Chính phủ Mỹ vừa công bố quyết định đóng cửa lãnh sự quán tại 5 quốc gia, động thái này được xem là một phần trong nỗ lực tinh gọn bộ máy ngoại giao và tiết kiệm ngân sách. Theo thông tin từ Bộ Ngoại giao Mỹ, các lãnh sự quán này sẽ ngừng hoạt động trong vòng 6 tháng tới, ảnh hưởng trực tiếp đến hàng nghìn người xin visa mỗi năm.
Danh sách các quốc gia bị ảnh hưởng
Mặc dù danh sách cụ thể chưa được công bố đầy đủ, nhưng theo nguồn tin từ các quan chức am hiểu vấn đề, 5 quốc gia nằm trong diện bị đóng cửa lãnh sự quán bao gồm: Mauritanie, Somalia, Libya, Yemen và một quốc gia châu Á (chưa xác nhận). Các lãnh sự quán này chủ yếu phục vụ cộng đồng người nhập cư và người xin visa định cư, du học, lao động.
Việc đóng cửa này nằm trong kế hoạch tái cơ cấu toàn diện của Bộ Ngoại giao Mỹ nhằm tập trung nguồn lực vào các khu vực chiến lược hơn, đặc biệt là châu Á - Thái Bình Dương và châu Âu. Theo một báo cáo nội bộ, việc duy trì các lãnh sự quán tại những khu vực có tình hình an ninh bất ổn tốn kém và không hiệu quả.
Tác động đến dịch vụ visa và di trú
Ngay lập tức, những người có nhu cầu xin visa Mỹ tại các quốc gia này sẽ phải chuyển sang nộp đơn tại các đại sứ quán hoặc lãnh sự quán lân cận. Điều này gây khó khăn cho nhiều người, đặc biệt là những người ở vùng sâu vùng xa hoặc không có điều kiện đi lại. Bộ Ngoại giao Mỹ khuyến nghị người dân nên theo dõi trang web chính thức để cập nhật thông tin mới nhất về quy trình xin visa.
Một quan chức Bộ Ngoại giao Mỹ giấu tên cho biết: "Chúng tôi hiểu rằng việc này sẽ gây bất tiện cho người dân, nhưng chúng tôi cam kết sẽ duy trì các kênh hỗ trợ trực tuyến và tăng cường nhân sự tại các đại sứ quán lân cận để giảm thiểu tác động."
Bối cảnh và lý do đóng cửa
Động thái này diễn ra trong bối cảnh Mỹ đang thắt chặt chi tiêu công và tái ưu tiên các mục tiêu đối ngoại. Trong những năm gần đây, Mỹ đã đóng cửa một số cơ quan ngoại giao tại các quốc gia có xung đột hoặc khủng hoảng, như tại Afghanistan sau khi rút quân năm 2021. Việc đóng cửa lãnh sự quán tại 5 nước lần này là một bước đi tiếp theo trong chiến lược tập trung hóa hoạt động ngoại giao.
Giới phân tích nhận định, việc đóng cửa này có thể ảnh hưởng đến quan hệ song phương giữa Mỹ và các quốc gia liên quan, cũng như làm giảm khả năng tiếp cận lãnh sự của công dân Mỹ tại những khu vực này. Tuy nhiên, chính quyền Mỹ khẳng định đây là quyết định cần thiết để tối ưu hóa nguồn lực và nâng cao hiệu quả hoạt động.
Phản ứng từ các quốc gia liên quan
Cho đến nay, các quốc gia bị ảnh hưởng chưa có phản ứng chính thức. Tuy nhiên, một số nhà ngoại giao cho rằng việc đóng cửa lãnh sự quán có thể gây khó khăn trong việc xử lý các vấn đề lãnh sự, thương mại và đầu tư. Đặc biệt, đối với Mauritanie và Somalia, nơi có cộng đồng người Mỹ gốc Phi đáng kể, việc đóng cửa có thể làm giảm sự hiện diện của Mỹ tại khu vực.
Trong khi đó, các chuyên gia di trú khuyến cáo những người có kế hoạch xin visa Mỹ tại các quốc gia này nên theo dõi sát sao các thông báo từ Đại sứ quán Mỹ gần nhất và chuẩn bị phương án dự phòng. Họ cũng lưu ý rằng thời gian xử lý visa có thể kéo dài hơn do khối lượng hồ sơ chuyển đến các cơ quan lân cận tăng lên.
Lộ trình và các bước tiếp theo
Quá trình đóng cửa sẽ diễn ra theo từng giai đoạn, bắt đầu từ việc ngừng tiếp nhận hồ sơ mới, sau đó chuyển giao hồ sơ đang xử lý cho các đại sứ quán phụ trách. Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết sẽ thông báo chi tiết cho từng trường hợp cụ thể qua email hoặc thư bảo đảm. Các cuộc hẹn phỏng vấn visa đã lên lịch sẽ được tự động chuyển đến địa điểm mới hoặc hoãn lại nếu cần thiết.
Đối với công dân Mỹ đang sinh sống tại các quốc gia này, họ sẽ được hướng dẫn liên hệ với đại sứ quán Mỹ gần nhất trong trường hợp khẩn cấp. Mỹ cũng sẽ tăng cường các dịch vụ lãnh sự trực tuyến để hỗ trợ công dân ở xa.
Việc đóng cửa lãnh sự quán tại 5 nước này là một phần trong chính sách đối ngoại thực dụng của chính quyền hiện tại, nhằm đảm bảo an ninh quốc gia và lợi ích kinh tế. Trong tương lai, Mỹ có thể tiếp tục điều chỉnh mạng lưới ngoại giao của mình để phù hợp với tình hình thế giới biến động.
