Ngày 18.6, tại trụ sở Liên Hiệp Quốc ở New York (Mỹ), trong khuôn khổ Hội nghị lần thứ 36 các quốc gia thành viên Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển (UNCLOS), PGS.TS. Nguyễn Thị Lan Anh, Phó giám đốc Học viện Ngoại giao, ứng cử viên của Việt Nam, đã trúng cử vị trí Thẩm phán Tòa án Luật Biển Quốc tế (ITLOS) nhiệm kỳ 2026–2035 với số phiếu cao nhất khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Lần đầu tiên Việt Nam có thẩm phán ITLOS
Đây là lần đầu tiên Việt Nam ứng cử và có đại diện tại ITLOS kể từ khi tòa đi vào hoạt động năm 1996. Việc PGS.TS. Nguyễn Thị Lan Anh trúng cử với số phiếu cao ngay sau vòng bỏ phiếu đầu tiên cho thấy sự tín nhiệm của cộng đồng quốc tế đối với vị thế và vai trò của Việt Nam. Thành công này là minh chứng cho bước phát triển mới của đối ngoại đa phương và hội nhập pháp lý quốc tế của đất nước.
Ý nghĩa của kết quả bầu cử
Kết quả này thể hiện sự chuyển biến từ tham gia tích cực sang đóng góp ngày càng thực chất vào quá trình xây dựng, phát triển và thực thi các chuẩn mực, quy tắc chung của cộng đồng quốc tế. Nó khẳng định trách nhiệm và năng lực đóng góp ngày càng hiệu quả của Việt Nam trong hệ thống quản trị toàn cầu dựa trên luật lệ. Đồng thời, thành công này cho thấy sự đánh giá tích cực của các quốc gia thành viên UNCLOS đối với những đóng góp của Việt Nam tại Liên Hiệp Quốc và trong lĩnh vực luật pháp quốc tế.
Năng lực chuyên môn của tân thẩm phán
Đối với PGS.TS. Nguyễn Thị Lan Anh, việc giành thắng lợi trong cuộc bầu cử có tính cạnh tranh cao phản ánh sự ghi nhận của cộng đồng quốc tế đối với phẩm chất, năng lực chuyên môn và uy tín của một chuyên gia pháp lý quốc tế Việt Nam. Bà sẽ thực hiện nhiệm vụ thẩm phán ITLOS theo các nguyên tắc độc lập, khách quan quy định tại Quy chế của Tòa, qua đó thúc đẩy thực thi hiệu quả Công ước và góp phần củng cố trật tự pháp lý trên biển.
Cam kết của Việt Nam
Bộ Ngoại giao khẳng định, là quốc gia luôn nhất quán đề cao thượng tôn luật pháp quốc tế, ủng hộ Hiến chương Liên Hiệp Quốc và UNCLOS 1982, Việt Nam sẽ tiếp tục cùng các quốc gia thành viên thúc đẩy việc thực hiện đầy đủ và hiệu quả Công ước, giải quyết các tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, tăng cường hợp tác biển và đóng góp vào việc duy trì hòa bình, ổn định, an ninh, an toàn và phát triển bền vững trên biển và đại dương.
Giới thiệu về ITLOS
Tòa án Quốc tế về Luật Biển (ITLOS) được thành lập theo quy định của UNCLOS 1982 và chính thức đi vào hoạt động từ năm 1996, có trụ sở tại thành phố Hamburg, Đức. Tòa có chức năng giải quyết bằng biện pháp tư pháp các tranh chấp liên quan đến việc giải thích và áp dụng Công ước. Tòa gồm 21 thẩm phán độc lập, được các quốc gia thành viên UNCLOS bầu chọn, đại diện cho các hệ thống pháp luật và khu vực địa lý khác nhau.
Tại Hội nghị quốc gia thành viên Công ước Luật biển lần thứ 36, các nước đã bầu 7 thẩm phán mới cho nhiệm kỳ 2026-2035. Các thẩm phán trúng cử đến từ Việt Nam, Ghana, Tunisia, Nga, Hà Lan, Ấn Độ và Brazil sẽ bắt đầu nhiệm kỳ từ tháng 10.2026. UNCLOS có hiệu lực từ năm 1994 và hiện có 172 thành viên (171 quốc gia và Liên minh châu Âu). Việt Nam phê chuẩn Công ước vào năm 1994.
