Liên quan đến bất đồng giữa Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) và nhà thầu IC Ictas (Thổ Nhĩ Kỳ) tại dự án sân bay Long Thành, Tổ công tác xử lý vướng mắc do Thứ trưởng Bộ Tài chính Cao Anh Tuấn làm Tổ trưởng đã họp và đưa ra ý kiến ban đầu về hướng xử lý.
Tổ công tác không làm thay ACV
Lãnh đạo Bộ Tài chính nhận định, sân bay Long Thành (Đồng Nai) là dự án trọng điểm quốc gia, được Thủ tướng chỉ đạo đưa vào khai thác chậm nhất trong quý IV. Vì vậy, việc tháo gỡ vướng mắc ở khâu thanh toán là hết sức cần thiết nhằm bảo đảm tiến độ vận hành.
Theo báo cáo của ACV, các vướng mắc liên quan đến thanh toán khối lượng hoàn thành của dự án đến nay cơ bản đã được giải quyết. Nội dung còn tồn tại chủ yếu liên quan đến việc xác định đồng tiền thanh toán và tỷ giá thanh toán tại gói thầu 5.10 (xây dựng và lắp đặt thiết bị nhà ga hành khách) do liên danh nhà thầu Vietur thực hiện (IC Ictas đứng đầu liên danh).
Qua thảo luận, các thành viên tổ công tác thống nhất rằng những khó khăn liên quan đến thanh toán hiện nay thuộc thẩm quyền xử lý của ACV với tư cách chủ đầu tư. Tổ công tác không làm thay các nội dung thuộc nhiệm vụ, quyền hạn của chủ đầu tư, mà chỉ có trách nhiệm hỗ trợ và đề xuất giải pháp xử lý.
Do đó, Bộ Tài chính đề nghị ACV chịu trách nhiệm toàn diện về tiến độ, chất lượng dự án và chủ động giải quyết các khó khăn, vướng mắc theo thẩm quyền. Trường hợp vượt thẩm quyền, ACV phải tổng hợp, báo cáo cấp trên xem xét quyết định.
Đối với vướng mắc liên quan đến đồng tiền thanh toán và tỷ giá áp dụng tại gói thầu 5.10, ACV cần rà soát các quy định trong hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu, hợp đồng đã ký kết cũng như các quy định pháp luật liên quan.
Trên cơ sở đó, ACV chủ động làm việc với nhà thầu IC Ictas để đi đến đồng thuận, thống nhất và có thể ký kết phụ lục hợp đồng. Trường hợp cần thiết, doanh nghiệp có thể tổ chức làm việc ba bên giữa chủ đầu tư, nhà thầu chính và nhà thầu phụ.
Cơ quan điều tra giúp gỡ vướng khâu thanh toán
Thời gian qua, các thành viên tổ công tác, nhất là thành viên thuộc Cơ quan Cảnh sát điều tra (Bộ Công an) đã tích cực phối hợp, hướng dẫn ACV xử lý các vướng mắc liên quan đến việc thanh toán khối lượng hoàn thành của các gói thầu.
Qua đó, công tác giải ngân khối lượng hoàn thành của dự án trong tháng 5 đã có chuyển biến tích cực. Trong 4 tháng đầu năm, giá trị giải ngân chỉ đạt khoảng 218 tỷ đồng; từ ngày 4/5 đến 22/5, giá trị giải ngân tăng lên 601,2 tỷ đồng và 28,99 triệu USD.
Bộ Tài chính cũng đề nghị ACV tiếp tục rà soát các hợp đồng của từng gói thầu, đàm phán ký phụ lục hợp đồng nhằm xử lý các khó khăn trong công tác thanh toán; phối hợp với Cơ quan Cảnh sát điều tra (Bộ Công an) để xác định các sai phạm của gói thầu (nếu có); đồng thời rà soát hồ sơ nghiệm thu để thanh toán cho các khối lượng đủ điều kiện theo quy định.
Liên quan đến gói thầu 4.8 (giao thông nội cảng và hạ tầng kỹ thuật), Bộ Tài chính đề nghị ACV đôn đốc liên danh nhà thầu, đặc biệt là Tổng công ty Xây dựng Trường Sơn (đứng đầu liên danh) tăng cường nhân lực thi công và hoàn thiện hồ sơ thanh toán, tránh ảnh hưởng đến tiến độ chung của dự án.
Theo ACV, trong quá trình đấu thầu, một số hạng mục cung cấp và lắp đặt thiết bị nhà ga được nhà thầu IC Ictas (tập đoàn Thổ Nhĩ Kỳ đứng đầu liên danh Vietur) chào giá bằng USD, với tổng giá trị hơn 338,8 triệu USD.
Tuy nhiên, theo ACV, một số thiết bị do nhà thầu IC Ictas đề xuất thanh toán bằng ngoại tệ thực chất có xuất xứ trong nước hoặc thông qua các đơn vị cung cấp tại Việt Nam, không đáp ứng điều kiện thanh toán bằng ngoại tệ theo quy định.
Trên cơ sở đó, ACV đề xuất IC Ictas điều chỉnh các hạng mục có chi phí thực tế phát sinh trong nước sang thanh toán bằng VNĐ (theo tỷ giá quy đổi ở thời điểm 3 ngày trước ngày đóng thầu) nhằm bảo đảm tuân thủ quy định và không làm vượt tổng mức đầu tư dự án.
Tuy nhiên, phía nhà thầu IC Ictas không đồng thuận với phương án này, đồng thời giữ quan điểm toàn bộ các khoản thanh toán cần được thực hiện bằng USD hoặc theo tỷ giá tại thời điểm thanh toán hiện hành.
