Hội nghị toàn quốc triển khai Nghị quyết 79 và 80 về kinh tế nhà nước và văn hóa
Sáng ngày 25 tháng 2, Bộ Chính trị và Ban Bí thư đã tổ chức một hội nghị toàn quốc quan trọng nhằm nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết số 79 về phát triển kinh tế nhà nước cùng với Nghị quyết số 80 về phát triển văn hóa Việt Nam. Sự kiện này đánh dấu bước ngoặt trong việc định hình chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, với trọng tâm là vai trò tiên phong của kinh tế nhà nước trong kỷ nguyên mới.
Vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước được xác định rõ ràng
Tại hội nghị, Trưởng ban Chính sách và Chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị đã truyền đạt những nội dung cốt lõi của Nghị quyết số 79. Ông nhấn mạnh rằng đây là lần đầu tiên nội hàm kinh tế nhà nước được xác định một cách đầy đủ và có hệ thống trong một nghị quyết chuyên đề, làm rõ vị trí và mở rộng phạm vi của khu vực này. Kinh tế nhà nước được khẳng định là thành phần đặc biệt quan trọng trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, bao gồm toàn bộ các nguồn lực do Nhà nước nắm giữ, quản lý và chi phối.
Theo ông Nghị, kinh tế nhà nước không chỉ giữ vai trò chủ đạo trong sản xuất và kinh doanh mà còn là nền tảng nguồn lực vật chất quan trọng, đồng thời là công cụ chiến lược để Nhà nước thực hiện vai trò định hướng, điều tiết và dẫn dắt nền kinh tế. Điều này góp phần củng cố quốc phòng, an ninh, nâng cao năng lực tự chủ và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội một cách nhanh chóng và bền vững.
Năm nhóm quan điểm chỉ đạo mang tính hệ thống
Nghị quyết 79 đã đề ra năm nhóm quan điểm chỉ đạo toàn diện về phát triển kinh tế nhà nước trong thời kỳ mới:
- Đổi mới quan điểm về vai trò chủ đạo: Làm rõ và cụ thể hóa nội hàm "vai trò chủ đạo" của kinh tế nhà nước, đảm bảo tính thống nhất và hiệu quả trong quản lý.
- Xác định mối quan hệ với các khu vực kinh tế khác: Phát huy đầy đủ chức năng của từng khu vực, cùng xây dựng nền kinh tế tự chủ, tự lực và tự cường, bảo đảm an ninh kinh tế và thúc đẩy hội nhập quốc tế sâu rộng.
- Nâng cao hiệu quả quản lý nguồn lực: Áp dụng nguyên tắc thị trường trong rà soát, thống kê và đánh giá các nguồn lực kinh tế nhà nước, đồng thời phân tích lợi ích - chi phí xã hội theo thông lệ quốc tế.
- Gắn nhiệm vụ với đổi mới mô hình tăng trưởng: Kinh tế nhà nước phải tiên phong kiến tạo phát triển, dẫn dắt công nghiệp hóa, hiện đại hóa và chuyển đổi số, lấy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực chính.
- Tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng và quản lý Nhà nước: Nâng cao năng lực, hiệu lực và hiệu quả trong định hướng sử dụng nguồn lực và tổ chức thực hiện, đảm bảo sự minh bạch và trách nhiệm.
Mục tiêu cụ thể đến năm 2030 và tầm nhìn 2045
Nghị quyết đã đặt ra các mục tiêu tổng quát và cụ thể cho sự phát triển của kinh tế nhà nước. Trong lĩnh vực ngân sách, các chỉ tiêu bao gồm tỷ lệ huy động nguồn ngân sách khoảng 18% GDP, bội chi ngân sách khoảng 5% GDP, nợ công không quá 60% GDP, chi đầu tư phát triển từ 35-40% chi ngân sách và chi thường xuyên từ 50-55% tổng chi ngân sách.
Về doanh nghiệp nhà nước, mục tiêu phấn đấu có 50 doanh nghiệp nằm trong nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất Đông Nam Á, từ 1-3 doanh nghiệp thuộc nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất thế giới và 100% doanh nghiệp áp dụng quản trị hiện đại trên nền tảng số. Đối với tổ chức tín dụng nhà nước, kỳ vọng có ít nhất 3 ngân hàng trong nhóm 100 ngân hàng lớn nhất châu Á về tổng tài sản và 4 ngân hàng tiên phong về công nghệ và quản trị.
Giải pháp đột phá và nhiệm vụ trọng tâm
Để đạt được các mục tiêu này, nghị quyết đề ra nhiều nhóm nhiệm vụ và giải pháp quan trọng. Trọng tâm là đổi mới tư duy lãnh đạo và quản lý, chuyển từ quản lý hành chính sang kiến tạo phát triển và quản trị hiện đại. Các nhiệm vụ khác bao gồm hoàn thiện pháp luật, tạo lập môi trường đầu tư thuận lợi, đẩy mạnh hợp tác công - tư, cải cách hành chính và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.
Ông Nguyễn Thanh Nghị cũng nhấn mạnh việc xây dựng hệ thống dữ liệu thống nhất về kinh tế nhà nước, liên thông và an toàn, nhằm phát huy vai trò của dữ liệu trong hoạch định chính sách và giám sát hiệu quả sử dụng vốn. Đặc biệt, nghị quyết đề cập đến bảy lĩnh vực trọng điểm cần khắc phục hạn chế, bao gồm đất đai, tài nguyên nước, khoáng sản, kinh tế biển, không gian vũ trụ và tài nguyên số.
Định hướng mới về cổ phần hóa và thoái vốn
Một điểm nhấn quan trọng là định hướng mới về cổ phần hóa và thoái vốn nhà nước. Ông Nghị lưu ý rằng cổ phần hóa không được ảnh hưởng đến kiểm soát của Nhà nước trong các lĩnh vực then chốt và chiến lược, đồng thời không làm mất đi các thương hiệu quốc gia có uy tín. Đối với thoái vốn, nghị quyết đề xuất cơ chế và lộ trình phù hợp để sáp nhập hoặc chuyển giao doanh nghiệp cho các đơn vị quản lý vốn nhà nước, đảm bảo hiệu quả và minh bạch.
Hội nghị này không chỉ là dịp để quán triệt các nghị quyết quan trọng mà còn thể hiện quyết tâm của Đảng và Nhà nước trong việc thúc đẩy kinh tế nhà nước phát triển mạnh mẽ, đóng góp vào sự phồn vinh của đất nước trong những thập kỷ tới.
