Một nam nhân viên văn phòng 30 tuổi tại Đài Loan (Trung Quốc) được chẩn đoán mắc ung thư đại trực tràng sau thời gian dài duy trì thói quen ăn uống không lành mạnh: gần như mỗi ngày đều ăn cơm hộp với sườn chiên và gà chiên, đồng thời hầu như không bổ sung rau xanh hay trái cây. Bác sĩ Trương Xán Huyền, chuyên khoa tiêu hóa - gan mật, người trực tiếp thăm khám, cho biết bệnh nhân đã xuất hiện các triệu chứng như đầy bụng, chán ăn kéo dài khoảng nửa năm nhưng không đi khám ngay. Chỉ đến khi tình trạng không cải thiện, anh mới đến bệnh viện kiểm tra và kết quả nội soi đại tràng cho thấy đã mắc ung thư đại trực tràng.
Ung thư đại trực tràng đang trẻ hóa
Theo bác sĩ Trương Xán Huyền, ung thư đại trực tràng không còn là bệnh chỉ gặp ở người lớn tuổi. Nhiều người trẻ thường chủ quan cho rằng mình còn trẻ nên nguy cơ thấp. Tuy nhiên, số liệu tại Mỹ cho thấy tỷ lệ người dưới 55 tuổi mắc ung thư đại trực tràng đang tăng đáng kể. Nhóm bệnh nhân này hiện chiếm khoảng 20% tổng số ca mắc, trong khi năm 1995 chỉ khoảng 11%. Sự thay đổi lối sống hiện đại, bao gồm ăn nhiều thức ăn nhanh, thịt chế biến sẵn, đồ chiên rán, ít vận động và thiếu rau xanh, được cho là nguyên nhân góp phần gia tăng nguy cơ mắc bệnh ở người trẻ.
Vì sao đồ chiên rán gây hại cho đường ruột?
Bác sĩ Trương Xán Huyền giải thích rằng chế độ ăn nhiều chất béo, ít chất xơ khiến đường ruột phải hoạt động quá tải trong thời gian dài. Đặc biệt, nhiều món chiên rán có chứa phụ gia tạo độ giòn và hương vị. Khi chiên ở nhiệt độ cao, thực phẩm có thể hình thành các hợp chất làm tăng nguy cơ ung thư. Việc thường xuyên tiêu thụ các món này cũng làm tăng nguy cơ xuất hiện polyp đại trực tràng – tổn thương tiền ung thư. Bác sĩ khuyến cáo không cần loại bỏ hoàn toàn đồ chiên rán nhưng nên hạn chế tần suất, đồng thời tăng cường rau xanh, các loại đậu, ngũ cốc nguyên hạt và trái cây để bổ sung chất xơ.
Dấu hiệu cảnh báo cần kiểm tra sớm
Bác sĩ Trương khuyến cáo mọi người nên đi khám ngay khi xuất hiện một trong các dấu hiệu sau: đi ngoài ra máu, phân đen hoặc thay đổi thói quen đại tiện kéo dài trên 4 tuần; đầy bụng, đau bụng kéo dài, rối loạn tiêu hóa không rõ nguyên nhân; chán ăn, sụt cân bất thường, mệt mỏi do thiếu máu; xét nghiệm máu ẩn trong phân dương tính; có tiền sử gia đình mắc ung thư đại trực tràng hoặc polyp đại tràng nguy cơ cao; thường xuyên tiêu thụ thực phẩm chế biến sẵn, thịt đỏ, đồ nướng và đồ chiên rán trong thời gian dài. Ngay cả khi không có yếu tố nguy cơ, bác sĩ khuyến nghị người trưởng thành nên bắt đầu tầm soát ung thư đại trực tràng từ 45 tuổi để phát hiện sớm tổn thương và nâng cao hiệu quả điều trị. Duy trì chế độ ăn cân bằng, tăng rau xanh, giảm đồ chiên rán và kiểm tra sức khỏe định kỳ là những biện pháp quan trọng bảo vệ đường ruột.
