Từ ngày 15.4, Thông tư 08/2026/TT-BKHCN của Bộ Khoa học và Công nghệ chính thức có hiệu lực, yêu cầu toàn bộ thuê bao di động phải xác thực lại 4 trường thông tin cốt lõi: số định danh cá nhân, họ tên, ngày tháng năm sinh và dữ liệu sinh trắc học khuôn mặt. Tính đến đầu tháng 6.2026, hơn 25 triệu thuê bao vẫn chưa được người dùng xác nhận trạng thái chính chủ trên VNeID. Quá trình đối soát dữ liệu ghi nhận khoảng 1,6 triệu số điện thoại không sử dụng chính chủ, tức nhiều SIM không sử dụng hoặc nhiều chủ CCCD không hề hay biết mình đang đứng tên những số điện thoại đó.
Nguyên nhân SIM không chính chủ
Nguyên nhân phổ biến nhất là việc cho người thân, bạn bè hoặc người quen mượn CCCD để đăng ký SIM. Ngoài ra, không ít người từng mua nhiều SIM từ nhiều năm trước để phục vụ công việc, kinh doanh hoặc sử dụng tạm thời nhưng sau đó bỏ không sử dụng mà không thực hiện thủ tục chấm dứt thuê bao.
Rủi ro khi SIM lạ đứng tên mình
Một trong những nguyên nhân phổ biến là do thói quen cho mượn giấy tờ tùy thân đăng ký SIM đã khiến nhiều người vô tình trở thành chủ sở hữu trên giấy tờ của những số điện thoại không do mình sử dụng. Việc để SIM lạ đứng tên mình có thể kéo theo nhiều rủi ro.
Trước hết, các số điện thoại này có thể bị sử dụng để thực hiện hành vi lừa đảo, phát tán tin nhắn rác hoặc các hoạt động vi phạm pháp luật khác. Khi cơ quan chức năng tiến hành xác minh, người đứng tên thuê bao sẽ là một trong những đầu mối đầu tiên được liên hệ để làm rõ. Dù không trực tiếp sử dụng số điện thoại đó, chủ thể đứng tên vẫn có thể gặp phiền phức trong quá trình giải trình.
Thậm chí, nếu thuê bao bị sử dụng cho các hành vi trái pháp luật, người đứng tên có thể mất nhiều thời gian chứng minh mình không liên quan đến hoạt động vi phạm. Vì vậy, cơ quan quản lý và các doanh nghiệp viễn thông đều khuyến nghị người dân thường xuyên kiểm tra thông tin thuê bao, kịp thời xác thực và xử lý các số điện thoại không thuộc quyền sử dụng.
Cách kiểm tra số điện thoại đang đứng tên mình
Để kiểm tra có bao nhiêu số điện thoại đang đăng ký bằng thông tin cá nhân của mình, người dân hiện có thể tra cứu trực tiếp trên ứng dụng VNeID. Sau khi đăng nhập tài khoản định danh điện tử mức độ 2, người dùng truy cập mục Ví giấy tờ, chọn Số điện thoại. Hệ thống sẽ hiển thị danh sách các thuê bao di động đang được đăng ký bằng số CCCD của chủ tài khoản, bao gồm cả thuê bao của Viettel, VinaPhone, MobiFone và các doanh nghiệp viễn thông khác.
Bên cạnh đó, người dùng cũng có thể kiểm tra thông tin thuê bao bằng cách soạn tin nhắn theo cú pháp TTTB [số CCCD] gửi 1414. Trong trường hợp nhận được thông báo cần chuẩn hóa hoặc xác thực thông tin thuê bao, người dùng nên thực hiện sớm để bảo đảm quyền sử dụng dịch vụ.
Hướng dẫn xác thực thông tin thuê bao
Cách thuận tiện nhất là thực hiện trực tiếp trên ứng dụng My Viettel, Viettel Tammi hoặc VNeID. Với My Viettel, sau khi đăng nhập, người dùng chọn chức năng xác thực hoặc chuẩn hóa thông tin thuê bao, chụp ảnh CCCD gắn chip theo hướng dẫn, thực hiện xác thực khuôn mặt và quét NFC nếu thiết bị hỗ trợ. Sau khi kiểm tra lại toàn bộ thông tin hiển thị trên hệ thống, người dùng xác nhận hồ sơ và nhập mã OTP được gửi về số điện thoại để hoàn tất quá trình xác thực.
Riêng với người cao tuổi hoặc những người không quen thao tác trên điện thoại thông minh, người dùng mang theo CCCD đến các điểm giao dịch của các nhà mạng để được hỗ trợ. Viettel đang triển khai gần 50.000 điểm hỗ trợ xác thực thông tin thuê bao trên toàn quốc. Hoặc người dùng có thể gọi tổng đài 1800 8098 bấm phím 0 để đặt lịch xác thực tại nhà hỗ trợ người cao tuổi, người khó khăn đi lại.
Bên cạnh việc hỗ trợ xác thực trực tuyến, Viettel cũng triển khai chương trình khuyến khích khách hàng chuẩn hóa thông tin thuê bao trên ứng dụng My Viettel. Theo thông báo của nhà mạng, Viettel tặng gói ưu đãi trị giá lên tới 50.000 đồng cho khách hàng tự xác thực thành công trên ứng dụng My Viettel.
Xử lý khi phát hiện SIM lạ
Nếu phát hiện số điện thoại không thuộc quyền sử dụng nhưng được đăng ký bằng thông tin cá nhân của mình, người dùng nên nhanh chóng liên hệ tổng đài chăm sóc khách hàng hoặc đến điểm giao dịch của nhà mạng để yêu cầu kiểm tra, xác minh. Sau khi đối chiếu thông tin, nhà mạng sẽ hướng dẫn các thủ tục cần thiết nhằm thu hồi hoặc chấm dứt các thuê bao không thuộc quyền sử dụng của người đứng tên, qua đó hạn chế nguy cơ bị lợi dụng vào các hành vi vi phạm pháp luật.
