Bộ Tài chính đang lấy ý kiến về dự thảo Thông tư quy định áp dụng quản lý rủi ro và quản lý tuân thủ trong quản lý thuế. Theo dự thảo, cơ quan thuế sẽ áp dụng các biện pháp nghiệp vụ để theo dõi, kiểm soát chặt chẽ hoạt động của người nộp thuế có rủi ro cao hoặc có dấu hiệu vi phạm pháp luật trong một khoảng thời gian nhất định.
Các trường hợp bị giám sát trọng điểm
Người nộp thuế sẽ bị giám sát trọng điểm nếu thuộc một trong các trường hợp sau:
- Thực hiện giao dịch qua ngân hàng có dấu hiệu đáng ngờ theo quy định về phòng, chống rửa tiền liên quan đến trốn thuế, gian lận thuế.
- Người nộp thuế hoặc người đại diện hợp pháp bị khởi tố về hành vi vi phạm thuế, hóa đơn, chứng từ.
- Có dấu hiệu rủi ro cao về thuế thuộc chuyên đề trọng điểm hoặc qua thu thập thông tin từ công tác quản lý cần giám sát.
- Thuộc mức không tuân thủ pháp luật thuế và không giải trình, bổ sung thông tin hoặc giải trình không đầy đủ theo yêu cầu của cơ quan thuế.
Phân loại rủi ro và mức tuân thủ
Dự thảo phân loại rủi ro thành ba mức: cao, trung bình và thấp. Kết quả phân loại là căn cứ để cơ quan thuế quyết định kiểm tra, giám sát hoặc áp dụng biện pháp nghiệp vụ phù hợp. Hệ thống đánh giá chi tiết chia người nộp thuế thành bốn mức tuân thủ: tuân thủ tốt, trung bình, thấp và không tuân thủ. Tiêu chí xác định gồm tình trạng hoạt động, tình hình kê khai và nộp hồ sơ thuế, chấp hành nghĩa vụ thuế, sử dụng hóa đơn, mức độ vi phạm hành chính về thuế.
Biện pháp quản lý đối với rủi ro cao
Người nộp thuế có rủi ro cao sẽ bị áp dụng các biện pháp quản lý chặt chẽ hơn. Ví dụ, khi thay đổi thông tin đăng ký thuế, cơ quan thuế nơi chuyển đi sẽ kiểm tra tại trụ sở. Trong xử lý hồ sơ khai thuế, cơ quan thuế phân tích hồ sơ và lập kế hoạch kiểm tra tại trụ sở cơ quan thuế. Với quản lý nợ thuế, tần suất theo dõi trong tháng tăng lên, áp dụng các biện pháp đôn đốc, làm việc trực tiếp để thu hồi nợ kịp thời.
Các biện pháp bao gồm: tạm hoãn xuất cảnh; lựa chọn một hoặc nhiều biện pháp cưỡng chế; công khai thông tin tiền thuế nợ; chuyển hồ sơ sang cơ quan công an nếu cần thiết. Đặc biệt, trong sử dụng hóa đơn, chứng từ, cơ quan thuế có thể không chấp nhận đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử, ngừng sử dụng hóa đơn điện tử, chuyển đổi áp dụng hóa đơn hoặc thực hiện biện pháp quản lý khác.
Quản lý rủi ro trung bình và thấp
Với người nộp thuế có rủi ro trung bình và thấp, cơ quan thuế thực hiện lựa chọn mẫu để rà soát, kiểm tra và xử lý. Cơ quan thuế các cấp có trách nhiệm theo dõi, giám sát và áp dụng biện pháp quản lý phù hợp với từng trường hợp bị giám sát trọng điểm.
Trước đó, Bộ Tài chính khẳng định dự thảo Nghị định vẫn giữ nguyên quy định ngân hàng phải cung cấp thông tin tài khoản thanh toán của người nộp thuế cho cơ quan quản lý thuế. Ngoài ra, Bộ Tài chính đang phối hợp với Bộ Công an nâng cấp ứng dụng công nghệ thông tin nhằm rút ngắn thời gian xử lý hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh khi người nộp thuế hoàn thành nghĩa vụ.
