Ngày 9/7, một quan chức địa phương tại Bushehr (Iran) cáo buộc Mỹ đã tiến hành một cuộc không kích gần nhà máy điện hạt nhân duy nhất của Iran. Vụ việc xảy ra trong bối cảnh căng thẳng leo thang sau khi Mỹ kết thúc chiến dịch không kích nhắm vào các mục tiêu quân sự Iran.
Không kích gần nhà máy điện hạt nhân Bushehr
Hãng thông tấn nhà nước IRNA dẫn lời ông Ehsan Jahanian, một quan chức địa phương tại Bushehr, cho biết cuộc không kích diễn ra vào khoảng giữa trưa ngày 9/7 theo giờ địa phương, chỉ vài giờ sau khi Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) tuyên bố đã kết thúc chiến dịch tấn công Iran. Phía Mỹ hiện chưa đưa ra phản hồi. Nhà máy điện hạt nhân Bushehr là cơ sở hạt nhân duy nhất đang hoạt động của Iran, từng nhiều lần trở thành mục tiêu của Israel và Mỹ, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ sự cố hạt nhân. Tuy nhiên, giới chức Tehran khẳng định nhà máy không bị thiệt hại.
Hậu quả các cuộc không kích của Mỹ
Theo hãng thông tấn Fars, các cuộc không kích của Mỹ đã đánh trúng cầu đường sắt Aq Taqeh Khan ở tỉnh Golestan, miền bắc Iran, làm hư hại hai cây cầu trên tuyến đường sắt dẫn tới thành phố Mashhad. Cầu này kết nối các tuyến thương mại quan trọng của Tehran với các đối tác khu vực. Fars cho biết công tác sửa chữa sẽ sớm hoàn tất, nhưng do tuyến đường sắt bị ảnh hưởng, chính quyền Iran phải điều xe buýt chở người dân tới Mashhad dự các nghi thức cuối cùng trong lễ tang cố Lãnh tụ Tối cao Iran. Các vụ tấn công khiến ít nhất 14 người thiệt mạng và hàng chục người bị thương.
Phản ứng của Iran và IRGC
Bộ Ngoại giao Iran lên án các cuộc tấn công của Mỹ là "tội ác chiến tranh", cáo buộc Washington vi phạm thỏa thuận sơ bộ đã ký kết. Trước đó, ngày 8/7, Tổng thống Donald Trump tuyên bố bản ghi nhớ Islamabad "đã chấm dứt hiệu lực". Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết các cuộc không kích sẽ kéo theo "các đòn đáp trả mạnh mẽ" và làm gián đoạn hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz. IRGC tuyên bố lưu lượng tàu thuyền qua eo biển đã được khôi phục đáng kể trước khi Mỹ không kích, nhưng các diễn biến mới sẽ ảnh hưởng tới việc khôi phục hoạt động hàng hải.
Lan rộng xung đột sang các nước láng giềng
Al Jazeera đưa tin còi báo động đã vang lên tại nhiều khu vực ở Jordan. Bộ Ngoại giao Kuwait cho biết từ rạng sáng 9/7, nước này phát hiện 3 tên lửa đạn đạo, một tên lửa hành trình và 10 máy bay không người lái đi vào không phận. Các mối đe dọa đã được xử lý, nhưng mảnh văng từ đánh chặn khiến một người bị thương. Các vụ việc tương tự cũng xảy ra tại Bahrain và Qatar vào khoảng 3h30 sáng 9/7. Nhiều vụ nổ được ghi nhận dọc bờ biển Vùng Vịnh, trong đó có cảng Kuhestak, với cột khói lớn sau đợt không kích mới của Mỹ ngày 8/7.
Bối cảnh căng thẳng leo thang
Ngày 17/6, Mỹ và Iran ký Bản ghi nhớ Islamabad với sự trung gian của Pakistan, cam kết giải quyết bất đồng bằng đối thoại và giảm căng thẳng khu vực. Thỏa thuận được cộng đồng quốc tế hoan nghênh. Tại vòng đàm phán ở Thụy Sĩ ngày 22/6, cả hai bên đều đánh giá tích cực, mở đường cho một thỏa thuận toàn diện về an ninh khu vực và tự do hàng hải qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, ngày 7/7, Mỹ khôi phục lệnh trừng phạt xuất khẩu dầu của Iran, và các cuộc không kích sau đó đã làm xói mòn những tiến bộ ngoại giao.
