Bác sĩ Amir Khan, trong chương trình This Morning của kênh ITV (Anh), đã đưa ra lời cảnh báo mạnh mẽ tới nam giới về những dấu hiệu bất thường có thể liên quan đến ung thư tuyến tiền liệt. Theo ông, đây là căn bệnh nghiêm trọng ảnh hưởng đến khoảng 1/8 nam giới và gây ra khoảng 12.000 ca tử vong mỗi năm tại Vương quốc Anh.
Xét nghiệm PSA không hoàn toàn chính xác
Bác sĩ Amir Khan giải thích rằng xét nghiệm máu PSA (Prostate-Specific Antigen) hiện đang được sử dụng để sàng lọc ung thư tuyến tiền liệt nhưng không phải lúc nào cũng đáng tin cậy. PSA là một loại protein do tuyến tiền liệt tiết ra, một phần đi vào máu. Khi có ung thư hoặc các bệnh lý khác ở tuyến tiền liệt, nồng độ PSA có thể tăng cao. Tuy nhiên, Ủy ban Sàng lọc Quốc gia Vương quốc Anh (UKNSC) đã xem xét và kết luận rằng xét nghiệm này chưa đủ chính xác để áp dụng đại trà cho tất cả nam giới trên 50 tuổi, vì có thể dẫn đến dương tính giả hoặc âm tính giả. Ngoài ra, một số trường hợp ung thư phát triển chậm, ít nguy hiểm có thể bị phát hiện và gây ra các xét nghiệm không cần thiết.
Do đó, UKNSC khuyến nghị chỉ nên sàng lọc định kỳ hai năm một lần cho những nam giới mang đột biến gen BRCA2 và có tiền sử gia đình mắc ung thư buồng trứng, tuyến tiền liệt, tụy hoặc vú. Những người khác không được khuyến nghị sàng lọc thường quy. Quyết định này dựa trên bằng chứng khoa học hiện có, nhưng nhiều tổ chức từ thiện và nhóm vận động bệnh nhân đã bày tỏ sự thất vọng.
Các triệu chứng cần lưu ý
Bác sĩ Amir nhấn mạnh rằng nam giới không nên bỏ qua bất kỳ dấu hiệu bất thường nào. Nếu xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ, đặc biệt là vấn đề khi đi tiểu, hãy đến gặp bác sĩ và yêu cầu xét nghiệm máu. Hiện nay, phương pháp khám trực tràng bằng ngón tay hầu như không còn được áp dụng, thay vào đó là xét nghiệm PSA. Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS) liệt kê các triệu chứng gồm:
- Khó bắt đầu đi tiểu hoặc phải rặn khi đi tiểu.
- Dòng nước tiểu yếu.
- Tiểu ngắt quãng, lúc được lúc không.
- Thường xuyên hoặc đột ngột buồn tiểu.
- Vẫn có cảm giác muốn tiểu dù vừa đi tiểu xong.
- Tiểu đêm nhiều lần.
- Rối loạn cương dương (khó đạt hoặc duy trì sự cương cứng).
- Có máu trong nước tiểu hoặc tinh dịch.
- Đau vùng thắt lưng.
- Sụt cân không rõ nguyên nhân (dấu hiệu giai đoạn tiến triển).
NHS khuyến cáo nên đi khám nếu bạn trên 50 tuổi, có người thân từng mắc ung thư tuyến tiền liệt, thuộc nhóm nguy cơ cao hoặc đang gặp các vấn đề về tiểu tiện kèm triệu chứng trên. Đừng trì hoãn, hãy chủ động bảo vệ sức khỏe của mình.
