Tỉnh Tuyên Quang đang triển khai chiến dịch rà phá bom mìn, vật nổ quy mô lớn tại 12 xã biên giới, với sự tham gia của 26 đơn vị và hơn 3.000 cán bộ, chiến sĩ. Đây là nỗ lực nhằm khắc phục hậu quả chiến tranh, tạo quỹ đất sạch cho phát triển và hỗ trợ tìm kiếm hài cốt liệt sĩ.
Hậu quả nặng nề từ chiến tranh
Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tuyên Quang Hoàng Gia Long, toàn tỉnh có hơn 95.000ha đất bị ô nhiễm bom mìn, vật nổ, trong đó gần 20.000ha thuộc diện ô nhiễm nặng. Công tác khắc phục hậu quả bom mìn luôn được xác định là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu. Từ năm 2012 đến 2025, tỉnh đã huy động nhiều nguồn lực, phối hợp với Quân khu 2 và các đơn vị công binh rà phá hơn 19.000ha, trong đó có hơn 15.000ha bị ô nhiễm nặng; thu gom, xử lý hơn 100.000 bom mìn, vật nổ các loại.
Dự án rà phá giai đoạn 2025-2027
Cuối năm 2025, Quân khu 2 khởi công Dự án rà phá bom mìn, vật nổ khắc phục hậu quả sau chiến tranh giai đoạn 2025-2027 tại các tỉnh: Điện Biên, Tuyên Quang, Lào Cai, Lai Châu. Riêng tại Tuyên Quang, dự án tập trung rà phá 4.460ha đất ô nhiễm nặng, phấn đấu hoàn thành trong năm 2026. Để bảo đảm tiến độ, Quân khu 2 đã huy động 26 đơn vị với hơn 3.000 cán bộ, chiến sĩ; tổ chức hơn 170 đội thi công, triển khai đồng loạt trên địa bàn 12 xã biên giới.
Khó khăn và giải pháp
Phần lớn diện tích đất bị ô nhiễm nằm ở các điểm cao biên giới, địa hình đồi núi, khe đá, thời tiết khắc nghiệt, mật độ bom mìn dày đặc. Nhiều khu vực có hệ thống hầm hào, công sự sụt lở khiến vật nổ bị vùi sâu. Quân khu 2 đã ưu tiên huy động lực lượng có kinh nghiệm, đào tạo kỹ thuật, trang bị bảo hộ đầy đủ.
Nỗ lực của các đơn vị
Tại xã Bạch Đích, Đội rà phá bom mìn, Sư đoàn 316 được giao làm sạch 250ha đất. Hơn 140 cán bộ, chiến sĩ chia thành ba tổ thi công, hàng ngày vượt hàng chục km đường đèo dốc. Thượng úy Phan Viết Anh, Đại đội phó Đại đội 17, Trung đoàn 98, Sư đoàn 316 cho biết: "Cán bộ, chiến sĩ trong đơn vị xác định nhiệm vụ lần này không chỉ có ý nghĩa làm sạch đất bị ô nhiễm bom mìn mà còn góp phần đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ." Đến trung tuần tháng 7, đội đã hoàn thành rà phá 250ha, thu gom hơn 70 quả mìn 652A cùng nhiều loại vật nổ.
Kết quả bước đầu
Đại tá Nguyễn Minh Khôi, Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Tuyên Quang cho biết, đến nay tại 12 xã biên giới, các đơn vị đã làm sạch hơn 3.500ha, thu gom, xử lý hàng nghìn bom mìn, vật nổ, phấn đấu hoàn thành toàn bộ khối lượng trong năm 2026. Trong Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, lực lượng tìm kiếm được tăng cường, chia thành 9 đội, trong đó 2 đội bám theo các đơn vị công binh. Trung tá Hoàng Vũ Dũng, Đội phó Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ cho biết: "Các đơn vị công binh làm sạch địa bàn đã tạo điều kiện thuận lợi để lực lượng tìm kiếm triển khai xác minh, mở rộng phạm vi tìm kiếm." Sau hơn 3 tháng, đã quy tập được 28 hài cốt liệt sĩ và 5 mộ tập thể.
