Ngày 9.7, Sở GD-ĐT TP.HCM tổ chức tập huấn chuyên đề "Một số kỹ năng cơ bản xử lý các bệnh thường gặp ở trẻ trong trường mầm non" tại Trường mầm non Ngô Thời Nhiệm, phường Bình Dương, kết hợp trực tuyến tới 24 điểm cầu của 12 cụm chuyên môn giáo dục mầm non trên địa bàn thành phố.
Nhóm bệnh thường gặp và dấu hiệu cần cấp cứu
Bác sĩ chuyên khoa I Hoàng Hồ Thống Nhất, chuyên gia Viện Nghiên cứu dinh dưỡng TP.HCM, đã liệt kê các nhóm bệnh phổ biến ở trẻ mầm non: nhóm bệnh lây nhiễm (tay chân miệng, sởi-quai bị-rubella, thủy đậu, sốt xuất huyết); nhóm bệnh hô hấp (cúm, viêm mũi họng, viêm amidan, viêm phế quản, viêm phổi); nhóm bệnh tiêu hóa (tiêu chảy cấp, ngộ độc thực phẩm, nhiễm giun sán); nhóm bệnh da và mắt (đau mắt đỏ, viêm da, chốc, mụn nhọt); nhóm bệnh dinh dưỡng (biếng ăn, suy dinh dưỡng, béo phì, dị ứng thức ăn).
Đặc biệt, bác sĩ nhấn mạnh nhóm bệnh cần xử lý cấp cứu: dị vật đường thở, sốt cao co giật, cơn hen cấp, tai nạn thương tích (té ngã, đuối nước, điện giật).
Xử trí cơn hen phế quản cấp tính tại lớp
Bác sĩ Thống Nhất hướng dẫn: khi trẻ đang chơi bỗng ngồi thụp xuống, thở khò khè, ho sặc sụa hoặc cố rướn cổ để thở, giáo viên cần dừng ngay hoạt động, đưa trẻ ra khỏi khu vực có tác nhân (bụi, phấn hoa, phấn viết) đến nơi thoáng mát. Cho trẻ ngồi thẳng lưng hoặc tựa vào ghế, tuyệt đối không đặt trẻ nằm ngửa vì gây ngạt thở. Sau đó, cho trẻ dùng thuốc cắt cơn: lấy bình xịt định liều (Ventolin...) phối hợp với buồng đệm có sẵn trong tủ thuốc cá nhân của trẻ, xịt 2-4 nhát tùy hướng dẫn của phụ huynh hoặc bác sĩ. "Nhà trường cần gọi cấp cứu nếu trẻ không đỡ sau 15 phút xịt thuốc, môi/móng tay tím tái, hoặc trẻ quá mệt không thể nói/khóc thành tiếng", bác sĩ cho biết.
Dị ứng và sốc phản vệ do thức ăn, côn trùng đốt
Bác sĩ lưu ý trẻ ăn bán trú có nguy cơ dị ứng thực phẩm cao (đậu phộng, hải sản, trứng, sữa...). Với dị ứng nhẹ (nổi mề đay, ngứa), cho trẻ uống kháng Histamin theo đơn, lau mát và theo dõi sát. Khi sốc phản vệ, dấu hiệu: trẻ đột ngột sưng nề môi/mắt, khó thở, thở rít, nôn mửa, da tái nhợt hoặc ngất lịm sau ăn hoặc bị côn trùng đốt. Cần gọi ngay nhân viên y tế trường học để tiêm Adrenaline (nếu có bút tiêm tự động Epipen) và gọi cấp cứu 115. Đặt trẻ nằm phẳng, kê cao chân nếu có dấu hiệu tụt huyết áp.
Chăm sóc trẻ thừa cân béo phì
Bác sĩ Thống Nhất chia sẻ nhiều phụ huynh không biết con thừa cân, thậm chí muốn con tăng cân thêm. Nguyên nhân béo phì 90% do sai lầm trong chăm sóc (ăn uống quá mức, lười vận động), 10% do bệnh nội tiết, di truyền, tác dụng phụ thuốc.
Nhận biết sớm dấu hiệu bất thường của trẻ
Bà Lương Thị Hồng Điệp, Trưởng phòng Giáo dục mầm non, Sở GD-ĐT TP.HCM, cho biết buổi tập huấn giúp cán bộ, giáo viên, nhân viên nắm vững kỹ năng xử lý bệnh thường gặp, đảm bảo an toàn sức khỏe cho trẻ. Bà Nguyễn Thị Út, chuyên viên phòng Giáo dục mầm non, nhấn mạnh cần quan sát trẻ từ khi đón vào lớp, trong các hoạt động hàng ngày. Dấu hiệu bất thường: sốt trên 38,5°C; nổi mụn nước ở tay, chân, miệng; tiêu chảy nhiều lần; ho nhiều, khó thở; mắt đỏ, nhiều ghèn; trẻ lừ đừ, bỏ ăn, quấy khóc bất thường. Dấu hiệu nguy hiểm cần xử lý ngay: co giật, khó thở, li bì, mất nước, sốt cao không hạ, nôn liên tục.
Quy định về việc cho trẻ uống thuốc tại trường
Bác sĩ Hoàng Hồ Thống Nhất và bà Nguyễn Thị Út cảnh báo: giáo viên không được tự ý nhận và cho trẻ uống thuốc nếu không có chỉ định y tế rõ ràng. Yêu cầu bắt buộc: đầu năm học, nhà trường phải có cam kết và hồ sơ bệnh án chi tiết từ phụ huynh (tiền sử dị ứng, loại thuốc cắt cơn, số điện thoại khẩn cấp của bác sĩ). Thuốc mang theo phải ghi rõ tên, liều lượng, để ở nơi dễ lấy nhưng ngoài tầm tay trẻ, toàn bộ giáo viên đứng lớp biết vị trí. Thiết lập nhóm liên lạc khẩn cấp giữa giáo viên chủ nhiệm, y tế trường học và phụ huynh. Việc tiếp nhận thuốc phải có toa bác sĩ, hướng dẫn cụ thể, ghi rõ tên trẻ, liều lượng, thời gian uống; giáo viên, nhân viên phải ghi vào sổ nhận thuốc và có xác nhận của cha mẹ hoặc người chăm sóc trẻ.
