Chiều 17/7, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đến kiểm tra hiện trường, nghe báo cáo về tiến độ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại công viên Lê Thị Riêng, phường Hòa Hưng, TP.HCM. Ông cũng thăm hỏi, động viên và tặng quà cán bộ, chiến sĩ cùng các lực lượng đang trực tiếp thực hiện nhiệm vụ.
Xúc động tại nơi ghi dấu hy sinh năm 1968
Phát biểu tại khu vực khai quật, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước bày tỏ xúc động khi đến thăm địa điểm gắn với sự hy sinh anh dũng của quân và dân ta trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968. Thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, ông gửi lời thăm hỏi, tri ân đến cán bộ, chiến sĩ, nhà khoa học, nhân chứng lịch sử, các cấp, các ngành và người dân đã tham gia hành trình tìm kiếm các liệt sĩ.
Nhắc lại những hy sinh trên mặt trận Sài Gòn - Gia Định mùa xuân năm 1968, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định các chiến sĩ giải phóng quân, biệt động thành và những người hoạt động cách mạng đã góp phần làm nên ngày đất nước thống nhất. Ông nói: "Các anh, các chị không kịp nhìn thấy ngày đất nước hoàn toàn thống nhất, nhưng chính sự hy sinh của các anh, các chị đã làm nên ngày thống nhất; các đồng chí không kịp chứng kiến một Việt Nam hòa bình, thống nhất, phát triển và hội nhập, nhưng chính cuộc đời của các anh, các chị đã góp phần mở ra tương lai tươi sáng cho dân tộc Việt Nam."
Trách nhiệm thiêng liêng và đạo lý uống nước nhớ nguồn
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, trong từng thành quả của TP.HCM hôm nay luôn có sự hiện diện lặng thầm của những người đã ngã xuống. Lịch sử được viết bằng những chiến công và sự hy sinh; đồng thời được gìn giữ bằng lòng biết ơn, sự tri ân của các thế hệ hôm nay và mai sau. Ông nhấn mạnh: "Mỗi bộ hài cốt liệt sĩ được tìm thấy hôm nay không chỉ là một kết quả của công tác chuyên môn, mà còn là sự trở về của một người con với Tổ quốc, với gia đình; là sự trở về của một phần lịch sử; là sự khẳng định đạo lý 'uống nước nhớ nguồn', 'đền ơn đáp nghĩa' thiêng liêng của dân tộc Việt Nam."
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đánh giá cao tinh thần trách nhiệm của Ban Chỉ đạo quốc gia, Bộ Quốc phòng, Thành ủy, UBND TP.HCM, Quân khu 7, các cơ quan chức năng, nhà khoa học, nhân chứng lịch sử và người dân. Đặc biệt, việc huy động nhiều nguồn tư liệu trong nước và quốc tế, ứng dụng khoa học, công nghệ hiện đại, kết hợp tư liệu lịch sử, lời kể nhân chứng với khảo sát thực địa đã mở ra hướng đi mới trong công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ.
Kết quả bước đầu và mô hình cần nhân rộng
Tính đến hết ngày 16/7, lực lượng làm nhiệm vụ tại công viên Lê Thị Riêng đã quy tập được 93 hài cốt liệt sĩ và 2 bộ hài cốt liệt sĩ tập thể cùng nhiều di vật. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng những kết quả bước đầu cho thấy với quyết tâm chính trị cao, phương pháp khoa học đúng đắn, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và đồng lòng của nhân dân, nhiều địa điểm còn hài cốt liệt sĩ trên cả nước có thể tiếp tục được tìm thấy. Ông đề nghị nghiên cứu, tổng kết và nhân rộng mô hình này.
Đẩy mạnh Chiến dịch 500 ngày đêm trên quy mô lớn hơn
Về nhiệm vụ thời gian tới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu TP.HCM tiếp tục xác định việc tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng. Thành phố cần huy động sức mạnh của cả hệ thống chính trị, các nhà khoa học, nhân chứng lịch sử và nhân dân; đồng thời mở rộng rà soát những địa điểm có khả năng còn hài cốt liệt sĩ, không chỉ tại công viên Lê Thị Riêng mà cả các khu vực từng diễn ra những trận đánh ác liệt.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu Bộ Tư lệnh Quân khu 7, Bộ Tư lệnh TP.HCM và UBND TP.HCM phát huy vai trò nòng cốt, xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung, chia sẻ thông tin, kinh nghiệm và phối hợp chặt chẽ với các địa phương để đẩy nhanh tiến độ tìm kiếm trong toàn Quân khu 7. Các bộ, ban, ngành Trung ương được đề nghị tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách; đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, công nghệ ADN, công nghệ địa vật lý và khai thác các nguồn tư liệu lưu trữ trong nước, quốc tế.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng yêu cầu mở rộng hợp tác quốc tế, khai thác bản đồ, hồ sơ chiến tranh, hình ảnh và thông tin nhân chứng từ những quốc gia từng tham chiến; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, lan tỏa những câu chuyện về hành trình tìm kiếm liệt sĩ để giáo dục lòng yêu nước, bồi dưỡng lý tưởng cách mạng cho thế hệ trẻ.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước thống nhất chủ trương tiếp tục triển khai Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ với quyết tâm cao hơn, quy mô lớn hơn và hiệu quả thiết thực hơn. Từ kết quả của TP.HCM và Quân khu 7, ông đề nghị nghiên cứu, tổng kết thành mô hình để từng bước triển khai phù hợp trên phạm vi cả nước; hướng tới tìm kiếm tối đa hài cốt liệt sĩ, xác định danh tính và đưa các liệt sĩ trở về với quê hương, gia đình.
