diễn.
Mỹ vẫn để ngỏ khả năng đàm phán
Dù một quan chức Mỹ khẳng định các hành động của Iran tại eo biển Hormuz là không thể chấp nhận và xứng đáng nhận đòn đáp trả cứng rắn, người này cũng hé lộ Washington vẫn sẽ tiếp tục đàm phán với Tehran để hướng tới một thỏa thuận cuối cùng. Tuy nhiên, các nguồn tin cho biết phái đoàn hai bên vẫn chưa đạt được bất kỳ tiến bộ thực chất nào hướng tới một thỏa thuận hạt nhân cuối cùng, và toàn bộ tiến trình hiện đang bị đình trệ do quốc tang của cố Lãnh tụ Tối cao Ayatollah Ali Khamenei.
