Uống rượu tối hôm trước, sáng hôm sau vẫn có thể dương tính với nồng độ cồn
Không ít người tin rằng chỉ cần uống rượu bia vào buổi tối, ngủ một giấc dài qua đêm là sáng hôm sau có thể yên tâm lái xe vì "cồn đã bay hết". Tuy nhiên, theo các chuyên gia y tế, đây là quan niệm sai lầm và có thể khiến nhiều người bất ngờ khi vẫn bị phát hiện có nồng độ cồn trong hơi thở vào ngày hôm sau.
Thời gian đào thải cồn không cố định
Theo bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, Hội Y học Dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, thời gian đào thải cồn của cơ thể không cố định mà phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm:
- Lượng rượu bia đã uống.
- Thể trạng và sức khỏe gan của từng người.
- Khả năng chuyển hóa cồn.
Trên thực tế, cơ thể có thể cần từ vài giờ cho đến trên 24 giờ mới có thể đào thải hoàn toàn nồng độ cồn. Bác sĩ Hoàng giải thích rằng Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) quy định một đơn vị cồn tương đương với 10 gram cồn ethanol nguyên chất, tương ứng với khoảng:
- 200 ml bia.
- 75 ml rượu vang (một ly).
- 25 ml rượu mạnh (một chén).
Khi uống rượu bia, tổng lượng cồn nạp vào cơ thể sẽ được quy đổi thành số đơn vị cồn để ước tính thời gian đào thải. Với người trưởng thành có sức khỏe bình thường, trung bình mỗi giờ gan chỉ có thể đào thải được khoảng một đơn vị cồn. Do đó, nếu một người uống 5-6 đơn vị cồn vào buổi tối, cơ thể có thể cần ít nhất 5-6 giờ, thậm chí lâu hơn để xử lý hết lượng cồn này. Nếu uống nhiều rượu bia hoặc uống kéo dài, thời gian đào thải hoàn toàn có thể kéo dài sang trưa hoặc chiều ngày hôm sau.
Cơ chế đào thải và các yếu tố ảnh hưởng
Về cơ chế đào thải, khoảng 85-90% lượng cồn sau khi uống sẽ được gan chuyển hóa. Phần còn lại, chiếm khoảng 10-15%, sẽ được đào thải qua đường hô hấp, da và mồ hôi. Đây chính là lý do vì sao máy đo nồng độ cồn trong hơi thở có thể phát hiện cồn ngay cả khi người uống đã ngủ qua đêm.
Đáng lưu ý, không phải ai cũng có tốc độ đào thải cồn giống nhau. Thời gian này phụ thuộc vào nhiều yếu tố như:
- Tuổi tác, cân nặng, giới tính.
- Các bệnh lý nền, đặc biệt là bệnh gan và rối loạn chuyển hóa.
- Những người mắc bệnh gan, gan nhiễm mỡ, viêm gan hoặc suy giảm chức năng gan thường đào thải cồn chậm hơn người khỏe mạnh.
Ngoài ra, cách uống cũng ảnh hưởng đáng kể đến tốc độ hấp thu và thải trừ cồn. Nếu uống rượu bia khi dạ dày rỗng, cồn sẽ được hấp thu nhanh hơn vào máu, khiến nồng độ cồn tăng cao trong thời gian ngắn. Ngược lại, khi dạ dày có nhiều thức ăn, tốc độ hấp thu cồn sẽ chậm hơn, đồng thời quá trình thải trừ cồn cũng kéo dài hơn.
Không có cách nào rút ngắn quá trình đào thải cồn
Một số người tìm cách "giải rượu" bằng việc uống nhiều nước, cà phê, nước chanh hay xông hơi, vận động mạnh. Tuy nhiên, bác sĩ Hoàng khẳng định những biện pháp này không thể làm gan đào thải cồn nhanh hơn. "Gan cần thời gian để chuyển hóa cồn, không có cách nào rút ngắn quá trình này một cách đáng kể", bác sĩ nhấn mạnh.
Từ góc độ y khoa, bác sĩ khuyến cáo người dân không nên chủ quan với việc uống rượu bia vào tối hôm trước rồi lái xe vào ngày hôm sau. Nếu đã uống rượu bia, đặc biệt là uống nhiều, tốt nhất nên sắp xếp phương tiện di chuyển an toàn như taxi, xe công nghệ hoặc nhờ người khác lái xe, ngay cả khi cảm thấy bản thân đã tỉnh táo.
"Cảm giác tỉnh táo không đồng nghĩa với việc nồng độ cồn đã về 0", bác sĩ Hoàng lưu ý. Việc hiểu đúng về thời gian đào thải cồn không chỉ giúp người dân tránh vi phạm quy định về an toàn giao thông, mà quan trọng hơn là bảo vệ sức khỏe và tính mạng của chính mình và người xung quanh.