Chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo thực phẩm bảo vệ cơ thể khi uống rượu bia
ThS.BS Nguyễn Anh Duy Tùng, Chuyên khoa Dinh dưỡng - Tiết chế tại Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7, cảnh báo rằng việc uống lượng lớn rượu bia trong nhiều ngày liên tục có thể dẫn đến rối loạn tiêu hóa nghiêm trọng, thậm chí gây ngộ độc rượu với các triệu chứng như hôn mê và rối loạn ý thức. Đồ uống này còn làm tăng đáng kể nguy cơ mắc các bệnh lý về gan như viêm gan và xơ gan, cùng với các vấn đề tim mạch, thần kinh và ung thư. Tuy nhiên, sử dụng đúng loại thực phẩm trước và sau khi uống rượu bia có thể giúp cơ thể kiểm soát cảm giác buồn nôn, cân bằng điện giải, giảm đầy hơi, khó tiêu và ngăn ngừa mất nước.
Thực phẩm giàu đạm và chất béo hỗ trợ giải độc
Ăn các thực phẩm giàu chất béo như phô mai hoặc bơ trước khi uống rượu bia giúp tạo ra một lớp màng bảo vệ xung quanh niêm mạc dạ dày và ruột. Lớp màng này làm chậm đáng kể quá trình hấp thu cồn tại đường tiêu hóa, khiến người uống lâu xuất hiện cảm giác say hơn. Đồng thời, món ăn cũng tạo điều kiện cho gan có thêm thời gian để chuyển hóa cồn trong cơ thể một cách hiệu quả.
Thịt, cá và trứng chứa hàm lượng protein cao cùng cysteine, một axit amin có tác dụng phân hủy acetaldehyde – chất độc được tạo ra trong quá trình chuyển hóa cồn. Bổ sung các thực phẩm giàu đạm này không chỉ hỗ trợ chức năng giải độc của gan mà còn góp phần giảm đau đầu do say rượu bia. Protein còn tạo cảm giác no lâu, hạn chế việc ăn uống mất kiểm soát và giúp ổn định huyết áp trong và sau khi sử dụng rượu, bia.
Tinh bột và trái cây: Bảo vệ hệ tiêu hóa và bù nước
Nhóm thực phẩm như cơm và bánh mì chứa lượng lớn tinh bột, một dạng carbohydrate phức tạp có khả năng làm chậm quá trình hấp thu cồn khi sử dụng trước hoặc trong lúc uống rượu bia. Khi vào cơ thể, tinh bột tạo thành lớp màng bảo vệ, giảm sự tiếp xúc trực tiếp của chất cồn với niêm mạc dạ dày và ruột. Cơm và bánh mì còn giàu vitamin B1, giúp người uống rượu bia giảm các triệu chứng nôn nao khó chịu.
Cam, chanh, quýt, bưởi và dưa lưới cung cấp lượng lớn chất xơ, vitamin A và C, hỗ trợ tăng cường chức năng gan và tham gia tích cực vào quá trình chuyển hóa cồn trong cơ thể. Cam và quýt chứa naringenin và naringin – hai hợp chất chống oxy hóa mạnh có khả năng ngăn ngừa tổn thương gan, đồng thời tăng nồng độ một số enzyme liên quan đến quá trình chuyển hóa rượu bia. Các loại trái cây này còn chứa hàm lượng nước cao, giúp hạn chế mất nước và bổ sung điện giải, đặc biệt là kali, cho cơ thể khi uống rượu bia.
Sữa và món ăn dạng lỏng: Hỗ trợ tiêu hóa và phục hồi
Chất béo và protein trong sữa tươi khi vào cơ thể sẽ hình thành lớp bảo vệ tạm thời bao quanh niêm mạc dạ dày, làm chậm quá trình hấp thu cồn vào máu. Nhờ đó, gan có thêm thời gian để chuyển hóa rượu bia, hạn chế các triệu chứng say xỉn. Sữa chua giàu protein và canxi hơn sữa tươi, đồng thời chứa lợi khuẩn probiotics dồi dào, tốt cho sức khỏe hệ tiêu hóa. Ăn sữa chua trước buổi tiệc còn giúp bổ sung chất đạm và chất béo cho cơ thể một cách hiệu quả.
Súp hoặc cháo bổ sung thêm một ít protein, carbohydrate và các khoáng chất từ thịt bò, thịt heo, thịt gà, cá hoặc hải sản có tác dụng bù nước và điện giải cho cơ thể sau khi uống rượu bia. Món ăn dạng lỏng này góp phần làm giảm cảm giác nôn nao mà không gây áp lực lên hệ tiêu hóa. Thêm cà chua, hành tây hoặc các loại đậu vào món ăn sẽ cung cấp thêm các axit tự nhiên, giúp cơ thể phục hồi nhanh chóng.
Khuyến cáo quan trọng để bảo vệ sức khỏe
Người trưởng thành cần kiểm soát chặt chẽ lượng rượu bia tiêu thụ, hạn chế uống nhanh hoặc pha trộn nhiều loại đồ uống, vì điều này khiến cơ thể khó chuyển hóa và đào thải cồn. Rượu bia có thể gây ức chế hệ thần kinh trung ương, làm suy giảm khả năng phản xạ và tập trung, do đó người đã uống rượu bia tuyệt đối không nên lái xe.
Người đã uống rượu bia nên tránh vận động mạnh vì có thể làm tăng nguy cơ mất nước, hạ đường huyết hoặc gây chóng mặt, ngã quỵ. Thay vào đó, nên nghỉ ngơi và ngủ đủ giấc để cơ thể có thời gian hồi phục. Bác sĩ Tùng khuyến cáo rằng những người xuất hiện các dấu hiệu ngộ độc rượu bia như mất ý thức, khó thở, co giật, nôn mửa liên tục hay đau bụng dữ dội, cần đến ngay cơ sở y tế để được khám và điều trị kịp thời. Bổ sung thêm tinh chất thiên nhiên như s.marianum và wasabia japonica có thể hỗ trợ kiểm soát hoạt động của tế bào kupffer, giúp tăng khả năng giải độc và hạ men gan.
