Nhận lời mời của Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đã có chuyến thăm chính thức Việt Nam từ ngày 1 đến 3 tháng 5. Sáng ngày 2 tháng 5, sau lễ đón chính thức, Thủ tướng Lê Minh Hưng và Thủ tướng Takaichi Sanae cùng đoàn đại biểu cấp cao hai nước đã tiến hành hội đàm tại Trụ sở Chính phủ.
Đánh giá cao quan hệ đối tác chiến lược
Thủ tướng Lê Minh Hưng nhiệt liệt chào mừng Thủ tướng Takaichi và đoàn đại biểu cấp cao Nhật Bản; nhấn mạnh việc chọn Việt Nam là điểm đến thăm đầu tiên tại châu Á sau khi tái cử thể hiện sự quan tâm và ưu tiên cao của Nhật Bản dành cho Việt Nam. Ông chúc mừng Thủ tướng Nhật Bản đã chủ trì thành công Hội nghị thượng đỉnh Cộng đồng phát thải ròng bằng 0 châu Á (AZEC) mở rộng, khẳng định vai trò dẫn dắt của Nhật Bản trong giải quyết các vấn đề an ninh năng lượng toàn cầu.
Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định Việt Nam luôn coi Nhật Bản là một trong những đối tác chiến lược quan trọng hàng đầu, người bạn chân thành, tin cậy, đồng hành hiện thực hóa các mục tiêu phát triển bền vững. Ông bày tỏ tin tưởng chuyến thăm sẽ tạo động lực mới thúc đẩy quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước ngày càng “sâu sắc hơn, phong phú hơn, thực chất hơn và hiệu quả hơn” trên các lĩnh vực như kinh tế, thương mại, đầu tư, ODA, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, khoa học-công nghệ, an ninh lương thực và năng lượng bền vững.
Nhật Bản ủng hộ phát triển của Việt Nam
Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae cảm ơn sự đón tiếp trọng thị, nồng ấm của Thủ tướng Lê Minh Hưng, Chính phủ và nhân dân Việt Nam. Bà chúc mừng Thủ tướng Lê Minh Hưng được tín nhiệm bầu giữ chức Thủ tướng Chính phủ và tin tưởng dưới sự lãnh đạo của ông, Chính phủ Việt Nam sẽ tiếp tục đạt nhiều thành công. Thủ tướng Takaichi đánh giá cao những thành tựu nổi bật của Việt Nam, vai trò quốc tế ngày càng nâng cao, và khẳng định Nhật Bản ủng hộ các nỗ lực, định hướng phát triển của Việt Nam, sẵn sàng đồng hành cùng Việt Nam thực hiện các mục tiêu phát triển. Bà mong muốn hợp tác với Việt Nam nhằm tăng cường tính tự chủ và khả năng chống chịu của nền kinh tế hai nước.
Thúc đẩy hợp tác kinh tế và thương mại
Hai nhà lãnh đạo nhất trí làm sâu sắc hơn hợp tác kinh tế - trụ cột chính của quan hệ - thông qua thương mại, đầu tư và ODA, góp phần bảo đảm an ninh kinh tế, năng lượng và nông nghiệp bền vững. Các biện pháp cụ thể bao gồm đưa đầu tư Nhật Bản vào Việt Nam đạt 5 tỷ USD/năm và kim ngạch thương mại song phương đạt 60 tỷ USD vào năm 2030; thúc đẩy mở cửa thị trường cho bưởi da xanh của Việt Nam và nho của Nhật Bản; triển khai các dự án ODA ứng phó biến đổi khí hậu; cụ thể hóa hợp tác trong khuôn khổ các sáng kiến như AZEC và POWERR ASIA; trao đổi về các dự án năng lượng hạt nhân, điện khí. Nhật Bản sẽ hỗ trợ thu xếp nguồn cung dầu thô cho Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn. Thủ tướng Takaichi khẳng định Nhật Bản tiếp tục hỗ trợ Việt Nam thực hiện Dự án 1 triệu ha lúa giảm phát thải tại Đồng bằng sông Cửu Long.
Thủ tướng Lê Minh Hưng chia sẻ các nỗ lực cải thiện môi trường đầu tư, cắt giảm thủ tục hành chính, phát huy vai trò khu vực kinh tế tư nhân và FDI. Ông đề nghị xây dựng cơ chế mua bán sáp nhập giữa doanh nghiệp vừa và nhỏ hai nước, khuyến khích doanh nghiệp Nhật Bản đầu tư vào dự án công nghệ cao, tăng tỷ lệ nội địa hóa, hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tham gia đầu tư tại Nhật Bản.
Hợp tác khoa học-công nghệ và đổi mới sáng tạo
Hai Thủ tướng nhất trí tái khởi động Ủy ban hỗn hợp Việt-Nhật về hợp tác khoa học-công nghệ trong năm 2026 và tổ chức sự kiện công-tư về công nghệ cao. Nhật Bản mong muốn hỗ trợ Việt Nam nâng cao năng lực tự chủ công nghệ trong các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, vũ trụ; thúc đẩy đào tạo nhân lực chất lượng cao thông qua cung cấp học bổng cho du học sinh, nghiên cứu sinh Việt Nam, đồng tài trợ các dự án nghiên cứu chung qua Chương trình NEXUS và Sakura.
Giao lưu nhân dân và hợp tác địa phương
Hai nhà lãnh đạo nhất trí thúc đẩy hợp tác lao động, địa phương, giao lưu nhân dân, văn hóa, du lịch; tổ chức Diễn đàn hợp tác địa phương Việt-Nhật lần thứ 2 trong năm 2026. Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị Nhật Bản đơn giản hóa thủ tục visa cho công dân Việt Nam, góp phần tăng gấp đôi số lượt khách du lịch hai chiều vào năm 2030. Hai bên cũng nhất trí hợp tác chặt chẽ đối với dự án Đại học Việt Nhật và sớm ký Hiệp định về trường đại học này.
Hợp tác quốc tế và khu vực
Về vấn đề khu vực và quốc tế, hai Thủ tướng nhất trí phối hợp chặt chẽ trên các diễn đàn như ASEAN, tiểu vùng Mê Công, Liên hợp quốc và trong khuôn khổ CPTPP khi Việt Nam làm Chủ tịch năm 2026. Hai bên khẳng định tầm quan trọng của giải quyết tranh chấp trên Biển Đông bằng biện pháp hòa bình, trên cơ sở luật pháp quốc tế, đặc biệt là UNCLOS 1982.
Thủ tướng Lê Minh Hưng mời Thủ tướng Takaichi tham dự Hội nghị thượng đỉnh APEC 2027 tại Phú Quốc và thông báo Việt Nam sẽ tham dự Triển lãm XANH thế giới (GREEN EXPO) 2027 tại Yokohama. Thủ tướng Nhật Bản cam kết hợp tác để đảm bảo thành công cho năm APEC tại Việt Nam.
Sau hội đàm, hai bên thông qua “Danh mục nội dung ưu tiên hợp tác giữa Việt Nam và Nhật Bản trong lĩnh vực khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và an ninh kinh tế” và phát biểu báo chí chung. Nhân chuyến thăm, hai Thủ tướng chứng kiến Lễ trao 6 văn kiện hợp tác song phương trong các lĩnh vực khoa học-công nghệ, ODA ứng phó biến đổi khí hậu, thủy lợi, vũ trụ và giảm phát thải.
