Cảnh báo nguy hiểm từ các phương pháp giải rượu sai lầm
Trong những ngày Tết, rượu bia thường trở thành thức uống không thể thiếu trong các bữa tiệc sum họp. Tuy nhiên, nhiều người vẫn áp dụng các phương pháp giải rượu tưởng chừng vô hại nhưng thực tế lại tiềm ẩn những rủi ro nghiêm trọng cho sức khỏe và tính mạng.
Những sai lầm phổ biến khi giải rượu
Uống cà phê đặc để tỉnh rượu là một quan niệm sai lầm phổ biến. Caffeine chỉ có tác dụng kích thích thần kinh trung ương, tạo cảm giác tỉnh táo tạm thời mà không làm giảm nồng độ cồn trong máu. Điều này dễ khiến người say chủ quan, tiếp tục lái xe hoặc tham gia các hoạt động nguy hiểm. Hơn nữa, cà phê còn làm tăng nhịp tim và có tính lợi tiểu, khiến cơ thể mất nước nhiều hơn, làm trầm trọng thêm tình trạng say rượu.
Ép nôn hoặc uống chanh, giấm đậm đặc cũng là một phương pháp nguy hiểm khác. Khi rượu đã được hấp thu vào máu, việc gây nôn không giúp loại bỏ cồn mà có thể gây trầy xước niêm mạc họng, rách thực quản, thậm chí sặc vào đường thở dẫn đến viêm phổi hít. Uống các dung dịch có tính axit đậm đặc khi dạ dày trống rỗng còn làm tăng nguy cơ viêm loét và xuất huyết tiêu hóa.
Tự ý dùng thuốc giảm đau, đặc biệt là paracetamol, là thói quen cực kỳ nguy hiểm. Paracetamol được chuyển hóa qua gan – cơ quan đang phải hoạt động quá tải để xử lý ethanol từ rượu. Sự kết hợp này có thể làm tăng độc tính trên gan, dẫn đến viêm gan cấp hoặc suy gan tối cấp. Thực tế lâm sàng đã ghi nhận nhiều ca nhập viện với tổn thương gan nặng sau khi lạm dụng thuốc giảm đau để “chống say”.
Nguy cơ ngộ độc rượu và dấu hiệu cảnh báo
Theo BS.CKI Đinh Hoàng Trung – bác sĩ Nội tiêu hóa tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Nam Sài Gòn, ngộ độc rượu không chỉ là tình trạng say thông thường. Ethanol với liều cao có thể gây ức chế thần kinh trung ương, suy hô hấp và tụt huyết áp. Nguy hiểm hơn, methanol trong các loại rượu không rõ nguồn gốc có thể gây toan chuyển hóa, tổn thương não, mù lòa và tử vong nếu không được cấp cứu kịp thời.
Thực tế tại bệnh viện cho thấy nhiều bệnh nhân nhập viện muộn vì người nhà nghĩ rằng chỉ cần để ngủ sẽ tự tỉnh. Việc bỏ lỡ “thời điểm vàng” khiến quá trình hồi sức trở nên khó khăn, nguy cơ biến chứng tim mạch và thần kinh tăng cao.
Người thân cần đặc biệt cảnh giác khi người say có các biểu hiện nguy hiểm sau:
- Gọi không đáp ứng, lơ mơ khó đánh thức
- Nôn liên tục hoặc nôn ra máu
- Thở chậm, thở khò khè, tím tái
- Co giật, đau đầu dữ dội
- Nhìn mờ hoặc đau bụng nhiều
Đây là những dấu hiệu cần đưa đến cơ sở y tế ngay lập tức, tuyệt đối không chờ tự tỉnh.
Khuyến cáo xử trí đúng cách và phòng ngừa
Với trường hợp say nhẹ, người bệnh còn tỉnh táo, bác sĩ khuyến cáo nên:
- Cho uống nước ấm hoặc dung dịch bù điện giải pha đúng cách để chống mất nước
- Ăn nhẹ bằng cháo loãng hoặc súp nếu không buồn nôn
- Nghỉ ngơi ở nơi thoáng khí, đặt người say ở tư thế nghiêng để tránh sặc
- Không để người say ngủ một mình trong phòng kín
- Không tự ý dùng thuốc an thần hoặc bất kỳ loại thuốc nào khi chưa có chỉ định
Các chuyên gia nhấn mạnh rằng không có phương pháp nào giúp “giải rượu” tức thì. Gan cần thời gian để chuyển hóa cồn, trung bình khoảng một đơn vị cồn mỗi giờ. Vì vậy, cách an toàn nhất vẫn là uống có kiểm soát. Những người mắc bệnh gan, dạ dày, tim mạch, phụ nữ mang thai hoặc đang dùng thuốc nên tránh rượu bia hoàn toàn.
Để bảo vệ sức khỏe trong dịp Tết, mỗi người cần:
- Chủ động đặt giới hạn lượng rượu bia, không ép nhau uống
- Không lái xe sau khi đã sử dụng đồ uống có cồn
- Khám sức khỏe định kỳ để tầm soát bệnh lý gan và các biến chứng liên quan
- Lựa chọn rượu bia có nguồn gốc rõ ràng
- Ăn no trước khi uống và uống xen kẽ nước lọc
Tết là dịp vui nhưng không ít cuộc vui kết thúc trong phòng cấp cứu chỉ vì những quan niệm sai lầm về “giải rượu”. Uống có trách nhiệm, nhận biết sớm dấu hiệu nguy hiểm và xử trí đúng cách mới là giải pháp bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình trong những ngày đầu năm.
