Chuyển đổi tư duy thu hút đầu tư nước ngoài
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định Nghị quyết số 10-NQ/TW ngày 8/6/2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài đánh dấu bước ngoặt trong tư duy phát triển, không còn mở cửa đơn thuần mà chủ động lựa chọn nguồn lực quốc tế để xây dựng năng lực cạnh tranh quốc gia. Phát biểu tại Hội nghị toàn quốc quán triệt nghị quyết, Tổng Bí thư nhấn mạnh vốn quan trọng nhưng công nghệ nước ngoài mới là yếu tố then chốt.
Việt Nam đã thay đổi từ nền kinh tế khép kín, thiếu vốn thành nền kinh tế có độ mở cao, hội nhập sâu rộng. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hiện chiếm hơn 180% GDP, trong đó khu vực FDI chiếm khoảng 75%. Tuy nhiên, Tổng Bí thư chỉ ra những hạn chế: tỷ lệ nội địa hóa thấp, chuyển giao công nghệ chưa đạt kỳ vọng, nhiều dự án gia công lắp ráp, sử dụng nhiều đất đai, lao động phổ thông và năng lượng giá rẻ.
Mục tiêu chiến lược đến năm 2030
Nghị quyết 10-NQ/TW đặt mục tiêu đến năm 2030, Việt Nam thuộc nhóm dẫn đầu ASEAN về môi trường đầu tư kinh doanh, năng lực cạnh tranh, đổi mới sáng tạo và khả năng tiếp nhận dự án chất lượng cao. Tổng Bí thư yêu cầu chuyển từ cạnh tranh bằng ưu đãi sang cạnh tranh bằng chất lượng thể chế, hạ tầng hiện đại, nhân lực chất lượng cao và chi phí tuân thủ thấp.
Việc triển khai nghị quyết phải gắn chặt với Nghị quyết Đại hội XIV, Nghị quyết 68 về kinh tế tư nhân và Nghị quyết 79 về kinh tế nhà nước. Ba khu vực kinh tế phải hợp tác, cộng hưởng trong chiến lược chung. Tổng Bí thư lưu ý chính sách thuế tối thiểu toàn cầu không cho phép ưu đãi thuế hào phóng, trong khi các nước ASEAN như Singapore, Indonesia, Malaysia, Thái Lan đang đẩy mạnh thu hút dự án bán dẫn, AI, dữ liệu, năng lượng sạch.
Tám nhiệm vụ trọng tâm
Tổng Bí thư đề ra 8 nhiệm vụ trọng tâm. Thứ nhất, thống nhất nhận thức, đổi mới tư duy, không tiếp nhận dự án công nghệ lạc hậu, tiêu hao năng lượng, gây ô nhiễm hoặc rủi ro an ninh. Thứ hai, hoàn thiện thể chế ổn định, minh bạch, xử lý chồng chéo, thủ tục rườm rà. Thứ ba, bỏ ưu đãi đầu vào, thay bằng hỗ trợ dựa trên kết quả đầu ra gắn với cam kết công nghệ, đào tạo, chuyển đổi xanh.
Thứ tư, phát triển hệ sinh thái công nghiệp trong nước, tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp Việt Nam. Thứ năm, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, tạo điều kiện để người Việt đảm nhận vị trí kỹ thuật, quản lý trong doanh nghiệp FDI. Thứ sáu, đầu tư mạnh cho hạ tầng chiến lược: điện, năng lượng sạch, cảng biển, sân bay, hạ tầng số.
Thứ bảy, đổi mới công tác xúc tiến đầu tư theo hướng có mục tiêu, đồng hành cùng nhà đầu tư từ tìm hiểu đến mở rộng. Thứ tám, phát triển thị trường vốn hiện đại, nâng hạng thị trường chứng khoán, xây dựng trung tâm tài chính quốc tế và khu thương mại tự do, gắn với an ninh tài chính và minh bạch thông tin.
Đánh giá theo tiêu chí mới
Tổng Bí thư yêu cầu xây dựng bộ tiêu chí đánh giá hiệu quả khu vực FDI theo ngành, địa phương, dựa trên trình độ công nghệ, giá trị gia tăng, liên kết nội địa, sử dụng đất, đóng góp ngân sách, đào tạo nhân lực và môi trường. Việc đánh giá cán bộ, cơ quan, địa phương trong thu hút đầu tư cũng phải dựa trên các tiêu chí đó. Không thể để địa phương nào cũng chạy theo cùng loại dự án mà không dựa trên quy hoạch và lợi thế so sánh.
Tổng Bí thư gửi lời cảm ơn các nhà đầu tư nước ngoài đã chọn Việt Nam, đồng thời cam kết bảo đảm môi trường thuận lợi nhất để họ kinh doanh, làm việc và sống an toàn, thành công. Ông đề nghị Chính phủ, các bộ ngành nghiên cứu kiến nghị của nhà đầu tư để phối hợp triển khai.
Kết luận, Tổng Bí thư nhấn mạnh: 'Thu hút đầu tư nước ngoài không phải để thay thế nội lực mà để làm mạnh nội lực, nâng cao tự chủ; không chỉ để tăng trưởng nhanh mà để phát triển bền vững, bao trùm và có chất lượng cao.' Ông kêu gọi toàn hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và nhà đầu tư phát huy tinh thần trách nhiệm, đưa nghị quyết vào cuộc sống, hướng tới mục tiêu đưa Việt Nam trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045.
