Mỹ Tạm Ngưng Siết Công Nghệ Với Trung Quốc Trước Chuyến Thăm Của Tổng Thống Trump
Ngày 12-2, Tổng thống Mỹ Donald Trump chính thức xác nhận ông sẽ đến Trung Quốc vào tháng 4 năm nay để gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, mặc dù chưa công bố ngày cụ thể của chuyến đi. Thông tin này được đưa ra trong bối cảnh quan hệ song phương đang có những diễn biến mới, với Mỹ thực hiện các động thái nhằm tạo thuận lợi cho cuộc hội đàm sắp tới.
Động Thái Nhằm Giảm Căng Thẳng Song Phương
Theo Hãng tin Reuters, chính quyền của Tổng thống Trump đã tạm ngưng một số biện pháp an ninh công nghệ quan trọng nhằm vào Bắc Kinh. Các biện pháp này bao gồm việc tạm ngừng cấm hoạt động của China Telecom tại Mỹ, hạn chế bán thiết bị Trung Quốc cho các trung tâm dữ liệu ở Mỹ, đề xuất cấm bán router do TP-Link sản xuất, hoạt động internet của China Unicom và China Mobile tại Mỹ, cùng với biện pháp cấm bán xe tải và xe buýt điện Trung Quốc tại thị trường Mỹ.
Các nguồn thạo tin cho biết đây là nỗ lực của Mỹ nhằm giảm nhẹ các động thái có thể gây tổn hại đến quan hệ với Trung Quốc, sau khi ông Trump và ông Tập đạt được thỏa thuận "hạ nhiệt" thương chiến giữa hai nước vào tháng 10-2025. Ban đầu, các biện pháp này được thiết kế để ngăn chặn Trung Quốc tiếp cận dữ liệu nhạy cảm của Mỹ và tránh nguy cơ phá hoại hạ tầng quan trọng. Tuy nhiên, sau thỏa thuận tháng 10, văn phòng phụ trách kiểm soát công nghệ nước ngoài của Mỹ đã được chỉ đạo tập trung vào Iran và Nga thay vì Trung Quốc.
Phản Ứng Và Lo Ngại Từ Các Chuyên Gia
Bà Wendy Cutler, cựu quyền Phó đại diện Thương mại Mỹ, nhận định động thái của Mỹ là hợp lý, đặc biệt là trước thềm chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Trump. Bà cho rằng Trung Quốc đã làm rõ rằng ổn định đồng nghĩa với việc không còn kiểm soát xuất khẩu và hạn chế về công nghệ, đồng thời lưu ý rằng Bắc Kinh có đòn bẩy mạnh nhờ kiểm soát nguồn cung đất hiếm và sẵn sàng sử dụng nó.
Tuy nhiên, một số chuyên gia và chính trị gia lại bày tỏ lo ngại về rủi ro an ninh quốc gia. Ông Matt Pottinger, cựu phó cố vấn an ninh quốc gia dưới nhiệm kỳ đầu của ông Trump, cảnh báo rằng Trung Quốc có thể có thêm đòn bẩy mới đối với kinh tế Mỹ trong các lĩnh vực như hạ tầng viễn thông, trung tâm dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và xe điện, trong khi Mỹ đang cố gắng thoát khỏi sự phụ thuộc vào chuỗi cung ứng đất hiếm do Bắc Kinh kiểm soát.
Một số nghị sĩ Đảng Dân chủ cũng phản đối việc tạm dừng các biện pháp kiểm soát. Lãnh đạo phe thiểu số tại Thượng viện, Chuck Schumer, cáo buộc rằng đây là các động thái gây rủi ro cho an ninh quốc gia và dữ liệu cá nhân của hàng triệu người Mỹ. Ông David Feith, người từng làm việc trong chính quyền Trump cả hai nhiệm kỳ, cảnh báo rằng phần cứng liên quan đến Trung Quốc trong các trung tâm dữ liệu có thể trở thành mối đe dọa an ninh lớn, đặc biệt khi công suất trung tâm dữ liệu tại Mỹ dự kiến tăng gần 120% vào năm 2030 để phục vụ nhu cầu về trí tuệ nhân tạo.
Phản Hồi Từ Các Bên Liên Quan
Bộ Thương mại Mỹ khẳng định vẫn đang sử dụng thẩm quyền để xử lý các rủi ro an ninh quốc gia từ công nghệ nước ngoài và sẽ tiếp tục làm như vậy. Trong khi đó, Đại sứ quán Trung Quốc tại Mỹ cho biết Bắc Kinh phản đối việc biến các vấn đề thương mại và công nghệ thành vũ khí chính trị, đồng thời hoan nghênh hợp tác với Mỹ để năm 2026 trở thành năm hai nước "tiến tới tôn trọng lẫn nhau, cùng tồn tại hòa bình và hợp tác cùng có lợi".
Đáng chú ý, trước đó vào ngày 6-2, Mỹ đã cáo buộc Trung Quốc tiến hành một vụ thử hạt nhân bí mật vào năm 2020, nhưng phía Bắc Kinh khẳng định họ luôn hành động thận trọng và có trách nhiệm trong vấn đề hạt nhân. Sự kiện này càng làm nổi bật những căng thẳng tiềm ẩn trong quan hệ song phương, bên cạnh những nỗ lực hòa dịu hiện tại.
Nhà Trắng và các tập đoàn viễn thông Trung Quốc hiện vẫn chưa đưa ra phản hồi chính thức về các động thái mới nhất này, để lại nhiều câu hỏi về tương lai của quan hệ Mỹ - Trung trong bối cảnh công nghệ và an ninh đang trở thành những vấn đề then chốt.
