Sở Nội vụ TP.HCM vừa trình UBND thành phố đề án xây dựng công sở hành chính thông minh, trong đó đề xuất thí điểm cho phép một số nhóm cán bộ, công chức làm việc từ xa 1-2 ngày mỗi tuần. Hình thức làm việc này sẽ được quản lý dựa trên hiệu suất và chất lượng sản phẩm đầu ra, thay vì chấm công cơ học.
Đối tượng và phương thức áp dụng
Đề án áp dụng cho cán bộ, công chức tại các cơ quan hành chính nhà nước thuộc phạm vi quản lý của thành phố, bao gồm cả UBND phường, xã và đặc khu. Các vị trí được phép làm việc từ xa thuộc nhóm chuyên môn về tham mưu, nghiên cứu nhiệm vụ trọng yếu, hoạch định chính sách và chiến lược. Những người này không cần có mặt tại trụ sở cơ quan từ 1-2 ngày/tuần, nhưng vẫn duy trì kết nối qua giao ban trực tuyến.
Lý do đề xuất
Hiện nay, khu vực công của TP.HCM đang đối mặt với áp lực lớn về khối lượng công việc và nhiệm vụ mới, trong khi biên chế giảm mạnh. Cán bộ, công chức phải gánh vác khối lượng công việc lớn hơn với yêu cầu cao hơn. Bên cạnh đó, việc mở rộng quy mô đô thị tạo ra rào cản về khoảng cách và thời gian di chuyển, ảnh hưởng đến đời sống và tinh thần làm việc. Khảo sát của Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM với hơn 21.500 cán bộ, công chức cho thấy hơn 43% đánh giá hệ thống quản lý văn bản vận hành chưa tốt, cản trở công việc.
Lợi ích của mô hình công sở thông minh
Mô hình này giúp chính quyền chuyển từ quản trị dựa trên sự hiện diện sang quản trị dựa trên hiệu suất, cho phép vận hành 24/7. Hệ thống số hóa xử lý hồ sơ ngay cả ngoài giờ hành chính hoặc trong tình huống khẩn cấp. Lãnh đạo có thể ra quyết định dựa trên dữ liệu thực tế từ bảng điều khiển, thay vì chờ báo cáo giấy. Ngoài ra, mô hình còn thu hút chuyên gia và người lao động trình độ cao nhờ môi trường làm việc linh hoạt, giảm tình trạng chảy máu chất xám.
Giải pháp trọng tâm
Để thực hiện đề án, TP.HCM sẽ đầu tư đồng bộ hạ tầng công nghệ thông tin, triển khai trung tâm dữ liệu hiệu năng cao cho AI và IoT. Các ứng dụng AI sẽ tự động hóa cảnh báo sai sót, phân tích dữ liệu và tổng hợp báo cáo. Thành phố cũng phát triển nền tảng số dùng chung, kết hợp trợ lý ảo trong điều hành nội bộ và phục vụ người dân. Dữ liệu được chuẩn hóa theo nguyên tắc đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất và dùng chung.
Quản trị và giám sát
Trọng tâm là xây dựng bộ chỉ số KPIs/OKRs số hóa cho từng vị trí việc làm, tích hợp vào nền tảng làm việc số tập trung. Thành phố sẽ thiết lập Trung tâm Điều hành hiệu suất Hành chính hiển thị dữ liệu thời gian thực. Hệ thống cảnh báo thông minh dựa trên AI sẽ tự động phát hiện chậm trễ theo ba cấp độ: xanh (nhắc nhở trực tiếp), vàng (báo cáo cấp quản lý trung gian) và đỏ (báo cáo thủ trưởng cơ quan).
Lộ trình thực hiện
Đề án chia làm ba giai đoạn. Giai đoạn 1 (2026-2027): ban hành khung pháp lý, bộ chỉ số KPI số và lắp đặt Kiosk tự phục vụ 24/7. Giai đoạn 2 (2028-2029): áp dụng làm việc tại nhà luân phiên cho ít nhất 30% vị trí tham mưu, nội nghiệp; vận hành kho dữ liệu dùng chung 100%. Giai đoạn 3 (từ 2030): bộ máy hành chính vận hành hoàn toàn trên môi trường số phi địa giới, với 100% quyết định được hỗ trợ bởi dữ liệu lớn và AI.
