Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Mỹ Donald Trump đã có cuộc điện đàm kéo dài 90 phút vào ngày 29/4, tập trung chủ yếu vào cuộc xung đột tại Ukraine, đồng thời đề cập đến tình hình Trung Đông và thỏa thuận ngừng bắn đang diễn ra giữa Mỹ và Iran.
Xác nhận từ cả hai phía
Cuộc điện đàm đã được cố vấn chính sách đối ngoại Điện Kremlin, Yuri Ushakov, và chính ông Trump xác nhận. Ông Ushakov mô tả cuộc trò chuyện là cởi mở và chuyên nghiệp, đồng thời cho biết nó diễn ra theo sáng kiến của Nga.
Đề xuất ngừng bắn tạm thời
Theo vị cố vấn, ông Putin đã nêu ý tưởng về một thỏa thuận ngừng bắn tạm thời ở Ukraine nhân dịp lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng ở Nga vào ngày 9/5. Ông Ushakov cho biết ông Trump ủng hộ đề xuất này. Ông Putin từng nhiều lần đưa ra ý tưởng về các thỏa thuận ngừng bắn ngắn hạn gắn với các ngày mang tính biểu tượng, trong khi vẫn bác bỏ yêu cầu của Kiev về một thỏa thuận ngừng bắn toàn diện vô điều kiện.
Thỏa thuận ngừng bắn gần nhất diễn ra vào dịp Lễ Phục Sinh Chính Thống giáo (11-12/4). Cả Ukraine và Nga đều cáo buộc nhau vi phạm thỏa thuận, dù thực tế đã có một khoảng thời gian ngắn tạm lắng các cuộc không kích dọc chiến tuyến dài 1.200 km.
Khả năng đạt thỏa thuận rộng hơn
Ông Ushakov cho biết ông Trump nói với ông Putin rằng một thỏa thuận rộng hơn để chấm dứt giao tranh có thể sắp đạt được. Vị quan chức Điện Kremlin cũng cho hay ông Putin nhấn mạnh quân đội Nga tiếp tục tiến công trên chiến trường và Moscow tin rằng họ vẫn có thể giành chiến thắng, mặc dù Nga muốn đạt được mục tiêu thông qua đàm phán.
Phát biểu của ông Trump
Phát biểu sau đó từ Nhà Trắng cùng với các phi hành gia từ sứ mệnh Artemis II, ông Trump xác nhận cuộc trò chuyện và cho biết Ukraine là chủ đề chính. "Tôi đã nói về một vài chủ đề khác nhau, chủ yếu là về Ukraine, và chúng tôi đã có một cuộc trò chuyện rất tốt. Tôi nghĩ chúng tôi sẽ tìm ra giải pháp tương đối nhanh chóng. Tôi hy vọng vậy," ông Trump nói, đồng thời tin rằng ông Putin muốn chấm dứt cuộc chiến. "Tôi có thể nói với các vị rằng tôi nghĩ ông ấy muốn thấy một giải pháp, và đó là điều tốt," ông Trump nói thêm.
Nhà lãnh đạo Mỹ cũng tiết lộ người đồng cấp Nga đã đề nghị hỗ trợ về vấn đề Iran, nhưng ưu tiên của ông là Moscow nên tập trung vào việc chấm dứt giao tranh với Ukraine. Ông Trump xác nhận đã đích thân nêu vấn đề về một thỏa thuận ngừng bắn tạm thời trong cuộc điện đàm. "Tôi đã đề nghị một thỏa thuận ngừng bắn nhỏ, và tôi nghĩ ông ấy có thể sẽ làm vậy. Ông ấy có thể sẽ tuyên bố điều gì đó liên quan đến việc này," ông Trump nói.
Tổng thống Mỹ cho rằng theo quan điểm của ông, Tổng thống Nga đã sẵn sàng cho một thỏa thuận từ lâu, nhưng các yếu tố bên ngoài đã làm phức tạp quá trình này. "Tôi nghĩ ông Putin đã sẵn sàng đạt được một thỏa thuận từ lâu rồi. Tôi nghĩ một số người đã gây khó khăn cho ông ấy trong việc đạt được thỏa thuận," ông Trump nói, mà không nêu rõ ông đang ám chỉ ai.
Khi được hỏi liệu xung đột Iran hay xung đột Ukraine sẽ kết thúc trước, ông Trump nói ông không biết và cho rằng cả hai có thể diễn ra theo một mốc thời gian "tương tự". "Tôi nghĩ về mặt quân sự, Ukraine đã bị đánh bại," ông Trump nói thêm.
Vai trò của các đồng minh NATO
Về vai trò của các đồng minh NATO châu Âu, ông Trump cho biết họ vẫn tham gia hỗ trợ Ukraine, nhưng chỉ trích họ vì không hành động phù hợp với kỳ vọng của Mỹ và không đóng góp đủ trong các hoạt động quân sự của Mỹ với Iran. "Họ đã không làm mọi việc theo cách chúng tôi muốn," ông Trump nói.
Triển vọng đàm phán
Hiện tại, chưa có cuộc điện đàm nào được lên lịch giữa ông Trump và Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, mặc dù một nguồn tin thân cận với Văn phòng Tổng thống Ukraine cho biết điều đó có thể thay đổi nhanh chóng. Những nỗ lực hòa bình do Mỹ dẫn đầu gần đây đã chậm lại khi lãnh thổ vẫn là điểm nghẽn lớn nhất. Đồng thời, trọng tâm ngoại giao của ông Trump ngày càng chuyển sang Trung Đông, ngay cả khi cuộc xung đột ở Ukraine vẫn chưa được giải quyết.
