Nhiều dấu hiệu tưởng chừng vô hại trên da, mắt hay hệ tiêu hóa có thể phản ánh chức năng gan đang gặp vấn đề. Gan là cơ quan đảm nhiệm nhiều chức năng quan trọng như chuyển hóa chất dinh dưỡng, tổng hợp protein, sản xuất dịch mật và đào thải các chất độc hại. Khi chức năng gan suy giảm, cơ thể không phải lúc nào cũng xuất hiện triệu chứng rầm rộ. Thay vào đó, người bệnh có thể gặp những biểu hiện khá phổ biến, dễ nhầm lẫn với tình trạng căng thẳng, thiếu ngủ hoặc quá trình lão hóa.
Da xỉn màu, vàng mắt và lòng bàn tay đỏ
Một trong những dấu hiệu dễ nhận thấy khi chức năng gan suy giảm là sự thay đổi trên da và mắt. Người bệnh có thể thấy làn da trở nên xỉn màu, thiếu sức sống dù không thay đổi chế độ sinh hoạt hoặc chăm sóc da. Ngoài ra, tình trạng vàng da, vàng lòng trắng mắt cũng là biểu hiện cần lưu ý. Hiện tượng này xảy ra khi bilirubin, sắc tố được tạo ra trong quá trình phân hủy hồng cầu không được gan chuyển hóa hiệu quả và tích tụ trong cơ thể. Bên cạnh đó, một số người xuất hiện các mảng đỏ ở vùng gốc ngón cái hoặc ngón út. Khi ấn vào, vùng da này nhạt màu rồi nhanh chóng đỏ trở lại sau khi bỏ tay. Đây là hiện tượng ban đỏ lòng bàn tay, có thể gặp ở người mắc các bệnh lý về gan.
Chán ăn, đầy bụng và tiêu chảy kéo dài
Gan đóng vai trò sản xuất dịch mật, hỗ trợ tiêu hóa chất béo. Khi chức năng gan suy giảm, quá trình tiêu hóa cũng bị ảnh hưởng. Người bệnh có thể ăn kém ngon miệng, cảm thấy buồn nôn khi ăn thực phẩm nhiều dầu mỡ hoặc nhanh no sau bữa ăn. Cùng với đó là tình trạng đầy bụng, chướng hơi kéo dài dù lượng thức ăn không nhiều. Ở một số trường hợp, chức năng gan suy giảm còn ảnh hưởng đến khả năng hấp thu dinh dưỡng và cân bằng hệ vi sinh đường ruột, gây tiêu chảy kéo dài mà không liên quan đến ngộ độc thực phẩm hay nhiễm khuẩn đường tiêu hóa.
Mệt mỏi kéo dài
Mệt mỏi là triệu chứng phổ biến của nhiều bệnh lý, trong đó có các bệnh về gan. Khác với cảm giác mệt sau khi lao động hoặc thiếu ngủ, người có chức năng gan suy giảm thường cảm thấy thiếu năng lượng trong thời gian dài, giảm khả năng tập trung và nhanh kiệt sức dù đã nghỉ ngơi đầy đủ. Theo các bác sĩ, khi gan bị tổn thương, quá trình chuyển hóa năng lượng bị ảnh hưởng, đồng thời các chất chuyển hóa không được xử lý hiệu quả cũng có thể góp phần gây ra tình trạng này.
Dễ chảy máu, bầm tím và nước tiểu sẫm màu
Gan là nơi tổng hợp nhiều yếu tố tham gia vào quá trình đông máu. Vì vậy, khi chức năng gan suy giảm, người bệnh có thể dễ bị chảy máu chân răng, chảy máu cam hoặc xuất hiện các vết bầm tím sau va chạm nhẹ. Một dấu hiệu khác là nước tiểu chuyển sang màu vàng sẫm hoặc nâu như nước trà dù cơ thể vẫn được bổ sung đủ nước. Đây có thể là biểu hiện của tình trạng bilirubin được đào thải qua nước tiểu nhiều hơn bình thường do gan hoạt động kém. Nếu hiện tượng này kéo dài nhiều ngày, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được kiểm tra thay vì tự cho rằng nguyên nhân chỉ là do uống ít nước.
Đau âm ỉ vùng bụng trên bên phải và xuất hiện mạch máu hình mạng nhện
Gan nằm ở vùng bụng trên bên phải. Khi gan bị viêm hoặc tăng kích thước, người bệnh có thể cảm thấy đau âm ỉ hoặc tức nhẹ tại vị trí này. Triệu chứng thường không dữ dội nên dễ bị nhầm với các rối loạn tiêu hóa hoặc bệnh lý túi mật. Ngoài ra, một số người mắc bệnh gan mạn tính còn xuất hiện các mạch máu nhỏ tỏa ra từ một chấm đỏ ở giữa, tạo hình giống mạng nhện trên vùng cổ, ngực hoặc mặt. Hiện tượng này liên quan đến sự giãn mao mạch dưới da và thường gặp ở những người có chức năng gan suy giảm kéo dài.
Theo các chuyên gia, 5 dấu hiệu trên không đồng nghĩa chắc chắn mắc bệnh gan vì chúng cũng có thể gặp ở nhiều bệnh lý khác hoặc xuất hiện do nguyên nhân sinh lý. Tuy nhiên, nếu nhiều biểu hiện xuất hiện đồng thời, kéo dài hoặc ngày càng rõ rệt, người bệnh nên chủ động đến cơ sở y tế để được khám và thực hiện các xét nghiệm cần thiết như men gan, bilirubin, siêu âm gan hoặc các chỉ định chuyên môn khác. Việc phát hiện sớm các bất thường về chức năng gan giúp xác định nguyên nhân chính xác, từ đó có hướng điều trị phù hợp và hạn chế nguy cơ tiến triển thành các bệnh lý nghiêm trọng như viêm gan mạn, xơ gan hoặc suy gan. Bên cạnh việc khám sức khỏe định kỳ, duy trì chế độ ăn cân đối, hạn chế rượu bia, kiểm soát cân nặng và tiêm phòng viêm gan theo khuyến cáo cũng là những biện pháp quan trọng để bảo vệ sức khỏe của gan.
