Mấy ngày qua, việc một số cán bộ xã Hra (Gia Lai) đi đường dân sinh để tránh qua trạm thu phí BOT tại Km 124+720 trên quốc lộ 19 đã tạo ra nhiều ý kiến trái chiều. Về nguyên tắc, việc đi vòng để né trạm thu phí là không đúng và lãnh đạo xã đã kịp thời chấn chỉnh. Tuy nhiên, đằng sau câu chuyện ấy lại đặt ra một vấn đề đáng suy nghĩ hơn: khi trụ sở cơ quan hành chính nằm sát một trạm thu phí, cán bộ phải qua lại nhiều lần mỗi ngày để thực hiện công vụ thì nên có cơ chế hỗ trợ phù hợp hay không?
Chi phí đi lại lên đến gần 1,7 triệu đồng/tháng
Theo phản ánh, chỉ cần đi làm và thực hiện nhiệm vụ bình thường với tần suất khoảng 2 lượt qua trạm mỗi ngày, chi phí có thể lên đến gần 1,7 triệu đồng/người/tháng. Với nhiều cán bộ cấp xã, đây là khoản tiền không nhỏ. Đáng chú ý, phần lớn những chuyến đi này không phải nhu cầu cá nhân mà xuất phát từ yêu cầu công việc.
Quy định pháp lý và thực tiễn
Ở góc độ khác, Cục Đường bộ Việt Nam cũng có lý khi yêu cầu các phương tiện sử dụng tuyến đường phải trả phí theo quy định. Dự án được xây dựng trên cơ sở phương án tài chính đã được phê duyệt nên việc miễn, giảm ngoài các đối tượng quy định không thể thực hiện tùy tiện. Cơ quan này cũng xác định xe cá nhân của cán bộ, công chức xã Hra không thuộc nhóm được giảm giá theo quy định hiện hành.
Dù vậy, một quy định đúng về pháp lý chưa chắc đã phù hợp với mọi hoàn cảnh cụ thể. Việc trụ sở UBND xã nằm ngay cạnh trạm thu phí là tình huống khá đặc biệt. Nếu không có giải pháp hợp lý, áp lực chi phí kéo dài rất dễ tạo ra tâm lý né tránh hoặc những cách ứng xử không mong muốn.
Đề xuất cơ chế giảm phí theo tháng
Một phương án đáng cân nhắc là địa phương phối hợp với nhà đầu tư BOT xây dựng cơ chế giảm phí theo tháng đối với phương tiện của cán bộ, công chức thường xuyên thực hiện nhiệm vụ trên địa bàn. Mức giảm có thể được tính toán phù hợp để không ảnh hưởng đáng kể đến phương án tài chính của dự án nhưng vẫn giảm bớt gánh nặng cho người thực thi công vụ.
Suy cho cùng, mục tiêu không chỉ là bảo đảm quyền lợi của nhà đầu tư BOT, mà còn là tạo điều kiện để cán bộ cơ sở yên tâm làm việc. Khi chính sách dung hòa được lợi ích của các bên, sẽ không còn ai phải băn khoăn chuyện đi đường nào để đến cơ quan làm nhiệm vụ.
