Tổng thống Mỹ Donald Trump đã rời Nhà Trắng, lên chuyên cơ Không lực Một để bắt đầu chuyến thăm Trung Quốc. Trước thềm chuyến đi, ông có cuộc trao đổi ngắn với các phóng viên và khẳng định Washington không cần sự hỗ trợ của Bắc Kinh trong vấn đề Iran.
Chuyến thăm Bắc Kinh và lập trường về Iran
Theo truyền thông Mỹ, ông Trump đã lên trực thăng Marine One từ Nhà Trắng trước khi đáp chuyên cơ Không lực Một tới Trung Quốc. Các cuộc gặp dự kiến diễn ra vào ngày 14-15/5. Đây là lần thứ hai ông Trump đến Trung Quốc trên cương vị tổng thống, sau cuộc gặp bên lề Hội nghị thượng đỉnh APEC tại Busan (Hàn Quốc) vào tháng 10/2025.
Trung Quốc từ lâu đã bày tỏ lập trường phản đối chiến tranh và đôi khi gây áp lực ngầm lên đối tác thương mại Iran, nhưng phần lớn tránh bị lôi kéo vào xung đột. Trước chuyến thăm, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio và Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent đã tăng cường kêu gọi Trung Quốc sử dụng ảnh hưởng để giúp mở lại eo biển Hormuz, nơi từng vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu thế giới trước chiến tranh.
Tuy nhiên, Tổng thống Trump phát biểu: “Hai bên có rất nhiều điều cần thảo luận. Thành thật mà nói, tôi không cho rằng Iran là một trong số đó, bởi vì chúng tôi đang kiểm soát Iran rất tốt”. Ông nhấn mạnh: “Tôi không nghĩ chúng tôi cần bất kỳ sự giúp đỡ nào đối với Iran. Chúng tôi sẽ thắng bằng cách này hay cách khác, hòa bình hay không”.
Thương mại là trọng tâm
Ngoài vấn đề Iran, chính quyền Mỹ cho biết thương mại sẽ là chủ đề hàng đầu. Tổng thống Trump tìm kiếm một loạt thỏa thuận và hợp đồng kinh doanh. Ông đã mời nhiều nhà lãnh đạo doanh nghiệp Mỹ tháp tùng, bao gồm Giám đốc điều hành Tesla Elon Musk (từng đứng đầu Bộ Hiệu quả Chính phủ DOGE) và Giám đốc điều hành Apple Tim Cook. Hai bên dự kiến tránh xung đột kinh tế sau thỏa thuận “đình chiến thương mại” vào tháng 10/2025.
Tháng trước, ông Trump từng đe dọa áp thuế 50% lên Trung Quốc vì nghi Bắc Kinh chuẩn bị giao hệ thống phòng không cho Iran, nhưng rút lại sau khi nhận được văn bản đảm bảo Trung Quốc không cung cấp vũ khí cho Tehran. Vài ngày sau, ông Trump nói Hải quân Mỹ chặn một tàu Trung Quốc chở “món quà” cho Iran, nhưng hai bên không cung cấp thêm chi tiết.
Bối cảnh đàm phán
Cuộc gặp lần này là trao đổi trực tiếp đầu tiên giữa hai nhà lãnh đạo kể từ APEC 2025. Chủ tịch Tập Cận Bình dự kiến sẽ đến Mỹ vào cuối năm nay. Giới quan sát cho rằng ông Trump đang cần một thắng lợi ngoại giao sau nhiều tháng biến động vì chiến tranh Iran và khủng hoảng chính trị nội bộ, và chuyến thăm diễn ra trong thế bất lợi hơn so với trước.
