Sau cuộc hội đàm giữa Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump, truyền thông và giới học giả Trung Quốc đã có những phân tích sâu sắc về định vị mới trong quan hệ song phương. Hãng thông tấn Tân Hoa xã đăng bài bình luận nhan đề “Xác lập định vị mới cho quan hệ Trung-Mỹ - Lời giải mang hơi thở thời đại”, nhấn mạnh vai trò định hướng chiến lược không thể thay thế của ngoại giao nguyên thủ. Hai nhà lãnh đạo luôn duy trì trao đổi cấp cao nhằm cải thiện, phát triển và giữ vững ổn định quan hệ hai nước qua nhiều thăng trầm.
Trong bối cảnh tình hình quốc tế biến động khó lường, thế giới đang đứng trước ngã rẽ mới, câu hỏi đặt ra là liệu Trung Quốc và Mỹ có thể vượt qua thách thức để xây dựng hình mẫu quan hệ nước lớn mới, cùng ứng phó các thách thức toàn cầu, tập trung vào lợi ích nhân dân và tương lai nhân loại hay không. Đây là trách nhiệm của nguyên thủ hai nước với tư cách là lãnh đạo các cường quốc.
Kết quả hội đàm quan trọng
Một trong những kết quả nổi bật của cuộc hội đàm ngày 14/5 là hai bên nhất trí xác lập định vị mới cho quan hệ Trung-Mỹ là “quan hệ ổn định chiến lược mang tính xây dựng”, với bốn ý nghĩa trọng tâm: ổn định để đẩy mạnh hợp tác, ổn định để cạnh tranh công bằng, ổn định để kiểm soát bất đồng và ổn định để thúc đẩy hòa bình. Định vị này định hướng chiến lược cho quan hệ song phương trong ba năm tới hoặc lâu hơn, đồng thời thể hiện nguyên tắc tôn trọng lẫn nhau, chung sống hòa bình và hợp tác cùng thắng.
Định vị mới có ý nghĩa quan trọng trong việc thúc đẩy quan hệ Trung-Mỹ phát triển ổn định, lành mạnh và bền vững. Nó không chỉ là khẩu hiệu mà là mục tiêu chung. Lợi ích chung giữa hai nước lớn hơn bất đồng, thành công của mỗi bên là cơ hội cho cả hai, và sự ổn định của quan hệ Trung-Mỹ có lợi cho toàn thế giới.
Quan hệ thương mại và hợp tác
Lịch sử cho thấy quan hệ thương mại Mỹ-Trung là cùng có lợi và cùng thắng, đàm phán công bằng là cách đúng đắn nhất để giải quyết tranh chấp. Trung Quốc và Mỹ cần là đối tác, không phải đối thủ, cùng chia sẻ thành tựu phát triển và hướng tới thịnh vượng chung.
Bài viết nhận định quan hệ Trung-Mỹ là quan hệ song phương quan trọng nhất thế giới, ảnh hưởng đến phúc lợi của hơn 1,7 tỷ dân hai nước và lợi ích của hơn 8 tỷ người toàn cầu. Cách hai nước đồng hành sẽ tác động đến xu thế quốc tế và tương lai nhân loại. Vì vậy, Trung Quốc và Mỹ có trách nhiệm tăng cường hợp tác, phối hợp ứng phó thách thức toàn cầu, thúc đẩy hòa bình và phát triển.
Đánh giá của học giả
Ông Ngô Tâm Bá, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Vấn đề Quốc tế, Đại học Phục Đán, nêu bốn điểm ảnh hưởng của định vị mới: Thứ nhất, hợp tác là trụ cột chính, hai nước mở rộng không gian và lĩnh vực hợp tác. Thứ hai, cạnh tranh lành mạnh được kiểm soát để không làm chệch hướng quan hệ. Thứ ba, bất đồng tồn tại nhưng được kiểm soát tránh leo thang thành khủng hoảng. Thứ tư, hai bên duy trì sự hữu hảo trong quan hệ.
Về hợp tác kinh tế-thương mại, ông Ngô cho rằng thương mại là lĩnh vực dễ đột phá nhất. Mỹ sẽ từ bỏ dần cách áp thuế quan đơn phương để giải quyết mất cân bằng thương mại, thay vào đó hai bên khai thác dư địa mở rộng hợp tác. Về khoa học-công nghệ, Trung Quốc đã phát triển tự chủ mạnh mẽ, các doanh nghiệp Mỹ nhận ra thị trường công nghệ cao tại Trung Quốc có thể biến mất nếu không điều chỉnh, do đó cần có sự thay đổi trong hợp tác công nghệ. Về đầu tư, doanh nghiệp hai nước sẵn sàng đầu tư sang nhau, chỉ cần chính sách phù hợp để khai thác tiềm năng.
Cuối cùng, ông Ngô nhận định nếu hai nước xây dựng cơ chế phối hợp, đối thoại để thúc đẩy hợp tác, điều tiết cạnh tranh, kiểm soát bất đồng và duy trì hòa bình, quan hệ Trung-Mỹ sẽ phát triển ổn định trong thời gian tới.
