Sốt xuất huyết 'cướp' Tết: Nhiều bệnh nhân nằm viện, cảnh báo nguy cơ tăng sớm
Thay vì du xuân cùng bạn bè như kế hoạch, Tuấn Hùng, 21 tuổi, một sinh viên tại TP HCM, bất ngờ phải giành giật sự sống với men gan tăng vọt vì sốt xuất huyết. Chàng trai chưa từng nghĩ có ngày mình "bị quật ngã bởi con muỗi", chia sẻ từ giường bệnh Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM: "Nhìn bạn bè tụ họp du xuân còn mình nằm viện với men gan tăng ở mức nguy hiểm, lơ lửng giữa ranh giới nguy hiểm, em mới thấy sợ".
Chung cảnh ngộ "mất Tết" tại các bệnh viện
Tại các bệnh viện tuyến cuối phía Nam trong những ngày Tết Nguyên đán Bính Ngọ, vẫn có rất nhiều bệnh nhân nhập viện và nằm điều trị vì sốt xuất huyết. Chị Hà, quê An Giang, chăm cháu 9 tuổi nằm thiêm thiếp với kim truyền dịch, cho biết phải lỡ chuyến hành trình đoàn viên dù đã mua sẵn vé về quê. "Tôi cứ nghĩ bệnh này chỉ có ở quê, lên thành phố sạch sẽ đâu có muỗi nhiều mà giờ lại mắc bệnh, trải qua rồi mới thấm thía cảnh chôn chân ở bệnh viện ngày Tết cực thân và đáng sợ thế nào", chị nói.
Tỷ lệ người lớn mắc bệnh gia tăng
BS.CK2 Nguyễn Thanh Phong, Phó giám đốc Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM, cho biết trong suốt dịp Tết, bệnh viện vẫn tiếp nhận nhiều trường hợp sốt xuất huyết. Nếu 15-20 năm trước, 3/4 bệnh nhân là trẻ em, thì nay tỷ lệ người lớn mắc bệnh lại gia tăng và chiếm đa số. Người trưởng thành đi làm sớm về khuya, thường xuyên tiếp xúc với môi trường bên ngoài vào giờ muỗi hoạt động mạnh, trong khi lại mang tâm lý ỷ y vào sức khỏe.
Nguy cơ biến chứng nặng và cảnh báo tự điều trị
Đáng lo, sốt xuất huyết có thể trở nặng đúng lúc người bệnh tưởng đã khỏi. BS.CK2 Phan Vĩnh Thọ, Trưởng Khoa Nhiễm D, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM, cho biết giai đoạn từ ngày 3 đến 7 mới là thời điểm nguy hiểm khi cơ thể thoát huyết tương, máu cô đặc. Nhiều bệnh nhân bên ngoài còn tỉnh táo nhưng huyết áp đã tụt sâu; nếu không được theo dõi và bù dịch kịp thời có thể rơi vào sốc, suy đa tạng.
TS.BS Nguyễn Minh Tuấn, Trưởng Khoa Sốt xuất huyết - Huyết học, Bệnh viện Nhi đồng 1, cũng cảnh báo tình trạng tự điều trị tại nhà do nghĩ bệnh nhẹ như cảm cúm thông thường. Việc dùng Paracetamol quá liều, tự ý uống Ibuprofen, truyền dịch không chỉ định hoặc áp dụng biện pháp dân gian như cạo gió, cắt lể đều có thể làm tăng nguy cơ xuất huyết, suy gan và biến chứng nặng.
Chi phí điều trị cao và dự báo dịch tăng sớm
Chi phí điều trị sốt xuất huyết Dengue có thể lên đến hàng trăm triệu đồng, đặc biệt đối với các ca cần hồi sức và can thiệp các biện pháp điều trị chuyên sâu như lọc máu, thở máy, ECMO. Tại cuộc họp báo kinh tế - xã hội TP HCM ngày 26/2, bác sĩ Lê Hồng Nga, Phó giám đốc Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TP HCM, cho biết trong tuần nghỉ Tết Nguyên đán, thành phố ghi nhận 452 ca sốt xuất huyết, giảm gần 58 so với trung bình 4 tuần trước đó. Tuy nhiên, sự sụt giảm tạm thời trong dịp nghỉ lễ không đồng nghĩa với sự an toàn.
Bà Nga đưa ra cảnh báo từ các nhà chuyên môn, dịch sốt xuất huyết năm nay có nguy cơ tăng sớm hơn so với những năm trước. Đứng trước dự báo này, ngành y tế thành phố đã kích hoạt kế hoạch phòng, chống dịch ngay từ đầu năm. Các địa phương được yêu cầu rà soát, xử lý sớm điểm nguy cơ, tổ chức diệt loăng quăng, đồng thời củng cố mạng lưới cộng tác viên sức khỏe cộng đồng nhằm tuyên truyền và dập dịch kịp thời ngay tại cơ sở.
Biện pháp phòng ngừa và dấu hiệu cảnh báo
Muỗi vằn truyền bệnh sinh sản trong các vật chứa nước sạch như bình hoa, xô chậu không đậy kín, có thể phát triển và lây bệnh quanh năm. Phòng bệnh bằng cách loại bỏ nơi sinh sản của muỗi, đậy kín dụng cụ chứa nước, thu gom vật dụng có thể ứ đọng nước như bình hoa, chậu kiểng, lốp xe cũ; dọn vệ sinh, xử lý các ổ nước đọng quanh nhà. Người dân nên ngủ mùng, dùng các biện pháp xua, diệt muỗi và có thể tiêm vaccine để giảm nguy cơ mắc bệnh, nhập viện và biến chứng nặng.
Khi sốt cao trên hai ngày không giảm, cần đến cơ sở y tế để được xét nghiệm, không tự điều trị tại nhà. Cảnh giác các dấu hiệu nặng như bứt rứt hoặc li bì, chảy máu cam hay chân răng, ói ra máu hoặc tiêu phân đen, đau bụng nhiều, tay chân lạnh, lừ đừ, bỏ ăn uống.
