Mới đây, các bác sĩ Khoa Phẫu thuật thận tiết niệu và nam học cùng các bác sĩ Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện E đã thực hiện thành công ca ghép thận tự thân cấp cứu, giữ lại nguồn sống quý giá cho một nam bệnh nhân 31 tuổi ở Hà Nội bị tai nạn giao thông đa chấn thương nghiêm trọng.
Theo hồ sơ bệnh án, bệnh nhân gặp tai nạn giao thông vào sáng sớm ngày 20/5 và được cấp cứu tại Bệnh viện E trong tình trạng đa chấn thương rất nặng: chấn thương ngực kín, chấn thương bụng kín, vỡ gan độ 3 và đặc biệt là chấn thương thận độ 5. Qua thăm khám khẩn cấp, các bác sĩ xác định nhu mô gan và lồng ngực chưa cần can thiệp ngoại khoa ngay, nhưng quả thận bên phải đang rơi vào tình trạng báo động đỏ.
Ca bệnh khó và nguy hiểm
Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Đình Liên - Trưởng khoa Phẫu thuật thận tiết niệu và nam học cho biết, ê-kíp xác định đây là ca bệnh khó, tình trạng đa chấn thương rất nặng và nguy hiểm. Quả thận bị tổn thương phức tạp tại rốn thận, đứt rời kèm huyết khối ở đoạn tĩnh mạch thận, làm mất đột ngột chức năng lọc máu, nguy cơ hỏng thận cao và có thể gây chảy máu trầm trọng, tăng nguy cơ sốc mất máu, đe dọa tính mạng nếu không được phẫu thuật kịp thời.
Ngay lập tức, hệ thống cấp cứu báo động đỏ được khởi động với sự tham gia hội chẩn của nhiều chuyên khoa để đưa ra phương án điều trị tốt nhất. Thông thường, với những ca chấn thương thận độ 5 và đứt cuống mạch đến viện muộn, giải pháp an toàn và nhanh nhất để bảo toàn tính mạng là phẫu thuật cắt bỏ quả thận tổn thương. Tuy nhiên, cắt bỏ đồng nghĩa với việc bệnh nhân mất đi 50% chức năng lọc máu suốt đời.
Kỹ thuật ghép tự thân đặc biệt
Tiến sĩ Nguyễn Đình Liên phân tích, về bản chất đây là kỹ thuật đưa quả thận của chính bệnh nhân ra ngoài cơ thể để xử lý tổn thương, sau đó đem ghép trở lại. Cái khó của ca bệnh này là tình trạng đa chấn thương khiến việc phẫu thuật cực kỳ áp lực, đòi hỏi sự phối hợp hoàn hảo giữa các chuyên khoa.
Một ca phẫu thuật đặc biệt được triển khai ngay lập tức với sự chủ trì của Tiến sĩ, bác sĩ Phan Thảo Nguyên - Phó Giám đốc Bệnh viện E, Phụ trách điều hành Trung tâm tim mạch. Hội đồng hội chẩn đa chuyên khoa thống nhất quyết định tạo cơ hội sống cho quả thận bằng kỹ thuật ghép tự thân ngay tại hố thận, mà không ghép tại hố chậu. Khác với các ca ghép thận tự thân thông thường là chuyển thận xuống hố chậu, khiến bệnh nhân phải chịu hai vết mổ và kỹ thuật cắm lại niệu quản phức tạp, các phẫu thuật viên Bệnh viện E đã quyết định ghép lại quả thận ngay tại hố thận ban đầu. Dù phẫu trường ở vùng hố thận rất hẹp và sâu, gây khó khăn lớn cho việc khâu nối mạch máu, nhưng đổi lại sẽ rút ngắn thời gian mổ và giảm thiểu tổn thương cho bệnh nhân.
Kết quả thành công
Khi những mũi khâu mạch máu vi phẫu cuối cùng hoàn thành, kíp mổ tiến hành mở kẹp mạch. Dòng máu đỏ tươi ùa vào lòng mạch mới, quả thận từ màu xám xịt do thiếu máu dần hồng hào trở lại và bắt đầu tiết ra những giọt nước tiểu đầu tiên. Cả phòng mổ như vỡ òa sau những giờ phút căng thẳng tột độ.
Tại phòng bệnh, sau hơn 10 ngày phẫu thuật, sắc mặt bệnh nhân đã hồng hào, nụ cười nhẹ nhõm lộ rõ. Các kiểm tra xét nghiệm sinh hóa, chẩn đoán hình ảnh cho thấy chức năng thận đã được hồi phục về bình thường, tưới máu cho thận tổn thương được bảo đảm và tĩnh mạch thận được tái tạo lưu thông tốt. Bệnh nhân có thể ra viện trong những ngày tới.
Sự thành công của ca ghép thận tự thân đầu tiên tại Bệnh viện E mở ra cánh cửa hy vọng mới cho nhiều bệnh nhân chấn thương tạng phức tạp tại Việt Nam.
