Cảnh báo đột quỵ dịp Tết 2026: Chuyên gia tim mạch chỉ 5 điểm cần lưu ý
Chỉ còn vài ngày nữa là đến Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 - thời khắc sum vầy, đoàn tụ của mọi gia đình Việt. Tuy nhiên, đây cũng là giai đoạn nhiều người dễ rơi vào tâm lý chủ quan với sức khỏe khi chế độ sinh hoạt bị xáo trộn hoàn toàn.
Nguy cơ tiềm ẩn trong những ngày cận Tết
Việc ăn uống thiếu khoa học, tiêu thụ quá nhiều thực phẩm giàu đạm, chất béo, đồ ngọt và rượu bia trong thời gian ngắn khiến cơ thể phải "gồng mình" xử lý. Điều này làm tăng nguy cơ rối loạn chuyển hóa, tăng huyết áp và các biến cố tim mạch nguy hiểm.
Không chỉ vậy, áp lực dọn dẹp, sửa sang nhà cửa với cường độ cao trong những ngày cận Tết, cộng thêm tình trạng thiếu ngủ và căng thẳng kéo dài cũng khiến không ít người rơi vào trạng thái quá sức, kiệt sức.
Các chuyên gia y tế cảnh báo, đây chính là thời điểm nguy cơ đột quỵ và các vấn đề tim mạch có xu hướng gia tăng mạnh, đặc biệt ở nhóm đối tượng người cao tuổi, người có bệnh nền hoặc tiền sử tăng huyết áp.
5 khuyến cáo vàng từ chuyên gia tim mạch
Trao đổi với báo chí, Ths.BS Đoàn Dư Mạnh - Phó Giám đốc Trung tâm Tim mạch và Đột quỵ Quốc tế Phương Đông, thành viên Hội Bệnh mạch máu Việt Nam đã đưa ra 5 điểm lưu ý quan trọng để người dân, đặc biệt là bệnh nhân tim mạch - đột quỵ có thể hưởng một cái Tết trọn vẹn và an toàn.
1. Chuẩn bị kỹ cho các chuyến đi xa
Khi về quê ăn Tết hoặc đi du lịch, nên ưu tiên lựa chọn phương tiện di chuyển như tàu hỏa có giường nằm, xe khách ghế ngả thoải mái, hoặc máy bay với chỗ ngồi rộng rãi để dễ duỗi chân. Việc này giúp tránh tình trạng ngồi lâu gây tăng huyết áp và nguy cơ hình thành huyết khối.
BS Mạnh khuyến cáo: "Nếu di chuyển quãng đường dài, cần dừng nghỉ định kỳ 1-2 giờ một lần để đi lại nhẹ nhàng, đồng thời đo huyết áp nếu có máy đo cá nhân. Đặc biệt cần giữ ấm cơ thể, mặc ấm tránh nhiễm lạnh vì nhiệt độ thấp làm co mạch, tăng huyết áp đột ngột - yếu tố nguy cơ hàng đầu gây đột quỵ và nhồi máu cơ tim."
2. Làm việc nhà đúng cách, tránh gắng sức
Trong công việc dọn dẹp và làm việc nhà ngày Tết, bác sĩ lưu ý cần tránh gắng sức quá mức. Cụ thể, không nên đứng lâu lau chùi, bê vác vật nặng như tràng kỷ, bàn thờ hay các đồ vật cồng kềnh, đồng thời tránh nấu nướng liên tục rồi dọn dẹp hàng giờ liền.
"Hãy nhờ người thân giúp đỡ, gia đình sẽ rất vui khi hỗ trợ bạn, điều này còn tăng thêm sự gắn kết. Nhớ rằng nếu gắng sức quá mức, sau Tết có thể phải vào viện thay vì được nghỉ ngơi vui vẻ. Lưu ý làm việc nhà theo kiểu nhẹ nhàng, xen kẽ nghỉ ngơi và đo huyết áp thường xuyên", BS Mạnh nhấn mạnh.
3. Kiểm soát chế độ ăn uống tiệc tùng
Dịp Tết thường có đầy đủ các món như bánh chưng, thịt mỡ, giò lụa, nem rán, xôi, mứt cùng rượu bia... Những thực phẩm này giàu muối, chất béo và đường, có thể làm tăng huyết áp, tăng mỡ máu, đồng thời làm tăng nguy cơ đột quỵ và biến cố tim mạch lên 20-30% trong dịp lạnh và tiệc tùng.
Chuyên gia tim mạch khuyên người dân nên:
- Ăn uống vừa phải, ưu tiên rau xanh, trái cây
- Bổ sung thực phẩm giàu kali như chuối, cam, khoai lang
- Tăng cường chất xơ và omega-3 từ cá hồi, cá basa
- Hạn chế muối, đồ chiên rán và đồ ngọt
- Nói không hoặc hạn chế tối đa rượu bia, thay bằng trà xanh, trà atiso, nước lọc
4. Du xuân an toàn, giữ tâm an lành
Khi đi chùa, du xuân hay thăm viếng dịp Tết, cần tránh đứng lâu, quỳ lâu hoặc các hoạt động gắng sức như leo bậc thang chùa cao, chen lấn ở nơi đông đúc. BS Mạnh chia sẻ: "Không ai 'trách' bạn nếu chỉ vãn cảnh nhẹ nhàng, giữ tâm an lành cùng gia đình."
Đặc biệt cần giữ ấm cơ thể, mang theo thuốc cấp cứu nếu được bác sĩ kê đơn, và đo huyết áp ngay khi có dấu hiệu mệt mỏi, chóng mặt, đau ngực hoặc tê yếu nửa người.
5. Khám sức khỏe trước và sau Tết
Theo BS Mạnh, trước Tết người dân cần đi khám để đánh giá tình trạng sức khỏe hiện tại, điều chỉnh thuốc nếu cần và lấy đủ đơn thuốc sử dụng trong kỳ nghỉ, đặc biệt là các loại thuốc hạ áp, chống đông, statin...
Sau Tết, cần tái khám để kiểm tra xem có biến chứng nào do thay đổi sinh hoạt như tăng cân, huyết áp cao hơn hay mỡ máu tăng. Việc đo huyết áp hàng ngày và ghi chép cẩn thận sẽ giúp bác sĩ có thông tin chính xác để điều chỉnh phác đồ.
"Tết là dịp sum họp, nhưng sức khỏe tim mạch mới là nền tảng để bạn tiếp tục tận hưởng nhiều mùa Tết sau. Hãy chủ động chăm sóc và bảo vệ sức khỏe bản thân, để sau Tết không phải nghe những lời 'chúc mau bình phục' nơi bệnh viện, mà là những lời chúc sức khỏe thật sự từ người thân", BS Mạnh chia sẻ thêm.
