Trong một bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo rằng một thỏa thuận ngừng bắn kéo dài ba ngày, từ ngày 9 tháng 5 đến hết ngày 11 tháng 5, đã được ký kết giữa Nga và Ukraine. Thỏa thuận này cũng bao gồm việc trao đổi tù nhân chiến tranh, với 1.000 tù nhân được trả tự do từ mỗi bên.
Phản ứng từ các nhà lãnh đạo
Ông Trump bày tỏ sự vui mừng khi tuyên bố: "Tôi rất hân hạnh thông báo rằng một thỏa thuận ngừng bắn kéo dài ba ngày (9, 10 và 11 tháng 5) đã được ký kết cho cuộc xung đột giữa Nga và Ukraine." Ngay sau đó, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã đăng tải trên nền tảng X, xác nhận rằng thỏa thuận này là một phần trong các nỗ lực thương lượng nhằm chấm dứt cuộc chiến kéo dài bốn năm qua.
Bối cảnh các đề xuất ngừng bắn trước đó
Trong những ngày gần đây, cả Ukraine và Nga đều đã đưa ra các đề xuất ngừng bắn ngắn hạn. Chính phủ Nga đã đơn phương tuyên bố ngừng bắn vào ngày 8 và 9 tháng 5 để kỷ niệm chiến thắng của phe Đồng minh trước Đức Quốc xã trong Thế chiến II. Đáp lại, Ukraine đề xuất ngừng bắn vào ngày 5 và 6 tháng 5. Tuy nhiên, cả hai đề xuất này đều không dẫn đến một thỏa thuận chung.
Vai trò của ông Trump
Trong bài đăng trên Truth Social, ông Trump cho biết: "Tôi đã trực tiếp đề nghị các bên thực hiện thỏa thuận ngừng bắn, và tôi rất cảm kích khi Tổng thống Vladimir Putin và Tổng thống Volodymyr Zelensky đã chấp nhận đề nghị này." Ông hy vọng đây sẽ là bước đầu tiên trong nỗ lực kết thúc cuộc chiến tranh kéo dài, khốc liệt và đẫm máu nhất kể từ sau Thế chiến II.
Ông Trump đã đặt mục tiêu kết thúc cuộc xung đột Nga-Ukraine làm ưu tiên hàng đầu trong chiến dịch tranh cử năm 2024 của mình, từng tuyên bố sẽ chấm dứt chiến tranh trong vòng 24 giờ sau khi nhậm chức. Tuy nhiên, sau hơn 18 tháng, chính quyền Washington vẫn phải đối mặt với nhiều trở ngại trong các nỗ lực thương lượng.
Những thách thức trong đàm phán
Tổng thống Nga Vladimir Putin chưa có dấu hiệu sẵn sàng kết thúc cuộc chiến tiêu hao, tin rằng Nga có thể giành chiến thắng nhờ lợi thế quân sự vượt trội. Các nỗ lực hòa đàm chủ yếu bị cản trở bởi bất đồng về khu vực Donetsk ở miền Đông Ukraine, nơi quân đội Nga kiểm soát khoảng 75% lãnh thổ. Moscow yêu cầu Kyiv rút quân khỏi các khu vực chưa bị chiếm đóng, trong khi Kyiv từ chối và khẳng định không nhượng bộ lãnh thổ.
Trước đây, ông Zelensky thường từ chối các đề nghị nhượng bộ lãnh thổ để đổi lấy hòa bình. Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thị trưởng Kyiv Vitali Klitschko từng nhận định rằng ông Zelensky có thể không còn lựa chọn nào khác.
Động thái mới từ Ukraine
Vào thứ Năm, ông Rustem Umerov, nhà thương lượng hàng đầu của Ukraine, đã hạ cánh xuống Miami, Florida, Mỹ, để chuẩn bị tham gia các cuộc họp với đại diện chính phủ Mỹ nhằm khởi động lại các cuộc đàm phán hòa bình, vốn đã rơi vào bế tắc trong những tháng gần đây.
Quang Minh (Theo Reuters, Al Jazeera)
