Bộ Y tế đang triển khai nhiều giải pháp nhằm đưa y học cổ truyền đến gần người dân hơn, đặc biệt là trong lĩnh vực bảo hiểm y tế (BHYT). Tỷ lệ thuốc y học cổ truyền được chi trả từ quỹ BHYT hiện chỉ khoảng 5%, thấp hơn nhiều so với mục tiêu 20% vào năm 2025 và 30% vào năm 2030 theo Chương trình phát triển y dược cổ truyền đến năm 2030.
Chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước
Tại buổi làm việc với Đảng ủy Bộ Y tế, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh cần tạo bước chuyển mình lịch sử cho y học cổ truyền bằng tư duy, tầm nhìn và cách tiếp cận mới. Việc đưa dịch vụ, bài thuốc y học cổ truyền vào danh mục chi trả BHYT được xem là chìa khóa quan trọng.
Những khó khăn hiện tại
Bà Trần Thị Trang, Vụ trưởng Vụ Bảo hiểm Y tế (Bộ Y tế), cho biết tỷ lệ người dân đăng ký khám chữa bệnh ban đầu tại cơ sở y học cổ truyền còn thấp. Nhận thức về hiệu quả của y học cổ truyền chưa đầy đủ. Cơ chế chuyển người bệnh giữa cơ sở y học hiện đại và y học cổ truyền chưa thuận lợi. Một số quy định thanh toán BHYT chưa tạo động lực phát triển. Hệ thống quy trình chuyên môn, danh mục dịch vụ kỹ thuật còn thiếu và chưa đồng bộ.
Giải pháp đổi mới
Bộ Y tế đang nghiên cứu nhiều giải pháp như cho phép người tham gia BHYT đăng ký khám chữa bệnh ban đầu tại cơ sở y học cổ truyền, linh hoạt thay đổi nơi đăng ký. Mở rộng danh mục dịch vụ kỹ thuật được BHYT thanh toán, chuẩn hóa phác đồ điều trị, tăng cường kết hợp y học cổ truyền với y học hiện đại. Áp dụng phương thức thanh toán phù hợp như thanh toán theo định suất đối với bệnh mạn tính. Cấp thuốc BHYT ngoại trú dài ngày và kết nối đơn thuốc điện tử để người bệnh nhận thuốc tại nhà thuốc đủ điều kiện.
Đưa thuốc về tuyến cơ sở
Định hướng quan trọng là đưa tối đa thuốc y học cổ truyền về tuyến cơ sở, phục vụ người dân ngay tại cộng đồng, đặc biệt trong quản lý bệnh mạn tính, chăm sóc người cao tuổi và phục hồi chức năng. Bộ Y tế đang cập nhật danh mục thuốc y học cổ truyền được BHYT thanh toán, với mục tiêu xây dựng hệ thống y học cổ truyền hiện đại, chuẩn hóa, chất lượng nhưng giữ bản sắc dân tộc.
Điều kiện đưa thuốc vào danh mục BHYT
Danh mục thuốc y học cổ truyền hiện hành được ban hành từ năm 2015, chưa được cập nhật. Bộ đã tiếp nhận hồ sơ đề xuất bổ sung 94 thuốc và 5 loại dược liệu mới. Các hồ sơ được đánh giá về tính an toàn, hiệu quả điều trị và chi phí. Với bài thuốc kinh điển, cổ phương, gia truyền đã được sử dụng hiệu quả qua nhiều thế hệ, Bộ Y tế miễn một số tiêu chí kỹ thuật. Thuốc mới từ nghiên cứu khoa học cần có dữ liệu lâm sàng hoặc bằng chứng đánh giá hiệu quả.
Ưu tiên thuốc chất lượng, sản xuất trong nước
Sau chỉ đạo của Tổng Bí thư, Bộ Y tế ưu tiên thuốc bảo đảm chất lượng, có bằng chứng hiệu quả, đặc biệt từ cổ phương, gia truyền. Khuyến khích thuốc sản xuất trong nước và sử dụng dược liệu trong nước. Đưa thuốc y học cổ truyền xuống tuyến cơ sở, không phân biệt cấp chuyên môn, để người dân tiếp cận thuận lợi từ xã, phường. Y học cổ truyền phù hợp với chăm sóc bệnh mạn tính, lão khoa, nâng cao thể trạng, phục hồi sức khỏe.
Bộ Y tế nỗ lực hỗ trợ doanh nghiệp, cơ sở nghiên cứu trong triển khai nghiên cứu lâm sàng, thẩm định và hoàn thiện hồ sơ. Mục tiêu là xây dựng thuốc y học cổ truyền chất lượng cao, hiện đại hóa dạng bào chế, thuận tiện sử dụng, giúp người bệnh tuân thủ điều trị tốt hơn.
