Từ ngày 1/7/2026, Luật số 118/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật liên quan đến an ninh, trật tự chính thức có hiệu lực, mang đến bốn thay đổi nổi bật về thẻ căn cước, căn cước điện tử và ứng dụng VNeID. Những điều chỉnh này được kỳ vọng giúp người dân thuận tiện hơn khi thực hiện thủ tục hành chính, giảm phiền hà về giấy tờ và đẩy mạnh chuyển đổi số quốc gia.
Không được yêu cầu xuất trình giấy tờ đã tích hợp trên căn cước điện tử
Theo quy định mới, cơ quan, tổ chức không được yêu cầu công dân xuất trình giấy tờ đã được tích hợp vào Căn cước điện tử hoặc ứng dụng định danh quốc gia khi giải quyết thủ tục hành chính, trừ trường hợp thông tin cung cấp không thống nhất với dữ liệu đã tích hợp hoặc pháp luật có quy định khác. Trước đây, Điều 7 Luật Căn cước năm 2023 chỉ cấm chín nhóm hành vi như làm giả thẻ căn cước, thu thập trái phép dữ liệu, cản trở việc cấp căn cước… mà chưa có quy định cấm yêu cầu xuất trình lại giấy tờ đã tích hợp trên VNeID. Thực tế, nhiều người vẫn phải mang bản giấy của nhiều loại giấy tờ dù đã được đồng bộ trên hệ thống, gây lãng phí thời gian và công sức.
Cấp đổi, cấp lại thẻ căn cước trực tuyến qua VNeID
Công dân có thể thực hiện trực tuyến việc cấp đổi, cấp lại thẻ Căn cước qua Cổng dịch vụ công và VNeID, ngoài hình thức trực tiếp như trước. Khi tiếp nhận hồ sơ trực tuyến, cơ quan quản lý căn cước được phép sử dụng ảnh khuôn mặt, vân tay, mống mắt đã thu nhận gần nhất cùng thông tin hiện có trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Cơ sở dữ liệu căn cước để cấp lại thẻ. Điều này giúp người dân không phải đi làm lại sinh trắc học nếu dữ liệu còn hiệu lực. So với Luật Căn cước 2023, quy định mới mở rộng đáng kể hình thức thực hiện thủ tục hành chính.
Bổ sung lộ trình kết nối, chia sẻ dữ liệu dân cư
Luật sửa đổi bổ sung quy định về lộ trình kết nối, chia sẻ dữ liệu với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Chính phủ được giao quy định trình tự, thủ tục khai thác thông tin, lộ trình và thời hạn hoàn thành việc kết nối, chia sẻ dữ liệu. Đây là nội dung hoàn toàn mới so với Luật Căn cước 2023, vốn chưa đề cập đến lộ trình hoàn thành hay trình tự khai thác dữ liệu giữa các cơ sở dữ liệu.
Mở rộng khái niệm và tiện ích của VNeID
Theo quy định mới, VNeID là ứng dụng trên thiết bị số phục vụ định danh điện tử, xác thực điện tử trong giải quyết thủ tục hành chính, dịch vụ công và các giao dịch khác trên môi trường điện tử, đồng thời phát triển các tiện ích phục vụ cơ quan, tổ chức, cá nhân. Trước đây, Luật Căn cước chủ yếu xác định VNeID là công cụ định danh và xác thực điện tử, nhưng từ 1/7/2026, ứng dụng này còn được xem là nền tảng để phát triển nhiều tiện ích số, phục vụ giao dịch điện tử giữa người dân với cơ quan nhà nước và tổ chức khác.
Những thay đổi này góp phần hoàn thiện công tác quản lý nhà nước về dân cư, tạo thuận lợi cho người dân trong sử dụng giấy tờ tùy thân và thực hiện thủ tục hành chính. Mỗi công dân cần chủ động tìm hiểu, nắm rõ quy định mới để thực hiện đúng pháp luật, tiết kiệm thời gian và chi phí. Theo Công an tỉnh Cà Mau, việc áp dụng Luật 118/2025/QH15 đánh dấu bước tiến trong chuyển đổi số quốc gia.
