Trong lĩnh vực điện ảnh, câu hỏi ai là người nắm giữ quyền đối với một bộ phim chiếu rạp thường được nhiều người quan tâm. Theo quy định pháp luật, nhà đầu tư (nhà sản xuất) chính là chủ thể nắm giữ quyền tài sản đối với tác phẩm điện ảnh. Các cá nhân tham gia sáng tạo như biên kịch, đạo diễn, quay phim, diễn viên chỉ được hưởng các quyền nhân thân, bao gồm quyền đứng tên và bảo vệ sự toàn vẹn của tác phẩm.
Quyền tác giả trong tác phẩm điện ảnh
Căn cứ pháp lý cho vấn đề này được quy định tại điểm a, b, c khoản 1 Điều 21 Luật Sở hữu trí tuệ hiện hành. Cụ thể, Điều 21 quy định về quyền tác giả đối với tác phẩm điện ảnh và tác phẩm sân khấu như sau:
Đối với biên kịch và đạo diễn
Biên kịch và đạo diễn được hưởng các quyền quy định tại khoản 1, 2 và 4 Điều 19 của Luật Sở hữu trí tuệ. Các quyền này bao gồm quyền nhân thân như quyền đặt tên tác phẩm, quyền đứng tên thật hoặc bút danh, quyền công bố tác phẩm, và quyền bảo vệ sự toàn vẹn của tác phẩm.
Đối với quay phim, dựng phim và các cá nhân sáng tạo khác
Quay phim, dựng phim, sáng tác âm nhạc, thiết kế mỹ thuật, thiết kế âm thanh, ánh sáng, kỹ xảo, diễn viên điện ảnh và những người thực hiện các công việc khác có tính sáng tạo đối với tác phẩm điện ảnh được hưởng quyền quy định tại khoản 2 Điều 19. Quyền này chủ yếu là quyền nhân thân, bao gồm quyền đứng tên và bảo vệ sự toàn vẹn tác phẩm.
Quyền của nhà đầu tư
Tổ chức hoặc cá nhân đầu tư tài chính và cơ sở vật chất - kỹ thuật để sản xuất tác phẩm điện ảnh là chủ sở hữu các quyền quy định tại khoản 3 Điều 19 và khoản 1 Điều 20 của Luật Sở hữu trí tuệ, trừ trường hợp có thỏa thuận khác bằng văn bản. Điều này có nghĩa là nhà đầu tư nắm giữ quyền tài sản, bao gồm quyền phân phối, bán bản quyền, và các quyền lợi kinh tế khác từ tác phẩm. Đồng thời, nhà đầu tư có nghĩa vụ trả tiền bản quyền và các quyền lợi vật chất khác (nếu có) theo hợp đồng với biên kịch, đạo diễn và những người sáng tạo khác.
Như vậy, trong một dự án phim điện ảnh, nhà đầu tư là người nắm giữ quyền tài sản, trong khi các cá nhân sáng tạo chỉ được hưởng quyền nhân thân, trừ khi có thỏa thuận khác trong hợp đồng.
